6701
edits
Changes
Նոր էջ «{{Person | name-am = Գաթըրճյան Հովսեփ | name-am-aliases = Գաթըրճյան Ավետիք | name-ru = Гатрчян Овсеп | name-ru-aliases =...»:
{{Person
| name-am = Գաթըրճյան Հովսեփ
| name-am-aliases = Գաթըրճյան Ավետիք
| name-ru = Гатрчян Овсеп
| name-ru-aliases = Гатрчян Аветик
| name-lat =
| name-en = Gatrchyan Hovsep
| name-fr =
| image = Hovsep Gatrchyan.jpg
| birth-date = 19.02.1820
| birth-place = Կոստանդնուպոլիս, Թուրքիա
| death-date = 9.01.1882
| death-place = Կոստանդնուպոլիս, Թուրքիա
| description = Պատմաբան, աստվածաբան, թարգմանիչ, լեզվաբան:
}}
=Կենսագրություն=
Ծնվել է 1820թ. փետրվարի 19-ին Թուրքիայի Կոստնանդնուպոլիս քաղաքում:
Մահացել է 1882թ. ճունվարի 9-ին Թուրքիայի Կոստնանդնուպոլիս քաղաքում:
==Կրթություն==
*1828-1833թթ. ուսանել է Կոստանդնուպոլսի Մխիթարյան վարժարանում:
*1833-1838թթ. ուսանել է Վիեննայի Մխիթարյան դպրոցում:
==Աշխատանքային գործունեություն==
*1861թ.-ից՝ Կոստանդնուպոլսի Մխիթարյան վարժարանի վերատեսուչ:
==Ձեռքբերումներ==
*1838թ.՝ Մխիթարյան միաբանության անդամ:
*1841թ.՝ քահանա:
==Այլ==
*Ա. Գ. Գարագաշյանի և Ղ. Հովնանյանի հետ Հովսեփ Գաթըրճյանի կատարած Բոսուետի «Խօսք վասն տիեզերական պատմութեան» (1841) թարգմանության մեջ կյանքի է կոչել դասական հայերենը՝ մաքրված օտարաբանություններից, ոչ հարազատ ձևերից ու բառերից:
*Թարգմանել է Քսենոփոմի, Կիկերոնի և այլ անտիկ հեղինակների երկերից:
*Ըստ Հովսեփ Գաթըրճյանի՝ հայերենը ապրել է զարգացման երկու ժամանակաշրջան՝ նախաքրիստոնեական («Պատմութիւն մատենագրութեան հայոց», 1851) և հետքրիստեական, որոնք իրենց հերթին ունեցել են մի քանի փուլեր:
*Հովսեփ Գաթըրճյանը հայերենը համարել է հնդեվրոպական նախալեզվի հնդիրանական լեզվախմբի իրան, մի ճյուղ:
=Մատենագիտություն=
*[http://www.digilib.am/digilib/?menu=10&wrk=1065&media=56&mediaPg=0&mediaZoo=400&wrpg=0&aupg=0 Գաթըրճեան Յ., Հանգանակ հաւատոյ որով վարի Հայաստանեայց եկեղեցի, Վիեննա, 1891:]
*[http://greenstone.flib.sci.am/gsdl/collect/haygirq/book/patmutyun_matenagrutean_hayoc.pdf Գաթըրճեան Յ., Պատմութիւն մատենագրութեան հայոց, 1851:]
*Գաթըրճեան Յ., Տիեզերական Պտմութիւն, հ. 1-2, 1849-1852:
*Գաթըրճեան Յ., Հիմանական տարբերութիւն կաթուղիկէ և Էջմիածնական դաւանութեանց, 1864:
=Տե՛ս նաև=
*Ով ով է.հայեր (կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ., Հ.1, Աբալյան-Ղուշչյան, 2005:
*Ակինեան Ն., Դասական հայերէնն և վիեննական մխիթարեան դպրոցը, Վիեննա, 1932:
[[Category:Պատմաբաններ]] [[Category:Աստվածաբաններ]] [[Category:Թարգմանիչներ]] [[Category:Լեզվաբաններ]]
| name-am = Գաթըրճյան Հովսեփ
| name-am-aliases = Գաթըրճյան Ավետիք
| name-ru = Гатрчян Овсеп
| name-ru-aliases = Гатрчян Аветик
| name-lat =
| name-en = Gatrchyan Hovsep
| name-fr =
| image = Hovsep Gatrchyan.jpg
| birth-date = 19.02.1820
| birth-place = Կոստանդնուպոլիս, Թուրքիա
| death-date = 9.01.1882
| death-place = Կոստանդնուպոլիս, Թուրքիա
| description = Պատմաբան, աստվածաբան, թարգմանիչ, լեզվաբան:
}}
=Կենսագրություն=
Ծնվել է 1820թ. փետրվարի 19-ին Թուրքիայի Կոստնանդնուպոլիս քաղաքում:
Մահացել է 1882թ. ճունվարի 9-ին Թուրքիայի Կոստնանդնուպոլիս քաղաքում:
==Կրթություն==
*1828-1833թթ. ուսանել է Կոստանդնուպոլսի Մխիթարյան վարժարանում:
*1833-1838թթ. ուսանել է Վիեննայի Մխիթարյան դպրոցում:
==Աշխատանքային գործունեություն==
*1861թ.-ից՝ Կոստանդնուպոլսի Մխիթարյան վարժարանի վերատեսուչ:
==Ձեռքբերումներ==
*1838թ.՝ Մխիթարյան միաբանության անդամ:
*1841թ.՝ քահանա:
==Այլ==
*Ա. Գ. Գարագաշյանի և Ղ. Հովնանյանի հետ Հովսեփ Գաթըրճյանի կատարած Բոսուետի «Խօսք վասն տիեզերական պատմութեան» (1841) թարգմանության մեջ կյանքի է կոչել դասական հայերենը՝ մաքրված օտարաբանություններից, ոչ հարազատ ձևերից ու բառերից:
*Թարգմանել է Քսենոփոմի, Կիկերոնի և այլ անտիկ հեղինակների երկերից:
*Ըստ Հովսեփ Գաթըրճյանի՝ հայերենը ապրել է զարգացման երկու ժամանակաշրջան՝ նախաքրիստոնեական («Պատմութիւն մատենագրութեան հայոց», 1851) և հետքրիստեական, որոնք իրենց հերթին ունեցել են մի քանի փուլեր:
*Հովսեփ Գաթըրճյանը հայերենը համարել է հնդեվրոպական նախալեզվի հնդիրանական լեզվախմբի իրան, մի ճյուղ:
=Մատենագիտություն=
*[http://www.digilib.am/digilib/?menu=10&wrk=1065&media=56&mediaPg=0&mediaZoo=400&wrpg=0&aupg=0 Գաթըրճեան Յ., Հանգանակ հաւատոյ որով վարի Հայաստանեայց եկեղեցի, Վիեննա, 1891:]
*[http://greenstone.flib.sci.am/gsdl/collect/haygirq/book/patmutyun_matenagrutean_hayoc.pdf Գաթըրճեան Յ., Պատմութիւն մատենագրութեան հայոց, 1851:]
*Գաթըրճեան Յ., Տիեզերական Պտմութիւն, հ. 1-2, 1849-1852:
*Գաթըրճեան Յ., Հիմանական տարբերութիւն կաթուղիկէ և Էջմիածնական դաւանութեանց, 1864:
=Տե՛ս նաև=
*Ով ով է.հայեր (կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ., Հ.1, Աբալյան-Ղուշչյան, 2005:
*Ակինեան Ն., Դասական հայերէնն և վիեննական մխիթարեան դպրոցը, Վիեննա, 1932:
[[Category:Պատմաբաններ]] [[Category:Աստվածաբաններ]] [[Category:Թարգմանիչներ]] [[Category:Լեզվաբաններ]]