Hayazg - Մասնակցի ներդրում [hy]

Մախոխյան Վարդան Արիստակեսի

2017-06-25T09:22:33Z

Csargsyan:

{{Person
| name-am = Մախոխյան Վարդան Արիստակեսի
| name-am-aliases =
| name-ru =
| name-ru-aliases = Махохян Вартан
| name-lat =
| name-en = Vartan Makhokhian
| name-fr =
| image = Makhkian3.jpg
| birth-date = 31.05.1869
| birth-place = Տրապիզոն,Թուրքիա
| death-date = 11.02.1937
| death-place = Նիս, Ֆրանսիա
| description = Հայ ծովանկարիչ:
}}
=Կենսագրություն=
Ծնվել է 1869թ. մայիսի 31-ին Թուրքիայի Տրապիզոն քաղաքում:

==Կրթություն==
*1891-1894թթ. սովորել է Բեռլինի գեղարվեստի ակադեմիայում:
*1894թ. կատարելագործվել է Հովհաննես Այվազովսկու արվեստանոցում:

==Անհատական ցուցահանդեսներ==
*1902թ.,1904թ.` Կահիրե:
*1904թ.` Ալեքսանդրիա:
*Մյունխեն:
*Դյուսելդորֆ:
*1907թ.` Բեռլին:
*1914թ.` Լոնդոն:
*1918թ., 1932թ., 1936թ.` Նիս:
*1925թ.` Մարսել:
*1928թ.` Փարիզ:

==Ձեռքբերումներ==
*1925թ.` Լատինական Ամերիկայի երկրների միջազգային ցուցահանդեսում ոսկե մեդալ։
*1925թ.՝ շքանշան «[[Ֆրանսիայի Պատվո լեգիոն]]»:

==Այլ==
*1885թ. Տրապիզոնից մեկնել է Բաթում:
*1894 թ. եղել Ղրիմում, ծանոթացել Հովհ. Այվազովսկու հետ:
*1900թ. մեկնել է Բեռլին:
*1900-ականներին հայերի նկատմամբ վատ տրամադրված և խստաբարո Վիլհեյմ Բ կայսրը, անտեսելով բոլոր նորմերն ու հանգամանքները, ձեռք է բերում հայազգի Մախոխյանի կտավներն ու նրա գործերի արտատպություններից կազմված ալբոմը, ինչը մեծ աղմուկի առիթ է հանդիսանում:
*1904թ. դարձել է Բեռլինի արվեստագետների միության գործուն անդամ:
*1908-1914թթ. նորից ստեղծագործել է ծննդավայրում:
*1915 թվականի Հայոց Ցեղասպանության ահասարսուռ պատկերների, նաև իր հարազատների կորստի տպավորության ներքո` արվեստագետը ստեղծում է «Հայաստանի հեծեծանքը» սիմֆոնիան, որը հիացրել էր հանդիսատեսին` եվրոպական քաղաքների բեմերից հնչելով:
*Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո վերջնականապես հաստատվել է Նիցցայում:
*Գերմանիայում աշակերտել է գերմանացի բնանկարիչ Օյգեն Բրախտին, նորվեգացի հայտնի ծովանկարիչ Հանս Գուդեին:
*Հայրենասեր նկարիչը մեկն էր սփյուռքահայ այն արվեստագետներից, որոնք առաջինը մեծ խանդավառությամբ արձագանքեցին 1923 թ. Խորհրդային Հայաստանի լուսժողկոմ Ա. Մռավյանի խնդրանքին` օգնել նորաստեղծ Պետական թանգարանին, և հայրենիք ուղարկեց մի շարք աշխատանքներ:
*Մախոխյանի աշխատանքներից պահվում են Հայաստանի ազգային պատկերասրահում («Բնանկար», 1899, «Ծովային տեսարան», 1905, «Մակընթացություն», «Անհանգիստ ծովը»), Ս. էջմիածնի վանքի Վեհարանում, Նիսի գեղարվեստի, Կաունասի Մ. Չյոռլյոնիսի անվան, Վենետիկի Մխիթարյան միաբանության թանգարաններում և մասնավոր հավաքածուներում:
*Միջերկրական ծովի մերձափնյա և ծովային այլ տեսարաններ պատկերող Մ.-ի բնանկարներն աչքի են ընկնում խոր ռեալիզմով, նյութականությամբ, գունալուսային հարաբերումների նրբությամբ, ծովի անեզր տարածության ընկալման ամբողջականությամբ ու կենսալիությամբ («Տրապիզոնի վանքը», «Փոթորիկ Սևաստոպոլի առաջ», «Հուզված ծովը վերջալույսին», «Բրետանի ափերը», «Ալիք», «Դանիական ափերը», «Ռուսական ստեպները», «Քատեկատը»):

=Նկարներ=
<gallery>
Պատկեր: Makhokian1.jpg|
Պատկեր: Makhokian2.jpg |
Պատկեր: Makhkian3.jpg |
Պատկեր: Makhokian4.jpg|
Պատկեր: Makhokian5.jpg|
Պատկեր: Makhkian6.jpg|Ծովափնյա տեսարան. Նորվեգիա
Պատկեր: Makhokian 8.jpg|Կապրի կղզու ափերը
Պատկեր: Makhokian9.jpg|Կապրի կղզին. Զառիթափ ժայռեր
Պատկեր: 25743 b.jpg|Ձմեռային բնանկար
Պատկեր: 85117 b.jpg|Անհանգիստ ծովը
</gallery>

=Տեսանյութեր=
*[https://www.youtube.com/watch?v=m1iqLVsbnhc Ծովանկարիչ Վարդան Մախոխյանի աշխատանքները «Շեդևր» պատկերաասրահում. Շողակաթ «Մշակութային ազդագիր»:]

=Հրապարակումներ մամուլում=
*[http://www.panorama.am/am/news/2013/09/10/v-maxoxyan/447818 «Այլևս ոչինչ չունեմ քեզ սովորեցնելու»… Վարդան Մախոխյան (լուսանկարներ):]

=Տե՛ս նաև=
*Ով ով է.հայեր (կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ., Հ.2, Աբալյան-Ղուշչյան, 2005:
*[http://www.gallery.am/hy/database-egov/?d_l=0&d_s=0&d_a=34&kyw=&search-it=%D5%88%D6%80%D5%B8%D5%B6%D5%A5%D5%AC Վարդան Մախոխյանի աշխատանքները ՀԱՊ-ում:]
*Ерканян В.С. Армянская культура в 1800-1917 гг. / Пер. с арм. К.С. Худавердяна. Ер., 1985.
*[http://tert.nla.am/archive/HGG%20AMSAGIR/gitutyan%20ashxarhum%20yerevan/2006/2006(3).pdf Գիտության աշխարհում N3 ,Խաչատրյան Շ., Ծովի սերը, ծովի երգը, Երևան, 2006, էջ 2-4:]
*Արա Հակոբյան, Ծովանկարիչ Վարդան Մախոխյան, Երևան, «Զանգակ» հրատարակչություն, 2004, 132 էջ։
[[Category:Նկարիչներ]]

Պատկեր:85117 b.jpg

2017-06-25T09:21:35Z

Csargsyan:

Պատկեր:25743 b.jpg

2017-06-25T09:20:24Z

Csargsyan:

Մախոխյան Վարդան Արիստակեսի

2017-06-24T19:10:03Z

Csargsyan: Նոր էջ «{{Person | name-am = Մախոխյան Վարդան Արիստակեսի | name-am-aliases = | name-ru = | name-ru-aliases = Махохян Вартан | name-l...»:

{{Person
| name-am = Մախոխյան Վարդան Արիստակեսի
| name-am-aliases =
| name-ru =
| name-ru-aliases = Махохян Вартан
| name-lat =
| name-en = Vartan Makhokhian
| name-fr =
| image = Makhkian3.jpg
| birth-date = 31.05.1869
| birth-place = Տրապիզոն,Թուրքիա
| death-date = 11.02.1937
| death-place = Նիս, Ֆրանսիա
| description = Հայ ծովանկարիչ:
}}
=Կենսագրություն=
Ծնվել է 1869թ. մայիսի 31-ին Թուրքիայի Տրապիզոն քաղաքում:

==Կրթություն==
*1891-1894թթ. սովորել է Բեռլինի գեղարվեստի ակադեմիայում:
*1894թ. կատարելագործվել է Հովհաննես Այվազովսկու արվեստանոցում:

==Անհատական ցուցահանդեսներ==
*1902թ.,1904թ.` Կահիրե:
*1904թ.` Ալեքսանդրիա:
*Մյունխեն:
*Դյուսելդորֆ:
*1907թ.` Բեռլին:
*1914թ.` Լոնդոն:
*1918թ., 1932թ., 1936թ.` Նիս:
*1925թ.` Մարսել:
*1928թ.` Փարիզ:

==Ձեռքբերումներ==
*1925թ.` Լատինական Ամերիկայի երկրների միջազգային ցուցահանդեսում ոսկե մեդալ։
*1925թ.՝ շքանշան «[[Ֆրանսիայի Պատվո լեգիոն]]»:

==Այլ==
*1885թ. Տրապիզոնից մեկնել է Բաթում:
*1894 թ. եղել Ղրիմում, ծանոթացել Հովհ. Այվազովսկու հետ:
*1900թ. մեկնել է Բեռլին:
*1900-ականներին հայերի նկատմամբ վատ տրամադրված և խստաբարո Վիլհեյմ Բ կայսրը, անտեսելով բոլոր նորմերն ու հանգամանքները, ձեռք է բերում հայազգի Մախոխյանի կտավներն ու նրա գործերի արտատպություններից կազմված ալբոմը, ինչը մեծ աղմուկի առիթ է հանդիսանում:
*1904թ. դարձել է Բեռլինի արվեստագետների միության գործուն անդամ:
*1908-1914թթ. նորից ստեղծագործել է ծննդավայրում:
*1915 թվականի Հայոց Ցեղասպանության ահասարսուռ պատկերների, նաև իր հարազատների կորստի տպավորության ներքո` արվեստագետը ստեղծում է «Հայաստանի հեծեծանքը» սիմֆոնիան, որը հիացրել էր հանդիսատեսին` եվրոպական քաղաքների բեմերից հնչելով:
*Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո վերջնականապես հաստատվել է Նիցցայում:
*Գերմանիայում աշակերտել է գերմանացի բնանկարիչ Օյգեն Բրախտին, նորվեգացի հայտնի ծովանկարիչ Հանս Գուդեին:
*Հայրենասեր նկարիչը մեկն էր սփյուռքահայ այն արվեստագետներից, որոնք առաջինը մեծ խանդավառությամբ արձագանքեցին 1923 թ. Խորհրդային Հայաստանի լուսժողկոմ Ա. Մռավյանի խնդրանքին` օգնել նորաստեղծ Պետական թանգարանին, և հայրենիք ուղարկեց մի շարք աշխատանքներ:
*Մախոխյանի աշխատանքներից պահվում են Հայաստանի ազգային պատկերասրահում («Բնանկար», 1899, «Ծովային տեսարան», 1905, «Մակընթացություն», «Անհանգիստ ծովը»), Ս. էջմիածնի վանքի Վեհարանում, Նիսի գեղարվեստի, Կաունասի Մ. Չյոռլյոնիսի անվան, Վենետիկի Մխիթարյան միաբանության թանգարաններում և մասնավոր հավաքածուներում:
*Միջերկրականի ծովի մերձափնյա և ծովային այլ տեսարաններ պատկերող Մ.-ի բնանկարներն աչքի են ընկնում խոր ռեալիզմով, նյութականությամբ, գունալուսային հարաբերումների նրբությամբ, ծովի անեզր տարածության ընկալման ամբողջականությամբ ու կենսալիությամբ («Տրապիզոնի վանքը», «Փոթորիկ Սևաստոպոլի առաջ», «Հուզված ծովը վերջալույսին», «Բրետանի ափերը», «Ալիք», «Դանիական ափերը», «Ռուսական ստեպները», «Քատեկատը»):

=Նկարներ=
<gallery>
Պատկեր: Makhokian1.jpg|
Պատկեր: Makhokian2.jpg |
Պատկեր: Makhkian3.jpg |
Պատկեր: Makhokian4.jpg|
Պատկեր: Makhokian5.jpg|
Պատկեր: Makhkian6.jpg|Ծովափնյա տեսարան. Նորվեգիա
Պատկեր: Makhokian 8.jpg|Կապրի կղզու ափերը
Պատկեր: Makhokian9.jpg|Կապրի կղզին. Զառիթափ ժայռեր
</gallery>

=Տեսանյութեր=
*[https://www.youtube.com/watch?v=m1iqLVsbnhc Ծովանկարիչ Վարդան Մախոխյանի աշխատանքները «Շեդևր» պատկերաասրահում. Շողակաթ «Մշակութային ազդագիր»:]

=Հրապարակումներ մամուլում=
*[http://www.panorama.am/am/news/2013/09/10/v-maxoxyan/447818 «Այլևս ոչինչ չունեմ քեզ սովորեցնելու»… Վարդան Մախոխյան (լուսանկարներ):]

=Մատենագիտություն=
*[http://tert.nla.am/archive/HGG%20AMSAGIR/gitutyan%20ashxarhum%20yerevan/2006/2006(3).pdf Գիտության աշխարհում N3 ,Խաչատրյան Շ., Ծովի սերը, ծովի երգը, Երևան, 2006, էջ 2-4:]
*Արա Հակոբյան, Ծովանկարիչ Վարդան Մախոխյան, Երևան, «Զանգակ» հրատարակչություն, 2004, 132 էջ։

=Տե՛ս նաև=
*Ով ով է.հայեր (կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ., Հ.2, Աբալյան-Ղուշչյան, 2005:
*[http://www.gallery.am/hy/database-egov/?d_l=0&d_s=0&d_a=34&kyw=&search-it=%D5%88%D6%80%D5%B8%D5%B6%D5%A5%D5%AC Վարդան Մախոխյանի աշխատանքները ՀԱՊ-ում:]
*Ерканян В.С. Армянская культура в 1800-1917 гг. / Пер. с арм. К.С. Худавердяна. Ер., 1985.

[[Category:Նկարիչներ]]

Պատկեր:Vardan Makhokhyan1905.jpg

2017-06-24T18:49:09Z

Csargsyan:

Պատկեր:Makhokian9.jpg

2017-06-24T18:48:39Z

Csargsyan:

Պատկեր:Makhokian 8.jpg

2017-06-24T18:46:47Z

Csargsyan:

Պատկեր:Makhokian7.jpg

2017-06-24T18:46:14Z

Csargsyan:

Պատկեր:Makhkian6.jpg

2017-06-24T18:45:30Z

Csargsyan:

Պատկեր:Makhokian5.jpg

2017-06-24T18:43:57Z

Csargsyan:

Պատկեր:Makhokian4.jpg

2017-06-24T18:32:26Z

Csargsyan:

Պատկեր:Makhkian3.jpg

2017-06-24T18:19:34Z

Csargsyan:

Պատկեր:Makhokian2.jpg

2017-06-24T18:18:05Z

Csargsyan:

Պատկեր:Makhokian1.jpg

2017-06-24T18:15:25Z

Csargsyan:

Մարգարյան Անդրանիկ Նահապետի

2017-03-22T10:16:26Z

Csargsyan: Նոր էջ «{{Person | name-am = Մարգարյան Անդրանիկ Նահապետի | name-am-aliases = | name-ru = | name-ru-aliases = | name-lat = | name-en...»:

{{Person
| name-am = Մարգարյան Անդրանիկ Նահապետի
| name-am-aliases =
| name-ru =
| name-ru-aliases =
| name-lat =
| name-en = Andranik Margaryan
| name-fr =
| image = Andranik.JPG
| birth-date = 12.06.1951
| birth-place = Երևան, Հայաստան
| death-date = 25.03.2007
| death-place = Երևան, Հայաստան
| description = Քաղաքական, պետական գործիչ, ՀՀ վարչապետ:
}}
=Կենսագրություն=
Ծնվել է 1951թ. հունիսի 12-ին Հայաստանի Երևան քաղաքում:

==Կրթություն==
*1967-1972թթ. սովորել է Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտի տեխնիկական կիբեռնետիկայի ֆակուլտետում, ստացել հաշվիչ մեքենաների ինժեների որակավորում։:

==Աշխատանքային գործունեություն==
*1972-1974թթ.՝ Գազի արդյունաբերության ՀամԳՀԻ Երևանի մասնաճյուղի գիտաշխատող, ավագ ճարտարագետ:
*1977–78թթ.՝ ՀԽՍՀ Էներգետիկայի ԳՀԻ գլխավոր ճարտարագետ:
*1978–79թթ.՝ Էլեկտրատեխնիկական գործարանի ԷՀՄ-ի բաժնի պետ:
*1968թ-ից՝ Ազգային միացյալ ընդհատակյա կուսակցության (ԱՄԿ) անդամ:
**1973թ-ից՝ ԱՄԿ խորհրդի անդամ:
*1979–90թթ.՝ Առևտրի նախարարության հանրապետական տեղեկատվական հաշվիչ կենտրոնի էլեկտրոնիկայի բաժնիմ ղեկավար:
*1990–94թթ.` ՀՀ կառավարությանը կից հատուկ ծրագրերի վարչության տեղեկատվական բաժնի ղեկավար:
*1994–95թթ.՝ ՀՊՃՀ գիտաշխատող:
*1992թ-ից՝ Հաաստանի հանրապետական կուսակցության (ՀՀԿ) անդամ:
**1993-1997թթ.՝ ՀՀԿ խորհրի նախագահ:
**1997-1998թթ.՝ ՀՀԿ նախագահ:
**1998-2005թթ.՝ ՀՀԿ խորհրդի նախագահ:
**2005-2007թթ.՝ ՀՀԿ նախագահ:
*1998թ-ից՝ ԵԿՄ, ապա ԵԿՄ վարչության անդամ:
*1995-2000թթ.՝ ԱԺ պատգամավոր:
**1999-2000թթ.՝ ԱԺ «Միասնություն» խմբակցության ղեկավար:

==Ձեռքբերումներ==
*2006թ.՝ շքանշան «[[Ս. Մեսրոպ Մաշտոց]]»:
*ՀՀ ՊՆ «[[Գարեգին Նժդեհ]]» մեդալ:
*ՀՀ ՊՆ «[[Վազգեն Սարգսյան]]» մեդալ:
*Շքանշան «[[Վազգեն Սարգսյան]]»:
*ՀՀ ոստիկանության «[[Արամ Մանուկյան]]» մեդալ:
*Ֆրիտյոֆ Նանսեն միջազգային հիմնադրամի «[[Ֆրիտյոֆ Նանսեն]]» ոսկե հուշամեդալ:

==Այլ==
*1974թ.-ին խորհրդային ամբողջատիրական համակարգի քննադատության և Հայ դատի պաշտպանության համար ձերբակալվել և դատապարտվել է երկու տարվա ազատազրկման:
*1988-1994թթ. գործուն մասնակցություն է ունեցել կամավորական ջոկատների ստեղծման, Արցախ մարդասիրական օգնություն առաքելու աշխատանքներին, մասնակցել մարտական գործողությունների:
*Ամուսնացած էր, ուներ երկու դուստր, մեկ որդի և հինգ թոռ։:

=Նկարներ=
<gallery>
Պատկեր: Andanik.jpg|Սերժ Սարգսյանը և Անդրանիկ Մարգարյանը
Պատկեր: Andranikk.JPG|Անդրանիկ Մարգարյանի այցն Արմավիր
Պատկեր: Republican-324x160.jpg|ՀՀՇ-ի «Հանրապետություն» ցուցակը 1995-ին. Գալուստ Սահակյան, Հերմինե Նաղդալյան, Աշոտ Նավասարդյան, Անդրանիկ Մարգարյան…
Պատկեր: Aram28.jpg| Արամ Իսաբեկյանը և Անդրանիկ Մարգարյանը
Պատկեր: B6df9eafa8d28033f95c4c3830dbb5ac-472x265.jpg|
</gallery>

=Տեսանյութեր=
*[https://www.youtube.com/watch?v=Jg_xEo0l0Cg Andranik Margaryan, Prime Minister of Armenia 2000-2007:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=bKr6pDsrrzw Dedicated to the memory of Andranik Margaryan:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=xDYGvNd3odI Andranik Margaryan film -esse 09:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=CR0QcSZt6HU ANDRANIK MARGARYAN:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=SQJh1vnLHQc Անդրանիկ Մարգարյանը կդառնար 61 տարեկան:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=lxOpmbWBAU0 Հարգանքի տուրք՝ Անդրանիկ Մարգարյանի հիշատակին:]

=Հրապարակումներ մամուլում=
*[http://www.a1plus.am/17660.html ՄԱՀԱՑԵԼ Է ԱՆԴՐԱՆԻԿ ՄԱՐԳԱՐՅԱՆԸ:]

=Տե՛ս նաև=
*Ով ով է.հայեր (կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ., Հ.2, Աբալյան-Ղուշչյան, 2005:
*[http://www.haymard.am/index.php/persons/p1370982162#sthash.A5Nae2zX.dpbs ԱՆԴՐԱՆԻԿ ՄԱՐԳԱՐՅԱՆ:]
*[http://www.gov.am/am/prime-ministers/info/105/ Անդրանիկ Մարգարյան:]

[[Category:Քաղաքական գործիչներ‎]] [[Category:Պետական գործիչներ‎]]

Պատկեր:B6df9eafa8d28033f95c4c3830dbb5ac-472x265.jpg

2017-03-22T09:57:42Z

Csargsyan:

Պատկեր:Republican-324x160.jpg

2017-03-22T09:56:53Z

Csargsyan:

Պատկեր:Օօ.jpg

2017-03-22T09:56:08Z

Csargsyan:

Պատկեր:Andranikk.JPG

2017-03-22T09:54:10Z

Csargsyan:

Պատկեր:Andranik.JPG

2017-03-21T18:04:54Z

Csargsyan:

Պատկեր:Andanik.jpg

2017-03-21T18:01:25Z

Csargsyan:

Պատկեր:Անդրանիկ файлы.jpg

2017-03-21T17:57:35Z

Csargsyan:

Գուրգեն Մահարի

2017-03-18T07:59:27Z

Csargsyan:

{{Person
| name-am = Աճեմյան Գուրգեն Գրիգորի
| name-am-aliases = Մահարի Գուրգեն
| name-en = Mahari Gurgen
| image = Image.jpg
| birth-date = 01.08.1903
| birth-place = Վան, Արևմտյան Հայաստան
| death-date = 16.07.1969
| death-place = Պալանգա, Լիտվա
| description = Բանաստեղծ, գրող, արձակագիր, գրականագետ:
}}
=Կենսագրություն=
Ծնվել է 1903թ. օգոստոսի 1-ին Արևմտյան Հայաստանի (այժմ` Թուրքիա) Վան քաղաքում:

==Կրթություն==
*Սովորել է «Նորաշեն» և «Երամյան» վարժարաններում:
*Երևանի պետական համալսարանի պատմա-լեզվագրական ֆակուլտետում:

==Ստեղծագործական գործունեություն==
*Մահարին իր գրական կյանքը սկսել է բանաստեղծություններով «Տիտանիկ» (1926), «Բարդիները» (1927) և մասնավորապես նրան գրական ճանաչում է բերել «Մրգահաս» (1937) ժողովածուն, որտեղ զետեղված էին բալլադներ և պոեմներ:
*Արձակ սկսել է գրել 1920-ական թթ. վերջից, որի արդյունքում 1929թ. լույս է տեսել նրա «Սիրո, խանդի ու Նիցցայի պարտիզանների մասին», իսկ 1931թ.` «Զիգզագներում» պատմվածքների ժողովածուները:
*«Մանկություն» (1928), «Պատանեկություն» (1929-1930), «Երիտասարդության սեմին» (գրել է երկրորդ աքսորի տարիներին` 1952-1955թթ-ին) եռագրությունը ներկայացնում են Մահարու անհատական-անձնական կյանքի վերապրումները:
*1950-ական թթ. Մահարու ստեղծագործական կյանքը նոր թափ ստացավ, երբ լույս տեսան «Հնձաններ» (1959) բնաստեղծությունների, «Լռության ձայնը» (1962) պատմվածքների ժողովածուները և «Այրվող այգեստաններ» (1966) վեպը:

==Ձեռքբերումներ==
*1965թ.՝ ՀԽՍՀ մշակույթի վաստակավոր գործիչ:
*Մահարին «Ծաղկած փշալարեր» վիպակի համար հետմահու արժանացել է Պետական մրցանակի:

==Այլ==
*Գ. Մահարին դեռ 8 տարեկան էր, երբ նրա քեռին իբր թե պատահական արձակված կրակոցից սպանում է հորը։
*1915թ. Արևելյան Հայաստան գաղթի ճանապարհին պատանի Գուրգենի քեռին լքում է սեփական մորը, քրոջն ու քրոջ ընտանիքին՝ նրանց թողնելով բախտի քմահաճույքին, մահանում է Գուրգենի տատը, իսկ շատ չանցած` նա կորցնում է նաև իր հարազատներին և այլ փախստականների հետ փախչում է Արևելյան Հայաստան:
*1915թ.-ից ապաստանել է Դիլիջանիև Երևանի որբանոցներում, որտեղ էլ ծանոթացել է Եղիշե Չարենցի հետ:
*1917թ.-ից սկսում է Մահարու ստեղծագործական կենսագրությունը, երբ Երևանի «Աշխատանք» թերթում տպագրվում է նրա առաջին բանաստեղծությունը` Գ. Արփունի ստորագրությամբ:
*1918թ.-ից բանաստեղծություններ է տպել «Աշխատանք», «Վան-Տոսպ» և այլ թերթերում:
*1936թ. ձերբակալվել է, իսկ 1947թ.-ի օգոստոսի 20-ին ազատվել աքսորից, վերադարձել Երևան, ուր կինն արդեն իրենից հրաժարվել էր, իսկ մայրը` մահացել:
*1934 թվականից ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ է դարձել:
*1949թ. նոյեմբերին Գ. Մահարին, որպես անբարեհույս տարր, կրկին աքսորվել է Սիբիր, բայց այս անգամ որպես ազատ աքսորյալ, ոչ որպես կալանավոր և 1954թ. ամռանը ազատվել է ու վերադարձել Երևան:
*Երկրորդ աքսորի ժամանակ նա ծանոթացել է իր երկրորդ կնոջ՝ լիտվուհի Անտոնինա Պովիլայտիտեյի հետ և հենց աքսորավայրում էլ` 1952 թ., նրանք ամուսնացել են, ունեցել երկու զավակ՝ աղջիկ և տղա:
*1969թ. հուլիսի 16-ին Պալանագայում վախճանվել է, կիսատ թողնելով «Երիտասարդություն», «Քաջ Նազար» վեպերը, և թաղվել է Երևանում:
*Գուրգեն Մահարու անունն է կրում Երևանի Էրեբունի վարչական շրջանի փողոցներից մեկը, Երևանի №176 հիմնական դպրոցը։

===Մեջբերումներ Գուրգեն Մահարու մասին===
*Պայծառ է մեր երկրի գալիքը. Օ, բերրի հերկերի գուսան: Թող հավետ ապրի այս ծաղիկը Մեր դաշտերում բուսած: Եղիշե Չարենց
*Եվ վերջապես մի այլ բանաստեղծ, որից առավել քանքարավոր ոչ ոք չի նկարագրել բարդիները, լուսինը, ջրերի երգեցիկ զրույցը... Ակսել Բակունց
*...Մահարին գրեց մեր պետական լեզվի ճկունությամբ, բայց, ըստ էության, իր արյունին մեջ ուներ ժառանգություն մը արևմտահայ լեզվին, որուն երանգները մտել էին Իսհակյանի և Վահրամ Փափազյանի գործերուն մեջ: Մահարու արձակում կա թառային երանգների անշոշափելի ճշգրտություն մը: Նա գրող մըն է, որ, ես կհավատամ, կապրի այնքան, որքան ատեն մեսրոպատառ գրերուն վրա ճակատ մը կհակվի, որքան ատեն հայ ոգիին գեղեցկությունները փտրող հոգիներ կգտնվեն... Վահան Տերյան
*Չնայած վայրիվերումներին` համառ մի բան կա Գուրգեն Մահարու կյանքի ու խառնվածքի մեջ: Ինչքան էլ մակերեսին այս ու այն կողմ տարուբերվեին ալիքներ, այնտեղ` խորքում, Մահարին հավատարիմ մնաց իրեն, իր շեշտված անհատականությանը, իր բանաստեղծական տարերքին.. Սիլվա Կապուտիկյան
* Մահարին սկզբից մինչև վերջ մնաց նույն լավատես մարդը: Նրա շրթունքները երբեք չընտելացան անեծքի խոսքերին... Նա անմիջապես մտավ կյանքի հորձանուտի մեջ և գրեց իր կյանքի վեպը: Ես խորապես զգում եմ նրա բացակայությունը և խոնարհվում նրա հիշատակի առջև: Հրաչյա Հովհաննիսյան

=Նկարներ=
<gallery>
Պատկեր: Mahari.jpg ‎|Գուրգեն Մահարին` կնոջ և որդու հետ
Պատկեր: Ph138668799615.JPG|Գուրգեն Մահարին և Համո Սահյանը

</gallery>

=Տեսանյութեր=
*[https://www.youtube.com/watch?v=akFxFBLd_58 Գուրգեն Մահարի:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=uyn1gnhv_xk Գուրգեն Մահարու հետ:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=d3zIA9Lm6eY Poezia-Պոեզիա Գուրգեն Մահարի:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=DBdVK3-GxMk Հայտնի ու անհայտ Գուրգեն Մահարին:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=mDNqjwH0dic Լևոն Հախվերդյան - Գուրգեն Մահարու ստեղծագործությունն ու աշխարհայացքը:]

=Մատենագիտություն=
==Ժողովածուներ==
*Մահարի Գ., Արտամետյան գիշերներ, 1922:
*Մահարի Գ., Ծովի երգեր:
*Մահարի Գ., Սիրո, խանդի ու Նիցցայի պարտիզանների մասին, 1929:
*Մահարի Գ., Զիգզագներում, 1931:
*Մահարի Գ., Մրգահաս, 1937:
*Մահարի Գ., Անդունդն ի վեր:
*Մահարի Գ., Անանձնական:
*Մահարի Գ., Հնձաններ, 1959:
*Մահարի Գ., Լռության ձայնը, 1962:

==Գրքույկներ==
*Մահարի Գ., Տիտանիկ,1924:
*Մահարի Գ., Երկու պոեմ, 1926:
*Մահարի Գ., Բարդիներ, 1927:
*Մահարի Գ., Չարենց-նամե, 1968:
*Մահարի Գ., Այս հմուտ, հանճարեղ լոռեցին:

==Վեպեր==
*[http://www.abcd.am/abcd/bookview_v2_4.php?p_id_text=6950#.WLlUjdSLRiw Մահարի Գ.,Մանկություն:]
*Մահարի Գ., Պատանեկություն, 1929-1930:
*Մահարի Գ., Այրվող այգեստաններ, 1966:
*Մահարի Գ., Ծաղկած փշալարեր:

=Տե՛ս նաև=
*Ով ով է.հայեր (կենսագրական հանրագիտարան: Երկու հատորով), ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ, Երևան, Հայկական հանրագիտարան հրատ., Հ.2, Ճաղարյան-Ֆրիկ, 2007:
*[http://www.armenianlanguage.am/am/Books_gurgen_maharu_ardzaki_poetikan Աղաջանյան Ս.,Գուրգեն Մահարու արձակի պոետիկան, Երևան, ԵՊՀ հրատ., 2011:]
*Աղաբաբյան Ս., Գուրգեն Մահարի, Երևան, 1959:
*Ադաբեկյան Կ., Գուրգեն Մահարի, Երևան, ԵՊՀ հրատ., 1975:
*Բոդոսյան Ս., Գուրգեն Մահարի, Երևան, 1981:
*Գասպարյան Դ., Գուրգեն Մահարի, Երևան, 2013:
*[http://granish.org/gurgen-mahari-poems/ ԳՈՒՐԳԵՆ ՄԱՀԱՐԻ|Բանաստեղծություններ:]
*[http://www.armenianlanguage.am/am/Books_sibirakan Մահարի Գ.,Սիբիրական, Երևան, ԵՊՀ հրատ., 2009:]
*Մահարի Ա., Իմ ոդիսականը, Անթիլիաս, 1994:
*Վիրաբյան Ն., Հայ դասական գրողներ։ Գուրգեն Մահարի, Երևան, 2012:
*[http://www.golosarmenii.am/article/36592/poslednij-put ПОСЛЕДНИЙ ПУТЬ:]
*[http://www.acam-france.org/bibliographie/auteur.php?cle=mahari-gourguen Gourguen MAHARI (1903 - 1969):]
*[http://www.armenianhouse.org/mahari/mahari-ru.html ГУРГЕН МААРИ (1903-1969):]

[[Category:Բանաստեղծներ]][[Category:Գրականագետներ‎]][[Category:Գրողներ‎]][[Category:Արձակագիրներ]]

Միսաք Մեծարենց

2017-03-18T07:54:35Z

Csargsyan:

{{Person
| name-am = Մեծատուրյան Միսաք Կարապետի
| name-am-aliases = Մեծարենց Միսաք
| name-ru = Мецаренц Мисак
| name-ru-aliases =
| name-en = Metsarents Misak
| image = Medzarents.jpg
| birth-date = 19.01.1886
| birth-place = Բինկյան, Արևմտյան Հայաստան
| death-date = 22.06.1908
| death-place = Կ.Պոլիս, Թուրքիա
| description = Բանաստեղծ, գրող:
}}
=Կենսագրություն=
Ծնվել է 1886թ. հունվարի 19-ին Արևմտյան Հայաստանի (այժմ` Թուրքիա) Սեբաստիա նահանգի Բինկյան գյուղում:

==Կրթություն==
*1892թ.-ից հաճախել է Մեսրոպյան վարժարան:
*1894-1896թթ. սովորել է Սվազի Արամյան դպրոցում:
*1896-1901թթ. սովորել է Մարզվանի «Անատոլիա» գիշերօթիկ քոլեջում:
*1902-1905թթ. սովորել է Կ.Պոլսի Կեդրոն վարժարանում:

==Աշխատանքային գործունեություն==
*1903թ.-ից անդամակցել է «Մասիս», «Հանրագիտակ», «Արևելյան մամուլ» պարբերականներին:

==Ձեռքբերումներ==
*1903թ.` «Մասիս» հանդեսի գրական մրցանակ:

==Այլ==
*1895թ.-ին Մեծատուրյանների ընտանիքը տեղափոխվել է Սեբաստիա քաղաք:
*1901թ. օգոստոսին թուրք մսագործ տղաները, շփոթելով իրենց հակառակորդի հետ, Մեծարենցին փողոցում ծեծում են և դանակահարում, որից հետո էլ նրա մոտ երևում են թոքախտի առաջին նշանները:
*1905թ. հիվանդությունը նրան ստիպում է թողնել Կեդրոնական դպրոցը և ապրել Պոլսի արվարձաններից մեկում (Թոփ Աբու):
*1902թ. գրում է մի շարք ոտանավորներ, որոնք մտնում են 1903թ. իր ուսուցիչ Հ. Ասատուրին հանձնած Բաբախումներ տետրի մեջ:
*Միսաք Մեծարենցի ստեղծագործությունների հիմնական թեման անհատի ներաշխարհն է 20-րդ դարասկզբի կյանքի բարդ ու հակասական պայմաններում, արդարության և ներդաշնակ կյանքի երազանքը:
*Մեծարենցի գրական ժառանգությունն ընդգրկում է 130 քնար և շուրջ մեկ տասնյակ արձակ բանաստեղծություններ ու պատմվածքներ, մի քանի գրաքննադատական հոդված:

===Մեջբերումներ Մեծարենցի մասին===
*Մեծարենցի պոեզիան ազնիվ կոչ է մարդուն՝ վերադառնալու ինքն իրեն: Եվ որքան հեռանանք մենք բնությունից, որքան հեռանանք ինքներս մեզանից, այնքան ավելի սիրելի ու մոտիկ պիտի դառնա մեզ Մեծարենցը, այնքան ավելի կարոտենք պիտի նրա ստեղծած բանաստեղծական աշխարհը: Վահագն Դավթյան
*Մեր երկրին նկարագեղ քաղցրությունները, մեր հոգիին ընդոծին դալկությունները, մեր շնորհն ու տրտմանուշ երազանքները սքանչելի ծաղիկներու նման կը բուսնին անոր (Մեծարենցի) արնաշաղախ էջերուն: Հակոբ Օշական
*Արյուն է եղել աշխարհում: – Եղել է եղեռն ու կռիվ: Լեռնացել են ուժեր վիթխարի՝ ամեհի ելած իրար դեմ: Աշխարհից հեռու մի գյուղում, եղեգնյա մի սրինգ կտրած, Արև է երգել ու գարուն այս հիվանդ, հանճարեղ պատանին: Եղիշե Չարենց

=Տեսանյութեր=
*[https://www.youtube.com/watch?v=dCGd8BDiM4s Միսակ Մեծարենց Բանաստեղծություններ:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=qUcpEUysM_I Միսաք Մեծարենց. Պոեզիա:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=FRYd2D3LMTo ՄԻՍԱՔ ՄԵԾԱՐԵՆՑ "ԵՐԵԿՈՅԱՆ ՂՈՂԱՆՋՆԵՐ":]
*[https://www.youtube.com/watch?v=9XfZLq25E-M ՄԻՍԱՔ ՄԵԾԱՐԵՆՑ - ՀԱՅԱԴԱՐԱՆ - Թատրոն 32:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=ZnZqbCp4yBs ՄԻՍԱԿ ՄԵԾԱՐԵՆՑ վավերագրական ֆիլմ:]
*[http://masis.tv/component/option,com_afm/pid,119/vfile,1224/lang,hy/ Միսակ Մեծարենց-Գաղտնի թղթապանակ-Երկիր:]

=Մատենագիտություն=
==Բանաստեղծությունների ժողովածուներ==
*Մեծարենց Մ. Կ., Բաբախումներ (կենդանության օրոք չի տպագրվել):
*Մեծարենց Մ. Կ., Ծիածան, 1907:
*Մեծարենց Մ. Կ., Նոր տաղեր, 1907:

==Բանաստեղծություններ==
*Մեծարենց Մ. Կ., Մարմնի վերք, սրտի վերք, 1901:
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Անանուն:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Աշնանային հեծություններ:]
*[http://mskh.am/am/6417 Մեծարենց Մ. Կ., Աքասիաներու շուքին տակ:]

==Հոդվածներ==
*Մեծարենց Մ. Կ., Ինքնաքննադատության փորձ մը:
*Մեծարենց Մ. Կ., Նարեկացիին հետ:

=Տե՛ս նաև=
*Ով ով է.հայեր (կենսագրական հանրագիտարան: Երկու հատորով), ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ, Երևան, Հայկական հանրագիտարան հրատ., Հ.2, Ճաղարյան-Ֆրիկ, 2007:
*Անուշավան Մակարյան, Մ.Մեծարենցի ստեղծագործությունը, Երևան, Երևանի հեռակա մանկավարժական ինստիտուտի հրատարակություն, 1968, էջ 61:
*[https://hy.wikisource.org/wiki/%D5%80%D5%A5%D5%B2%D5%AB%D5%B6%D5%A1%D5%AF:%D5%84%D5%AB%D5%BD%D5%A1%D6%84_%D5%84%D5%A5%D5%AE%D5%A1%D6%80%D5%A5%D5%B6%D6%81 Մեծարենց Մ. Կ.,բանաստեղծություններ:]
*[http://aybuben.com/misak-metsarents-life Մեծարենց Մ. Կ.,կենսագրություն:]
*[http://hpj.asj-oa.am/2560/1/1976-3(89).pdf Շարուրյան Ա. Ս., Հաղորդումներ, Միսաք Մեծարենցի «Ծիածան» ժողովածուի ստեղծագործական պատմությունից, էջ 89-94:]
*[http://armenianhouse.org/metsarents/poems-ru.html Мисак Мецаренц СТИХИ.]
*[http://dic.academic.ru/dic.nsf/bse/108829/%D0%9C%D0%B5%D1%86%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86 Мецаренц Мисак.]

[[Category:Բանաստեղծներ]] [[Category:Գրողներ]]

Միսաք Մեծարենց

2017-03-18T07:53:51Z

Csargsyan:

{{Person
| name-am = Մեծատուրյան Միսաք Կարապետի
| name-am-aliases = Մեծարենց Միսաք
| name-ru =
| name-ru-aliases = Мецаренц Мисак
| name-en = Metsarents Misak
| image = Medzarents.jpg
| birth-date = 19.01.1886
| birth-place = Բինկյան, Արևմտյան Հայաստան
| death-date = 22.06.1908
| death-place = Կ.Պոլիս, Թուրքիա
| description = Բանաստեղծ, գրող:
}}
=Կենսագրություն=
Ծնվել է 1886թ. հունվարի 19-ին Արևմտյան Հայաստանի (այժմ` Թուրքիա) Սեբաստիա նահանգի Բինկյան գյուղում:

==Կրթություն==
*1892թ.-ից հաճախել է Մեսրոպյան վարժարան:
*1894-1896թթ. սովորել է Սվազի Արամյան դպրոցում:
*1896-1901թթ. սովորել է Մարզվանի «Անատոլիա» գիշերօթիկ քոլեջում:
*1902-1905թթ. սովորել է Կ.Պոլսի Կեդրոն վարժարանում:

==Աշխատանքային գործունեություն==
*1903թ.-ից անդամակցել է «Մասիս», «Հանրագիտակ», «Արևելյան մամուլ» պարբերականներին:

==Ձեռքբերումներ==
*1903թ.` «Մասիս» հանդեսի գրական մրցանակ:

==Այլ==
*1895թ.-ին Մեծատուրյանների ընտանիքը տեղափոխվել է Սեբաստիա քաղաք:
*1901թ. օգոստոսին թուրք մսագործ տղաները, շփոթելով իրենց հակառակորդի հետ, Մեծարենցին փողոցում ծեծում են և դանակահարում, որից հետո էլ նրա մոտ երևում են թոքախտի առաջին նշանները:
*1905թ. հիվանդությունը նրան ստիպում է թողնել Կեդրոնական դպրոցը և ապրել Պոլսի արվարձաններից մեկում (Թոփ Աբու):
*1902թ. գրում է մի շարք ոտանավորներ, որոնք մտնում են 1903թ. իր ուսուցիչ Հ. Ասատուրին հանձնած Բաբախումներ տետրի մեջ:
*Միսաք Մեծարենցի ստեղծագործությունների հիմնական թեման անհատի ներաշխարհն է 20-րդ դարասկզբի կյանքի բարդ ու հակասական պայմաններում, արդարության և ներդաշնակ կյանքի երազանքը:
*Մեծարենցի գրական ժառանգությունն ընդգրկում է 130 քնար և շուրջ մեկ տասնյակ արձակ բանաստեղծություններ ու պատմվածքներ, մի քանի գրաքննադատական հոդված:

===Մեջբերումներ Մեծարենցի մասին===
*Մեծարենցի պոեզիան ազնիվ կոչ է մարդուն՝ վերադառնալու ինքն իրեն: Եվ որքան հեռանանք մենք բնությունից, որքան հեռանանք ինքներս մեզանից, այնքան ավելի սիրելի ու մոտիկ պիտի դառնա մեզ Մեծարենցը, այնքան ավելի կարոտենք պիտի նրա ստեղծած բանաստեղծական աշխարհը: Վահագն Դավթյան
*Մեր երկրին նկարագեղ քաղցրությունները, մեր հոգիին ընդոծին դալկությունները, մեր շնորհն ու տրտմանուշ երազանքները սքանչելի ծաղիկներու նման կը բուսնին անոր (Մեծարենցի) արնաշաղախ էջերուն: Հակոբ Օշական
*Արյուն է եղել աշխարհում: – Եղել է եղեռն ու կռիվ: Լեռնացել են ուժեր վիթխարի՝ ամեհի ելած իրար դեմ: Աշխարհից հեռու մի գյուղում, եղեգնյա մի սրինգ կտրած, Արև է երգել ու գարուն այս հիվանդ, հանճարեղ պատանին: Եղիշե Չարենց

=Տեսանյութեր=
*[https://www.youtube.com/watch?v=dCGd8BDiM4s Միսակ Մեծարենց Բանաստեղծություններ:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=qUcpEUysM_I Միսաք Մեծարենց. Պոեզիա:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=FRYd2D3LMTo ՄԻՍԱՔ ՄԵԾԱՐԵՆՑ "ԵՐԵԿՈՅԱՆ ՂՈՂԱՆՋՆԵՐ":]
*[https://www.youtube.com/watch?v=9XfZLq25E-M ՄԻՍԱՔ ՄԵԾԱՐԵՆՑ - ՀԱՅԱԴԱՐԱՆ - Թատրոն 32:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=ZnZqbCp4yBs ՄԻՍԱԿ ՄԵԾԱՐԵՆՑ վավերագրական ֆիլմ:]
*[http://masis.tv/component/option,com_afm/pid,119/vfile,1224/lang,hy/ Միսակ Մեծարենց-Գաղտնի թղթապանակ-Երկիր:]

=Մատենագիտություն=
==Բանաստեղծությունների ժողովածուներ==
*Մեծարենց Մ. Կ., Բաբախումներ (կենդանության օրոք չի տպագրվել):
*Մեծարենց Մ. Կ., Ծիածան, 1907:
*Մեծարենց Մ. Կ., Նոր տաղեր, 1907:

==Բանաստեղծություններ==
*Մեծարենց Մ. Կ., Մարմնի վերք, սրտի վերք, 1901:
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Անանուն:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Աշնանային հեծություններ:]
*[http://mskh.am/am/6417 Մեծարենց Մ. Կ., Աքասիաներու շուքին տակ:]

==Հոդվածներ==
*Մեծարենց Մ. Կ., Ինքնաքննադատության փորձ մը:
*Մեծարենց Մ. Կ., Նարեկացիին հետ:

=Տե՛ս նաև=
*Ով ով է.հայեր (կենսագրական հանրագիտարան: Երկու հատորով), ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ, Երևան, Հայկական հանրագիտարան հրատ., Հ.2, Ճաղարյան-Ֆրիկ, 2007:
*Անուշավան Մակարյան, Մ.Մեծարենցի ստեղծագործությունը, Երևան, Երևանի հեռակա մանկավարժական ինստիտուտի հրատարակություն, 1968, էջ 61:
*[https://hy.wikisource.org/wiki/%D5%80%D5%A5%D5%B2%D5%AB%D5%B6%D5%A1%D5%AF:%D5%84%D5%AB%D5%BD%D5%A1%D6%84_%D5%84%D5%A5%D5%AE%D5%A1%D6%80%D5%A5%D5%B6%D6%81 Մեծարենց Մ. Կ.,բանաստեղծություններ:]
*[http://aybuben.com/misak-metsarents-life Մեծարենց Մ. Կ.,կենսագրություն:]
*[http://hpj.asj-oa.am/2560/1/1976-3(89).pdf Շարուրյան Ա. Ս., Հաղորդումներ, Միսաք Մեծարենցի «Ծիածան» ժողովածուի ստեղծագործական պատմությունից, էջ 89-94:]
*[http://armenianhouse.org/metsarents/poems-ru.html Мисак Мецаренц СТИХИ.]
*[http://dic.academic.ru/dic.nsf/bse/108829/%D0%9C%D0%B5%D1%86%D0%B0%D1%80%D0%B5%D0%BD%D1%86 Мецаренц Мисак.]
*[http://aybuben.com/misak-metsarents-life Մեծարենց Մ. Կ.,կենսագրություն:]

[[Category:Բանաստեղծներ]] [[Category:Գրողներ]]

Գուրգեն Մահարի

2017-03-18T07:44:31Z

Csargsyan:

{{Person
| name-am = Աճեմյան Գուրգեն Գրիգորի
| name-am-aliases = Մահարի Գուրգեն
| name-en = Mahari Gurgen
| image = Image.jpg
| birth-date = 01.08.1903
| birth-place = Վան, Արևմտյան Հայաստան
| death-date = 16.07.1969
| death-place = Պալանգա, Լիտվա
| description = Բանաստեղծ, գրող, արձակագիր, գրականագետ:
}}
=Կենսագրություն=
Ծնվել է 1903թ. օգոստոսի 1-ին Արևմտյան Հայաստանի (այժմ` Թուրքիա) Վան քաղաքում:

==Կրթություն==
*Սովորել է «Նորաշեն» և «Երամյան» վարժարաններում:
*Երևանի պետական համալսարանի պատմա-լեզվագրական ֆակուլտետում:

==Ստեղծագործական գործունեություն==
*Մահարին իր գրական կյանքը սկսել է բանաստեղծություններով «Տիտանիկ» (1926), «Բարդիները» (1927) և մասնավորապես նրան գրական ճանաչում է բերել «Մրգահաս» (1937) ժողովածուն, որտեղ զետեղված էին բալլադներ և պոեմներ:
*Արձակ սկսել է գրել 1920-ական թթ. վերջից, որի արդյունքում 1929թ. լույս է տեսել նրա «Սիրո, խանդի ու Նիցցայի պարտիզանների մասին», իսկ 1931թ.` «Զիգզագներում» պատմվածքների ժողովածուները:
*«Մանկություն» (1928), «Պատանեկություն» (1929-1930), «Երիտասարդության սեմին» (գրել է երկրորդ աքսորի տարիներին` 1952-1955թթ-ին) եռագրությունը ներկայացնում են Մահարու անհատական-անձնական կյանքի վերապրումները:
*1950-ական թթ. Մահարու ստեղծագործական կյանքը նոր թափ ստացավ, երբ լույս տեսան «Հնձաններ» (1959) բնաստեղծությունների, «Լռության ձայնը» (1962) պատմվածքների ժողովածուները և «Այրվող այգեստաններ» (1966) վեպը:

==Ձեռքբերումներ==
*1965թ.՝ ՀԽՍՀ մշակույթի վաստակավոր գործիչ:
*Մահարին «Ծաղկած փշալարեր» վիպակի համար հետմահու արժանացել է Պետական մրցանակի:

==Այլ==
*Գ. Մահարին դեռ 8 տարեկան էր, երբ նրա քեռին իբր թե պատահական արձակված կրակոցից սպանում է հորը։
*1915թ. Արևելյան Հայաստան գաղթի ճանապարհին պատանի Գուրգենի քեռին լքում է սեփական մորը, քրոջն ու քրոջ ընտանիքին՝ նրանց թողնելով բախտի քմահաճույքին, մահանում է Գուրգենի տատը, իսկ շատ չանցած` նա կորցնում է նաև իր հարազատներին և այլ փախստականների հետ փախչում է Արևելյան Հայաստան:
*1915թ.-ից ապաստանել է Դիլիջանիև Երևանի որբանոցներում, որտեղ էլ ծանոթացել է Եղիշե Չարենցի հետ:
*1917թ.-ից սկսում է Մահարու ստեղծագործական կենսագրությունը, երբ Երևանի «Աշխատանք» թերթում տպագրվում է նրա առաջին բանաստեղծությունը` Գ. Արփունի ստորագրությամբ:
*1918թ.-ից բանաստեղծություններ է տպել «Աշխատանք», «Վան-Տոսպ» և այլ թերթերում:
*1936թ. ձերբակալվել է, իսկ 1947թ.-ի օգոստոսի 20-ին ազատվել աքսորից, վերադարձել Երևան, ուր կինն արդեն իրենից հրաժարվել էր, իսկ մայրը` մահացել:
*1934 թվականից ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ է դարձել:
*1949թ. նոյեմբերին Գ. Մահարին, որպես անբարեհույս տարր, կրկին աքսորվել է Սիբիր, բայց այս անգամ որպես ազատ աքսորյալ, ոչ որպես կալանավոր և 1954թ. ամռանը ազատվել է ու վերադարձել Երևան:
*Երկրորդ աքսորի ժամանակ նա ծանոթացել է իր երկրորդ կնոջ՝ լիտվուհի Անտոնինա Պովիլայտիտեյի հետ և հենց աքսորավայրում էլ` 1952 թ., նրանք ամուսնացել են, ունեցել երկու զավակ՝ աղջիկ և տղա:
*1969թ. հուլիսի 16-ին Պալանագայում վախճանվել է, կիսատ թողնելով «Երիտասարդություն», «Քաջ Նազար» վեպերը, և թաղվել է Երևանում:
*Գուրգեն Մահարու անունն է կրում Երևանի Էրեբունի վարչական շրջանի փողոցներից մեկը, Երևանի №176 հիմնական դպրոցը։

===Մեջբերումներ Գուրգեն Մահարու մասին===
*Պայծառ է մեր երկրի գալիքը. Օ, բերրի հերկերի գուսան: Թող հավետ ապրի այս ծաղիկը Մեր դաշտերում բուսած: Եղիշե Չարենց
*Եվ վերջապես մի այլ բանաստեղծ, որից առավել քանքարավոր ոչ ոք չի նկարագրել բարդիները, լուսինը, ջրերի երգեցիկ զրույցը... Ակսել Բակունց
*...Մահարին գրեց մեր պետական լեզվի ճկունությամբ, բայց, ըստ էության, իր արյունին մեջ ուներ ժառանգություն մը արևմտահայ լեզվին, որուն երանգները մտել էին Իսհակյանի և Վահրամ Փափազյանի գործերուն մեջ: Մահարու արձակում կա թառային երանգների անշոշափելի ճշգրտություն մը: Նա գրող մըն է, որ, ես կհավատամ, կապրի այնքան, որքան ատեն մեսրոպատառ գրերուն վրա ճակատ մը կհակվի, որքան ատեն հայ ոգիին գեղեցկությունները փտրող հոգիներ կգտնվեն... Վահան Տերյան
*Չնայած վայրիվերումներին` համառ մի բան կա Գուրգեն Մահարու կյանքի ու խառնվածքի մեջ: Ինչքան էլ մակերեսին այս ու այն կողմ տարուբերվեին ալիքներ, այնտեղ` խորքում, Մահարին հավատարիմ մնաց իրեն, իր շեշտված անհատականությանը, իր բանաստեղծական տարերքին.. Սիլվա Կապուտիկյան
* Մահարին սկզբից մինչև վերջ մնաց նույն լավատես մարդը: Նրա շրթունքները երբեք չընտելացան անեծքի խոսքերին... Նա անմիջապես մտավ կյանքի հորձանուտի մեջ և գրեց իր կյանքի վեպը: Ես խորապես զգում եմ նրա բացակայությունը և խոնարհվում նրա հիշատակի առջև: Հրաչյա Հովհաննիսյան

=Նկարներ=
<gallery>
Պատկեր: Mahari.jpg ‎|Գուրգեն Մահարին` կնոջ և որդու հետ
Պատկեր: Ph138668799615.JPG|Գուրգեն Մահարին և Համո Սահյանը

</gallery>

=Տեսանյութեր=
*[https://www.youtube.com/watch?v=akFxFBLd_58 Գուրգեն Մահարի:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=uyn1gnhv_xk Գուրգեն Մահարու հետ:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=d3zIA9Lm6eY Poezia-Պոեզիա Գուրգեն Մահարի:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=DBdVK3-GxMk Հայտնի ու անհայտ Գուրգեն Մահարին:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=mDNqjwH0dic Լևոն Հախվերդյան - Գուրգեն Մահարու ստեղծագործությունն ու աշխարհայացքը:]

=Մատենագիտություն=
==Ժողովածուներ==
*Մահարի Գ., Արտամետյան գիշերներ, 1922:
*Մահարի Գ., Ծովի երգեր:
*Մահարի Գ., Սիրո, խանդի ու Նիցցայի պարտիզանների մասին, 1929:
*Մահարի Գ., Զիգզագներում, 1931:
*Մահարի Գ., Մրգահաս, 1937:
*Մահարի Գ., Անդունդն ի վեր:
*Մահարի Գ., Անանձնական:
*Մահարի Գ., Հնձաններ, 1959:
*Մահարի Գ., Լռության ձայնը, 1962:

==Գրքույկներ==
*Մահարի Գ., Տիտանիկ,1924:
*Մահարի Գ., Երկու պոեմ, 1926:
*Մահարի Գ., Բարդիներ, 1927:
*Մահարի Գ., Չարենց-նամե, 1968:
*Մահարի Գ., Այս հմուտ, հանճարեղ լոռեցին:

==Վեպեր==
*[http://www.abcd.am/abcd/bookview_v2_4.php?p_id_text=6950#.WLlUjdSLRiw Մահարի Գ.,Մանկություն:]
*Մահարի Գ., Պատանեկություն, 1929-1930:
*Մահարի Գ., Այրվող այգեստաններ, 1966:
*Մահարի Գ., Ծաղկած փշալարեր:

=Տե՛ս նաև=
*Ով ով է.հայեր (կենսագրական հանրագիտարան: Երկու հատորով), ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ, Երևան, Հայկական հանրագիտարան հրատ., Հ.2, Ճաղարյան-Ֆրիկ, 2007:
*[http://www.armenianlanguage.am/am/Books_gurgen_maharu_ardzaki_poetikan Աղաջանյան Ս.,Գուրգեն Մահարու արձակի պոետիկան, Երևան, ԵՊՀ հրատ., 2011:]
*Աղաբաբյան Ս., Գուրգեն Մահարի, Երևան, 1959:
*Ադաբեկյան Կ., Գուրգեն Մահարի, Երևան, ԵՊՀ հրատ., 1975:
*Բոդոսյան Ս., Գուրգեն Մահարի, Երևան, 1981:
*Գասպարյան Դ., Գուրգեն Մահարի, Երևան, 2013:
*[http://granish.org/gurgen-mahari-poems/ ԳՈՒՐԳԵՆ ՄԱՀԱՐԻ|Բանաստեղծություններ:]
*[http://www.armenianlanguage.am/am/Books_sibirakan Մահարի Գ.,Սիբիրական, Երևան, ԵՊՀ հրատ., 2009:]
*Մահարի Ա., Իմ ոդիսականը, Անթիլիաս, 1994:
*Վիրաբյան Ն., Հայ դասական գրողներ։ Գուրգեն Մահարի, Երևան, 2012:

[[Category:Բանաստեղծներ]][[Category:Գրականագետներ‎]][[Category:Գրողներ‎]][[Category:Արձակագիրներ]]

Միսաք Մեծարենց

2017-03-18T07:43:51Z

Csargsyan:

{{Person
| name-am = Մեծատուրյան Միսաք Կարապետի
| name-am-aliases = Մեծարենց Միսաք
| name-en = Metsarents Misak
| image = Medzarents.jpg
| birth-date = 19.01.1886
| birth-place = Բինկյան, Արևմտյան Հայաստան
| death-date = 22.06.1908
| death-place = Կ.Պոլիս, Թուրքիա
| description = Բանաստեղծ, գրող:
}}
=Կենսագրություն=
Ծնվել է 1886թ. հունվարի 19-ին Արևմտյան Հայաստանի (այժմ` Թուրքիա) Սեբաստիա նահանգի Բինկյան գյուղում:

==Կրթություն==
*1892թ.-ից հաճախել է Մեսրոպյան վարժարան:
*1894-1896թթ. սովորել է Սվազի Արամյան դպրոցում:
*1896-1901թթ. սովորել է Մարզվանի «Անատոլիա» գիշերօթիկ քոլեջում:
*1902-1905թթ. սովորել է Կ.Պոլսի Կեդրոն վարժարանում:

==Աշխատանքային գործունեություն==
*1903թ.-ից անդամակցել է «Մասիս», «Հանրագիտակ», «Արևելյան մամուլ» պարբերականներին:

==Ձեռքբերումներ==
*1903թ.` «Մասիս» հանդեսի գրական մրցանակ:

==Այլ==
*1895թ.-ին Մեծատուրյանների ընտանիքը տեղափոխվել է Սեբաստիա քաղաք:
*1901թ. օգոստոսին թուրք մսագործ տղաները, շփոթելով իրենց հակառակորդի հետ, Մեծարենցին փողոցում ծեծում են և դանակահարում, որից հետո էլ նրա մոտ երևում են թոքախտի առաջին նշանները:
*1905թ. հիվանդությունը նրան ստիպում է թողնել Կեդրոնական դպրոցը և ապրել Պոլսի արվարձաններից մեկում (Թոփ Աբու):
*1902թ. գրում է մի շարք ոտանավորներ, որոնք մտնում են 1903թ. իր ուսուցիչ Հ. Ասատուրին հանձնած Բաբախումներ տետրի մեջ:
*Միսաք Մեծարենցի ստեղծագործությունների հիմնական թեման անհատի ներաշխարհն է 20-րդ դարասկզբի կյանքի բարդ ու հակասական պայմաններում, արդարության և ներդաշնակ կյանքի երազանքը:
*Մեծարենցի գրական ժառանգությունն ընդգրկում է 130 քնար և շուրջ մեկ տասնյակ արձակ բանաստեղծություններ ու պատմվածքներ, մի քանի գրաքննադատական հոդված:

===Մեջբերումներ Մեծարենցի մասին===
*Մեծարենցի պոեզիան ազնիվ կոչ է մարդուն՝ վերադառնալու ինքն իրեն: Եվ որքան հեռանանք մենք բնությունից, որքան հեռանանք ինքներս մեզանից, այնքան ավելի սիրելի ու մոտիկ պիտի դառնա մեզ Մեծարենցը, այնքան ավելի կարոտենք պիտի նրա ստեղծած բանաստեղծական աշխարհը: Վահագն Դավթյան
*Մեր երկրին նկարագեղ քաղցրությունները, մեր հոգիին ընդոծին դալկությունները, մեր շնորհն ու տրտմանուշ երազանքները սքանչելի ծաղիկներու նման կը բուսնին անոր (Մեծարենցի) արնաշաղախ էջերուն: Հակոբ Օշական
*Արյուն է եղել աշխարհում: – Եղել է եղեռն ու կռիվ: Լեռնացել են ուժեր վիթխարի՝ ամեհի ելած իրար դեմ: Աշխարհից հեռու մի գյուղում, եղեգնյա մի սրինգ կտրած, Արև է երգել ու գարուն այս հիվանդ, հանճարեղ պատանին: Եղիշե Չարենց

=Տեսանյութեր=
*[https://www.youtube.com/watch?v=dCGd8BDiM4s Միսակ Մեծարենց Բանաստեղծություններ:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=qUcpEUysM_I Միսաք Մեծարենց. Պոեզիա:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=FRYd2D3LMTo ՄԻՍԱՔ ՄԵԾԱՐԵՆՑ "ԵՐԵԿՈՅԱՆ ՂՈՂԱՆՋՆԵՐ":]
*[https://www.youtube.com/watch?v=9XfZLq25E-M ՄԻՍԱՔ ՄԵԾԱՐԵՆՑ - ՀԱՅԱԴԱՐԱՆ - Թատրոն 32:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=ZnZqbCp4yBs ՄԻՍԱԿ ՄԵԾԱՐԵՆՑ վավերագրական ֆիլմ:]
*[http://masis.tv/component/option,com_afm/pid,119/vfile,1224/lang,hy/ Միսակ Մեծարենց-Գաղտնի թղթապանակ-Երկիր:]

=Մատենագիտություն=
==Բանաստեղծությունների ժողովածուներ==
*Մեծարենց Մ. Կ., Բաբախումներ (կենդանության օրոք չի տպագրվել):
*Մեծարենց Մ. Կ., Ծիածան, 1907:
*Մեծարենց Մ. Կ., Նոր տաղեր, 1907:

==Բանաստեղծություններ==
*Մեծարենց Մ. Կ., Մարմնի վերք, սրտի վերք, 1901:
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Անանուն:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Աշնանային հեծություններ:]
*[http://mskh.am/am/6417 Մեծարենց Մ. Կ., Աքասիաներու շուքին տակ:]

==Հոդվածներ==
*Մեծարենց Մ. Կ., Ինքնաքննադատության փորձ մը:
*Մեծարենց Մ. Կ., Նարեկացիին հետ:

=Տե՛ս նաև=
*Ով ով է.հայեր (կենսագրական հանրագիտարան: Երկու հատորով), ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ, Երևան, Հայկական հանրագիտարան հրատ., Հ.2, Ճաղարյան-Ֆրիկ, 2007:
*Անուշավան Մակարյան, Մ.Մեծարենցի ստեղծագործությունը, Երևան, Երևանի հեռակա մանկավարժական ինստիտուտի հրատարակություն, 1968, էջ 61:
*[https://hy.wikisource.org/wiki/%D5%80%D5%A5%D5%B2%D5%AB%D5%B6%D5%A1%D5%AF:%D5%84%D5%AB%D5%BD%D5%A1%D6%84_%D5%84%D5%A5%D5%AE%D5%A1%D6%80%D5%A5%D5%B6%D6%81 Մեծարենց Մ. Կ.,բանաստեղծություններ:]
*[http://aybuben.com/misak-metsarents-life Մեծարենց Մ. Կ.,կենսագրություն:]
*[http://hpj.asj-oa.am/2560/1/1976-3(89).pdf Շարուրյան Ա. Ս., Հաղորդումներ, Միսաք Մեծարենցի «Ծիածան» ժողովածուի ստեղծագործական պատմությունից, էջ 89-94:]

[[Category:Բանաստեղծներ]] [[Category:Գրողներ]]

Գուրգեն Մահարի

2017-03-14T11:04:55Z

Csargsyan:

{{Person
| name-am = Աճեմյան Գուրգեն Գրիգորի
| name-am-aliases = Մահարի Գուրգեն
| name-en = Mahari Gurgen
| image = Image.jpg
| birth-date = 01.08.1903
| birth-place = Վան, Արևմտյան Հայաստան
| death-date = 16.07.1969
| death-place = Պալանգա, Լիտվա
| description = Բանաստեղծ, գրող, արձակագիր, գրականագետ:
}}
=Կենսագրություն=
Ծնվել է 1903թ. օգոստոսի 1-ին Արևմտյան Հայաստանի (այժմ` Թուրքիա) Վան քաղաքում:

Մահացել է 1969թ. հուլիսի 16-ին Լիտվայի Պալանագա քաղաքում:

==Կրթություն==
*Սովորել է «Նորաշեն» և «Երամյան» վարժարաններում:
*Երևանի պետական համալսարանի պատմա-լեզվագրական ֆակուլտետում:

==Ստեղծագործական գործունեություն==
*Մահարին իր գրական կյանքը սկսել է բանաստեղծություններով «Տիտանիկ» (1926), «Բարդիները» (1927) և մասնավորապես նրան գրական ճանաչում է բերել «Մրգահաս» (1937) ժողովածուն, որտեղ զետեղված էին բալլադներ և պոեմներ:
*Արձակ սկսել է գրել 1920-ական թթ. վերջից, որի արդյունքում 1929թ. լույս է տեսել նրա «Սիրո, խանդի ու Նիցցայի պարտիզանների մասին», իսկ 1931թ.` «Զիգզագներում» պատմվածքների ժողովածուները:
*«Մանկություն» (1928), «Պատանեկություն» (1929-1930), «Երիտասարդության սեմին» (գրել է երկրորդ աքսորի տարիներին` 1952-1955թթ-ին) եռագրությունը ներկայացնում են Մահարու անհատական-անձնական կյանքի վերապրումները:
*1950-ական թթ. Մահարու ստեղծագործական կյանքը նոր թափ ստացավ, երբ լույս տեսան «Հնձաններ» (1959) բնաստեղծությունների, «Լռության ձայնը» (1962) պատմվածքների ժողովածուները և «Այրվող այգեստաններ» (1966) վեպը:

==Ձեռքբերումներ==
*1965թ.՝ ՀԽՍՀ մշակույթի վաստակավոր գործիչ:
*Մահարին «Ծաղկած փշալարեր» վիպակի համար հետմահու արժանացել է Պետական մրցանակի:

==Այլ==
*Գ. Մահարին դեռ 8 տարեկան էր, երբ նրա քեռին իբր թե պատահական արձակված կրակոցից սպանում է հորը։
*1915թ. Արևելյան Հայաստան գաղթի ճանապարհին պատանի Գուրգենի քեռին լքում է սեփական մորը, քրոջն ու քրոջ ընտանիքին՝ նրանց թողնելով բախտի քմահաճույքին, մահանում է Գուրգենի տատը, իսկ շատ չանցած` նա կորցնում է նաև իր հարազատներին և այլ փախստականների հետ փախչում է Արևելյան Հայաստան:
*1915թ.-ից ապաստանել է Դիլիջանիև Երևանի որբանոցներում, որտեղ էլ ծանոթացել է Եղիշե Չարենցի հետ:
*1917թ.-ից սկսում է Մահարու ստեղծագործական կենսագրությունը, երբ Երևանի «Աշխատանք» թերթում տպագրվում է նրա առաջին բանաստեղծությունը` Գ. Արփունի ստորագրությամբ:
*1918թ.-ից բանաստեղծություններ է տպել «Աշխատանք», «Վան-Տոսպ» և այլ թերթերում:
*1936թ. ձերբակալվել է, իսկ 1947թ.-ի օգոստոսի 20-ին ազատվել աքսորից, վերադարձել Երևան, ուր կինն արդեն իրենից հրաժարվել էր, իսկ մայրը` մահացել:
*1934 թվականից ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ է դարձել:
*1949թ. նոյեմբերին Գ. Մահարին, որպես անբարեհույս տարր, կրկին աքսորվել է Սիբիր, բայց այս անգամ որպես ազատ աքսորյալ, ոչ որպես կալանավոր և 1954թ. ամռանը ազատվել է ու վերադարձել Երևան:
*Երկրորդ աքսորի ժամանակ նա ծանոթացել է իր երկրորդ կնոջ՝ լիտվուհի Անտոնինա Պովիլայտիտեյի հետ և հենց աքսորավայրում էլ` 1952 թ., նրանք ամուսնացել են, ունեցել երկու զավակ՝ աղջիկ և տղա:
*1969թ. հուլիսի 16-ին Պալանագայում վախճանվել է, կիսատ թողնելով «Երիտասարդություն», «Քաջ Նազար» վեպերը, և թաղվել է Երևանում:
*Գուրգեն Մահարու անունն է կրում Երևանի Էրեբունի վարչական շրջանի փողոցներից մեկը, Երևանի №176 հիմնական դպրոցը։

===Մեջբերումներ Գուրգեն Մահարու մասին===
*Պայծառ է մեր երկրի գալիքը. Օ, բերրի հերկերի գուսան: Թող հավետ ապրի այս ծաղիկը Մեր դաշտերում բուսած: Եղիշե Չարենց
*Եվ վերջապես մի այլ բանաստեղծ, որից առավել քանքարավոր ոչ ոք չի նկարագրել բարդիները, լուսինը, ջրերի երգեցիկ զրույցը... Ակսել Բակունց
*...Մահարին գրեց մեր պետական լեզվի ճկունությամբ, բայց, ըստ էության, իր արյունին մեջ ուներ ժառանգություն մը արևմտահայ լեզվին, որուն երանգները մտել էին Իսհակյանի և Վահրամ Փափազյանի գործերուն մեջ: Մահարու արձակում կա թառային երանգների անշոշափելի ճշգրտություն մը: Նա գրող մըն է, որ, ես կհավատամ, կապրի այնքան, որքան ատեն մեսրոպատառ գրերուն վրա ճակատ մը կհակվի, որքան ատեն հայ ոգիին գեղեցկությունները փտրող հոգիներ կգտնվեն... Վահան Տերյան
*Չնայած վայրիվերումներին` համառ մի բան կա Գուրգեն Մահարու կյանքի ու խառնվածքի մեջ: Ինչքան էլ մակերեսին այս ու այն կողմ տարուբերվեին ալիքներ, այնտեղ` խորքում, Մահարին հավատարիմ մնաց իրեն, իր շեշտված անհատականությանը, իր բանաստեղծական տարերքին.. Սիլվա Կապուտիկյան
* Մահարին սկզբից մինչև վերջ մնաց նույն լավատես մարդը: Նրա շրթունքները երբեք չընտելացան անեծքի խոսքերին... Նա անմիջապես մտավ կյանքի հորձանուտի մեջ և գրեց իր կյանքի վեպը: Ես խորապես զգում եմ նրա բացակայությունը և խոնարհվում նրա հիշատակի առջև: Հրաչյա Հովհաննիսյան

=Նկարներ=
<gallery>
Պատկեր: Mahari.jpg ‎|Գուրգեն Մահարին` կնոջ և որդու հետ
Պատկեր: Ph138668799615.JPG|Գուրգեն Մահարին և Համո Սահյանը

</gallery>

=Տեսանյութեր=
*[https://www.youtube.com/watch?v=akFxFBLd_58 Գուրգեն Մահարի:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=uyn1gnhv_xk Գուրգեն Մահարու հետ:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=d3zIA9Lm6eY Poezia-Պոեզիա Գուրգեն Մահարի:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=DBdVK3-GxMk Հայտնի ու անհայտ Գուրգեն Մահարին:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=mDNqjwH0dic Լևոն Հախվերդյան - Գուրգեն Մահարու ստեղծագործությունն ու աշխարհայացքը:]

=Մատենագիտություն=
==Ժողովածուներ==
*Մահարի Գ., Արտամետյան գիշերներ, 1922:
*Մահարի Գ., Ծովի երգեր:
*Մահարի Գ., Սիրո, խանդի ու Նիցցայի պարտիզանների մասին, 1929:
*Մահարի Գ., Զիգզագներում, 1931:
*Մահարի Գ., Մրգահաս, 1937:
*Մահարի Գ., Անդունդն ի վեր:
*Մահարի Գ., Անանձնական:
*Մահարի Գ., Հնձաններ, 1959:
*Մահարի Գ., Լռության ձայնը, 1962:

==Գրքույկներ==
*Մահարի Գ., Տիտանիկ,1924:
*Մահարի Գ., Երկու պոեմ, 1926:
*Մահարի Գ., Բարդիներ, 1927:
*Մահարի Գ., Չարենց-նամե, 1968:
*Մահարի Գ., Այս հմուտ, հանճարեղ լոռեցին:

==Վեպեր==
*[http://www.abcd.am/abcd/bookview_v2_4.php?p_id_text=6950#.WLlUjdSLRiw Մահարի Գ.,Մանկություն:]
*Մահարի Գ., Պատանեկություն, 1929-1930:
*Մահարի Գ., Այրվող այգեստաններ, 1966:
*Մահարի Գ., Ծաղկած փշալարեր:

=Տե՛ս նաև=
*[http://www.armenianlanguage.am/am/Books_gurgen_maharu_ardzaki_poetikan Աղաջանյան Ս.,Գուրգեն Մահարու արձակի պոետիկան, Երևան, ԵՊՀ հրատ., 2011:]
*Աղաբաբյան Ս., Գուրգեն Մահարի, Երևան, 1959:
*Ադաբեկյան Կ., Գուրգեն Մահարի, Երևան, ԵՊՀ հրատ., 1975:
*Բոդոսյան Ս., Գուրգեն Մահարի, Երևան, 1981:
*Գասպարյան Դ., Գուրգեն Մահարի, Երևան, 2013:
*[http://granish.org/gurgen-mahari-poems/ ԳՈՒՐԳԵՆ ՄԱՀԱՐԻ|Բանաստեղծություններ:]
*[http://www.armenianlanguage.am/am/Books_sibirakan Մահարի Գ.,Սիբիրական, Երևան, ԵՊՀ հրատ., 2009:]
*Մահարի Ա., Իմ ոդիսականը, Անթիլիաս, 1994:
*Վիրաբյան Ն., Հայ դասական գրողներ։ Գուրգեն Մահարի, Երևան, 2012:

[[Category:Բանաստեղծներ]][[Category:Գրականագետներ‎]][[Category:Գրողներ‎]][[Category:Արձակագիրներ]]

Գուրգեն Մահարի

2017-03-14T11:01:28Z

Csargsyan: Նոր էջ «{{Person | name-am = Աճեմյան Գուրգեն Գրիգորի | name-am-aliases = Մահարի Գուրգեն | name-en = Mahari Gurgen | image = Im...»:

{{Person
| name-am = Աճեմյան Գուրգեն Գրիգորի
| name-am-aliases = Մահարի Գուրգեն
| name-en = Mahari Gurgen
| image = Image.jpg
| birth-date = 01.08.1903
| birth-place = Վան, Արևմտյան Հայաստան
| death-date = 16.07.1969
| death-place = Պալանգա, Լիտվա
| description = Բանաստեղծ, գրող, արձակագիր, գրականագետ:
}}
=Կենսագրություն=
Ծնվել է 1903թ. օգոստոսի 1-ին Արևմտյան Հայաստանի (այժմ` Թուրքիա) Վան քաղաքում:

Մահացել է 1969թ. հուլիսի 16-ին Լիտվայի Պալանագա քաղաքում:

==Կրթություն==
*Սովորել է «Նորաշեն» և «Երամյան» վարժարաններում:
*Երևանի պետական համալսարանի պատմա-լեզվագրական ֆակուլտետում:

==Ստեղծագործական գործունեություն==
*Մահարին իր գրական կյանքը սկսել է բանաստեղծություններով «Տիտանիկ» (1926), «Բարդիները» (1927) և մասնավորապես նրան գրական ճանաչում է բերել «Մրգահաս» (1937) ժողովածուն, որտեղ զետեղված էին բալլադներ և պոեմներ:
*Արձակ սկսել է գրել 1920-ական թթ. վերջից, որի արդյունքում 1929թ. լույս է տեսել նրա «Սիրո, խանդի ու Նիցցայի պարտիզանների մասին», իսկ 1931թ.` «Զիգզագներում» պատմվածքների ժողովածուները:
*«Մանկություն» (1928), «Պատանեկություն» (1929-1930), «Երիտասարդության սեմին» (գրել է երկրորդ աքսորի տարիներին` 1952-1955թթ-ին) եռագրությունը ներկայացնում են Մահարու անհատական-անձնական կյանքի վերապրումները:
*1950-ական թթ. Մահարու ստեղծագործական կյանքը նոր թափ ստացավ, երբ լույս տեսան «Հնձաններ» (1959) բնաստեղծությունների, «Լռության ձայնը» (1962) պատմվածքների ժողովածուները և «Այրվող այգեստաններ» (1966) վեպը:

==Ձեռքբերումներ==
*1965թ.՝ ՀԽՍՀ մշակույթի վաստակավոր գործիչ:
*Մահարին «Ծաղկած փշալարեր» վիպակի համար հետմահու արժանացել է Պետական մրցանակի:

==Այլ==
*Գ. Մահարին դեռ 8 տարեկան էր, երբ նրա քեռին իբր թե պատահական արձակված կրակոցից սպանում է հորը։
*1915թ. Արևելյան Հայաստան գաղթի ճանապարհին պատանի Գուրգենի քեռին լքում է սեփական մորը, քրոջն ու քրոջ ընտանիքին՝ նրանց թողնելով բախտի քմահաճույքին, մահանում է Գուրգենի տատը, իսկ շատ չանցած` նա կորցնում է նաև իր հարազատներին և այլ փախստականների հետ փախչում է Արևելյան Հայաստան:
*1915թ.-ից ապաստանել է Դիլիջանիև Երևանի որբանոցներում, որտեղ էլ ծանոթացել է Եղիշե Չարենցի հետ:
*1917թ.-ից սկսում է Մահարու ստեղծագործական կենսագրությունը, երբ Երևանի «Աշխատանք» թերթում տպագրվում է նրա առաջին բանաստեղծությունը` Գ. Արփունի ստորագրությամբ:
*1918թ.-ից բանաստեղծություններ է տպել «Աշխատանք», «Վան-Տոսպ» և այլ թերթերում:
*1936թ. ձերբակալվել է, իսկ 1947թ.-ի օգոստոսի 20-ին ազատվել աքսորից, վերադարձել Երևան, ուր կինն արդեն իրենից հրաժարվել էր, իսկ մայրը` մահացել:
*1934 թվականից ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ է դարձել:
*1949թ. նոյեմբերին Գ. Մահարին, որպես անբարեհույս տարր, կրկին աքսորվել է Սիբիր, բայց այս անգամ որպես ազատ աքսորյալ, ոչ որպես կալանավոր և 1954թ. ամռանը ազատվել է ու վերադարձել Երևան:
*Երկրորդ աքսորի ժամանակ նա ծանոթացել է իր երկրորդ կնոջ՝ լիտվուհի Անտոնինա Պովիլայտիտեյի հետ և հենց աքսորավայրում էլ` 1952 թ., նրանք ամուսնացել են, ունեցել երկու զավակ՝ աղջիկ և տղա:
*1969թ. հուլիսի 16-ին Պալանագայում վախճանվել է, կիսատ թողնելով «Երիտասարդություն», «Քաջ Նազար» վեպերը, և թաղվել է Երևանում:
*Գուրգեն Մահարու անունն է կրում Երևանի Էրեբունի վարչական շրջանի փողոցներից մեկը, Երևանի №176 հիմնական դպրոցը։

===Մեջբերումներ Գուրգեն Մահարու մասին===
*Պայծառ է մեր երկրի գալիքը. Օ, բերրի հերկերի գուսան: Թող հավետ ապրի այս ծաղիկը Մեր դաշտերում բուսած: Եղիշե Չարենց
*Եվ վերջապես մի այլ բանաստեղծ, որից առավել քանքարավոր ոչ ոք չի նկարագրել բարդիները, լուսինը, ջրերի երգեցիկ զրույցը... Ակսել Բակունց
*...Մահարին գրեց մեր պետական լեզվի ճկունությամբ, բայց, ըստ էության, իր արյունին մեջ ուներ ժառանգություն մը արևմտահայ լեզվին, որուն երանգները մտել էին Իսհակյանի և Վահրամ Փափազյանի գործերուն մեջ: Մահարու արձակում կա թառային երանգների անշոշափելի ճշգրտություն մը: Նա գրող մըն է, որ, ես կհավատամ, կապրի այնքան, որքան ատեն մեսրոպատառ գրերուն վրա ճակատ մը կհակվի, որքան ատեն հայ ոգիին գեղեցկությունները փտրող հոգիներ կգտնվեն... Վահան Տերյան
*Չնայած վայրիվերումներին` համառ մի բան կա Գուրգեն Մահարու կյանքի ու խառնվածքի մեջ: Ինչքան էլ մակերեսին այս ու այն կողմ տարուբերվեին ալիքներ, այնտեղ` խորքում, Մահարին հավատարիմ մնաց իրեն, իր շեշտված անհատականությանը, իր բանաստեղծական տարերքին.. Սիլվա Կապուտիկյան
* Մահարին սկզբից մինչև վերջ մնաց նույն լավատես մարդը: Նրա շրթունքները երբեք չընտելացան անեծքի խոսքերին... Նա անմիջապես մտավ կյանքի հորձանուտի մեջ և գրեց իր կյանքի վեպը: Ես խորապես զգում եմ նրա բացակայությունը և խոնարհվում նրա հիշատակի առջև: Հրաչյա Հովհաննիսյան

=Նկարներ=
<gallery>
Պատկեր: Mahari.jpg ‎|Գուրգեն Մահարին` կնոջ և որդու հետ
Պատկեր: Терьян_Ваан333.jpg|Գուրգեն Մահարին և Եղիշե Չարենցը
Պատկեր: Ph138668799615.JPG|Գուրգեն Մահարին և Համո Սահյանը

</gallery>

=Տեսանյութեր=
*[https://www.youtube.com/watch?v=akFxFBLd_58 Գուրգեն Մահարի:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=uyn1gnhv_xk Գուրգեն Մահարու հետ:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=d3zIA9Lm6eY Poezia-Պոեզիա Գուրգեն Մահարի:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=DBdVK3-GxMk Հայտնի ու անհայտ Գուրգեն Մահարին:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=mDNqjwH0dic Լևոն Հախվերդյան - Գուրգեն Մահարու ստեղծագործությունն ու աշխարհայացքը:]

=Մատենագիտություն=
==Ժողովածուներ==
*Մահարի Գ., Արտամետյան գիշերներ, 1922:
*Մահարի Գ., Ծովի երգեր:
*Մահարի Գ., Սիրո, խանդի ու Նիցցայի պարտիզանների մասին, 1929:
*Մահարի Գ., Զիգզագներում, 1931:
*Մահարի Գ., Մրգահաս, 1937:
*Մահարի Գ., Անդունդն ի վեր:
*Մահարի Գ., Անանձնական:
*Մահարի Գ., Հնձաններ, 1959:
*Մահարի Գ., Լռության ձայնը, 1962:

==Գրքույկներ==
*Մահարի Գ., Տիտանիկ,1924:
*Մահարի Գ., Երկու պոեմ, 1926:
*Մահարի Գ., Բարդիներ, 1927:
*Մահարի Գ., Չարենց-նամե, 1968:
*Մահարի Գ., Այս հմուտ, հանճարեղ լոռեցին:

==Վեպեր==
*[http://www.abcd.am/abcd/bookview_v2_4.php?p_id_text=6950#.WLlUjdSLRiw Մահարի Գ.,Մանկություն:]
*Մահարի Գ., Պատանեկություն, 1929-1930:
*Մահարի Գ., Այրվող այգեստաններ, 1966:
*Մահարի Գ., Ծաղկած փշալարեր:

=Տե՛ս նաև=
*[http://www.armenianlanguage.am/am/Books_gurgen_maharu_ardzaki_poetikan Աղաջանյան Ս.,Գուրգեն Մահարու արձակի պոետիկան, Երևան, ԵՊՀ հրատ., 2011:]
*Աղաբաբյան Ս., Գուրգեն Մահարի, Երևան, 1959:
*Ադաբեկյան Կ., Գուրգեն Մահարի, Երևան, ԵՊՀ հրատ., 1975:
*Բոդոսյան Ս., Գուրգեն Մահարի, Երևան, 1981:
*Գասպարյան Դ., Գուրգեն Մահարի, Երևան, 2013:
*[http://granish.org/gurgen-mahari-poems/ ԳՈՒՐԳԵՆ ՄԱՀԱՐԻ|Բանաստեղծություններ:]
*[http://www.armenianlanguage.am/am/Books_sibirakan Մահարի Գ.,Սիբիրական, Երևան, ԵՊՀ հրատ., 2009:]
*Մահարի Ա., Իմ ոդիսականը, Անթիլիաս, 1994:
*Վիրաբյան Ն., Հայ դասական գրողներ։ Գուրգեն Մահարի, Երևան, 2012:

[[Category:Բանաստեղծներ]][[Category:Գրականագետներ‎]][[Category:Գրողներ‎]][[Category:Արձակագիրներ]]

Պատկեր:Загруженное.jpg

2017-03-14T08:41:29Z

Csargsyan: Csargsyan uploaded a new version of Պատկեր:Загруженное.jpg

Պատկեր:Ph138668799615.JPG

2017-03-14T08:40:36Z

Csargsyan:

Պատկեր:Mahari.jpg

2017-03-14T08:37:35Z

Csargsyan: Գուրգեն Մահարին` կնոջ և որդու հետ

Գուրգեն Մահարին` կնոջ և որդու հետ

Պատկեր:Image.jpg

2017-03-14T08:21:34Z

Csargsyan: Csargsyan uploaded a new version of Պատկեր:Image.jpg

Միսաք Մեծարենց

2017-03-12T07:05:19Z

Csargsyan: /* Բանաստեղծություններ */

{{Person
| name-am = Մեծատուրյան Միսաք Կարապետի
| name-am-aliases = Մեծարենց Միսաք
| name-en = Metsarents Misak
| image = Medzarents.jpg
| birth-date = 19.01.1886
| birth-place = Բինկյան, Արևմտյան Հայաստան
| death-date = 22.06.1908
| death-place = Կ.Պոլիս, Թուրքիա
| description = Բանաստեղծ, գրող:
}}
=Կենսագրություն=
Ծնվել է 1886թ. հունվարի 19-ին Արևմտյան Հայաստանի (այժմ` Թուրքիա) Սեբաստիա նահանգի Բինկյան գյուղում:

Մահացել է 1908թ. հունիսի 22-ին Թուրքիայի Կ.Պոլիս քաղաքում:

==Կրթություն==
*1892թ.-ից հաճախել է Մեսրոպյան վարժարան:
*1894-1896թթ. սովորել է Սվազի Արամյան դպրոցում:
*1896-1901թթ. սովորել է Մարզվանի «Անատոլիա» գիշերօթիկ քոլեջում:
*1902-1905թթ. սովորել է Կ.Պոլսի Կեդրոն վարժարանում:

==Աշխատանքային գործունեություն==
*1903թ.-ից անդամակցել է «Մասիս», «Հանրագիտակ», «Արևելյան մամուլ» պարբերականներին:

==Ձեռքբերումներ==
*1903թ.` «Մասիս» հանդեսի գրական մրցանակ:

==Այլ==
*1895թ.-ին Մեծատուրյանների ընտանիքը տեղափոխվել է Սեբաստիա քաղաք:
*1901թ. օգոստոսին թուրք մսագործ տղաները, շփոթելով իրենց հակառակորդի հետ, Մեծարենցին փողոցում ծեծում են և դանակահարում, որից հետո էլ նրա մոտ երևում են թոքախտի առաջին նշանները:
*1905թ. հիվանդությունը նրան ստիպում է թողնել Կեդրոնական դպրոցը և ապրել Պոլսի արվարձաններից մեկում (Թոփ Աբու):
*1902թ. գրում է մի շարք ոտանավորներ, որոնք մտնում են 1903թ. իր ուսուցիչ Հ. Ասատուրին հանձնած Բաբախումներ տետրի մեջ:
*Միսաք Մեծարենցի ստեղծագործությունների հիմնական թեման անհատի ներաշխարհն է 20-րդ դարասկզբի կյանքի բարդ ու հակասական պայմաններում, արդարության և ներդաշնակ կյանքի երազանքը:
*Մեծարենցի գրական ժառանգությունն ընդգրկում է 130 քնար և շուրջ մեկ տասնյակ արձակ բանաստեղծություններ ու պատմվածքներ, մի քանի գրաքննադատական հոդված:

===Մեջբերումներ Մեծարենցի մասին===
*Մեծարենցի պոեզիան ազնիվ կոչ է մարդուն՝ վերադառնալու ինքն իրեն: Եվ որքան հեռանանք մենք բնությունից, որքան հեռանանք ինքներս մեզանից, այնքան ավելի սիրելի ու մոտիկ պիտի դառնա մեզ Մեծարենցը, այնքան ավելի կարոտենք պիտի նրա ստեղծած բանաստեղծական աշխարհը: Վահագն Դավթյան
*Մեր երկրին նկարագեղ քաղցրությունները, մեր հոգիին ընդոծին դալկությունները, մեր շնորհն ու տրտմանուշ երազանքները սքանչելի ծաղիկներու նման կը բուսնին անոր (Մեծարենցի) արնաշաղախ էջերուն: Հակոբ Օշական
*Արյուն է եղել աշխարհում: – Եղել է եղեռն ու կռիվ: Լեռնացել են ուժեր վիթխարի՝ ամեհի ելած իրար դեմ: Աշխարհից հեռու մի գյուղում, եղեգնյա մի սրինգ կտրած, Արև է երգել ու գարուն այս հիվանդ, հանճարեղ պատանին: Եղիշե Չարենց

=Տեսանյութեր=
*[https://www.youtube.com/watch?v=dCGd8BDiM4s Միսակ Մեծարենց Բանաստեղծություններ:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=qUcpEUysM_I Միսաք Մեծարենց. Պոեզիա:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=FRYd2D3LMTo ՄԻՍԱՔ ՄԵԾԱՐԵՆՑ "ԵՐԵԿՈՅԱՆ ՂՈՂԱՆՋՆԵՐ":]
*[https://www.youtube.com/watch?v=9XfZLq25E-M ՄԻՍԱՔ ՄԵԾԱՐԵՆՑ - ՀԱՅԱԴԱՐԱՆ - Թատրոն 32:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=ZnZqbCp4yBs ՄԻՍԱԿ ՄԵԾԱՐԵՆՑ վավերագրական ֆիլմ:]
*[http://masis.tv/component/option,com_afm/pid,119/vfile,1224/lang,hy/ Միսակ Մեծարենց-Գաղտնի թղթապանակ-Երկիր:]

=Մատենագիտություն=
==Բանաստեղծությունների ժողովածուներ==
*Մեծարենց Մ. Կ., Բաբախումներ (կենդանության օրոք չի տպագրվել):
*Մեծարենց Մ. Կ., Ծիածան, 1907:
*Մեծարենց Մ. Կ., Նոր տաղեր, 1907:

==Բանաստեղծություններ==
*Մեծարենց Մ. Կ., Մարմնի վերք, սրտի վերք, 1901:
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Անանուն:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Աշնանային հեծություններ:]
*[http://mskh.am/am/6417 Մեծարենց Մ. Կ., Աքասիաներու շուքին տակ:]

==Հոդվածներ==
*Մեծարենց Մ. Կ., Ինքնաքննադատության փորձ մը:
*Մեծարենց Մ. Կ., Նարեկացիին հետ:

=Տե՛ս նաև=
*Անուշավան Մակարյան, Մ.Մեծարենցի ստեղծագործությունը, Երևան, Երևանի հեռակա մանկավարժական ինստիտուտի հրատարակություն, 1968, էջ 61:
*[https://hy.wikisource.org/wiki/%D5%80%D5%A5%D5%B2%D5%AB%D5%B6%D5%A1%D5%AF:%D5%84%D5%AB%D5%BD%D5%A1%D6%84_%D5%84%D5%A5%D5%AE%D5%A1%D6%80%D5%A5%D5%B6%D6%81 Մեծարենց Մ. Կ.,բանաստեղծություններ:]
*[http://aybuben.com/misak-metsarents-life Մեծարենց Մ. Կ.,կենսագրություն:]
*[http://hpj.asj-oa.am/2560/1/1976-3(89).pdf Շարուրյան Ա. Ս., Հաղորդումներ, Միսաք Մեծարենցի «Ծիածան» ժողովածուի ստեղծագործական պատմությունից, էջ 89-94:]

[[Category:Բանաստեղծներ]] [[Category:Գրողներ]]

Միսաք Մեծարենց

2017-03-12T07:02:55Z

Csargsyan:

{{Person
| name-am = Մեծատուրյան Միսաք Կարապետի
| name-am-aliases = Մեծարենց Միսաք
| name-en = Metsarents Misak
| image = Medzarents.jpg
| birth-date = 19.01.1886
| birth-place = Բինկյան, Արևմտյան Հայաստան
| death-date = 22.06.1908
| death-place = Կ.Պոլիս, Թուրքիա
| description = Բանաստեղծ, գրող:
}}
=Կենսագրություն=
Ծնվել է 1886թ. հունվարի 19-ին Արևմտյան Հայաստանի (այժմ` Թուրքիա) Սեբաստիա նահանգի Բինկյան գյուղում:

Մահացել է 1908թ. հունիսի 22-ին Թուրքիայի Կ.Պոլիս քաղաքում:

==Կրթություն==
*1892թ.-ից հաճախել է Մեսրոպյան վարժարան:
*1894-1896թթ. սովորել է Սվազի Արամյան դպրոցում:
*1896-1901թթ. սովորել է Մարզվանի «Անատոլիա» գիշերօթիկ քոլեջում:
*1902-1905թթ. սովորել է Կ.Պոլսի Կեդրոն վարժարանում:

==Աշխատանքային գործունեություն==
*1903թ.-ից անդամակցել է «Մասիս», «Հանրագիտակ», «Արևելյան մամուլ» պարբերականներին:

==Ձեռքբերումներ==
*1903թ.` «Մասիս» հանդեսի գրական մրցանակ:

==Այլ==
*1895թ.-ին Մեծատուրյանների ընտանիքը տեղափոխվել է Սեբաստիա քաղաք:
*1901թ. օգոստոսին թուրք մսագործ տղաները, շփոթելով իրենց հակառակորդի հետ, Մեծարենցին փողոցում ծեծում են և դանակահարում, որից հետո էլ նրա մոտ երևում են թոքախտի առաջին նշանները:
*1905թ. հիվանդությունը նրան ստիպում է թողնել Կեդրոնական դպրոցը և ապրել Պոլսի արվարձաններից մեկում (Թոփ Աբու):
*1902թ. գրում է մի շարք ոտանավորներ, որոնք մտնում են 1903թ. իր ուսուցիչ Հ. Ասատուրին հանձնած Բաբախումներ տետրի մեջ:
*Միսաք Մեծարենցի ստեղծագործությունների հիմնական թեման անհատի ներաշխարհն է 20-րդ դարասկզբի կյանքի բարդ ու հակասական պայմաններում, արդարության և ներդաշնակ կյանքի երազանքը:
*Մեծարենցի գրական ժառանգությունն ընդգրկում է 130 քնար և շուրջ մեկ տասնյակ արձակ բանաստեղծություններ ու պատմվածքներ, մի քանի գրաքննադատական հոդված:

===Մեջբերումներ Մեծարենցի մասին===
*Մեծարենցի պոեզիան ազնիվ կոչ է մարդուն՝ վերադառնալու ինքն իրեն: Եվ որքան հեռանանք մենք բնությունից, որքան հեռանանք ինքներս մեզանից, այնքան ավելի սիրելի ու մոտիկ պիտի դառնա մեզ Մեծարենցը, այնքան ավելի կարոտենք պիտի նրա ստեղծած բանաստեղծական աշխարհը: Վահագն Դավթյան
*Մեր երկրին նկարագեղ քաղցրությունները, մեր հոգիին ընդոծին դալկությունները, մեր շնորհն ու տրտմանուշ երազանքները սքանչելի ծաղիկներու նման կը բուսնին անոր (Մեծարենցի) արնաշաղախ էջերուն: Հակոբ Օշական
*Արյուն է եղել աշխարհում: – Եղել է եղեռն ու կռիվ: Լեռնացել են ուժեր վիթխարի՝ ամեհի ելած իրար դեմ: Աշխարհից հեռու մի գյուղում, եղեգնյա մի սրինգ կտրած, Արև է երգել ու գարուն այս հիվանդ, հանճարեղ պատանին: Եղիշե Չարենց

=Տեսանյութեր=
*[https://www.youtube.com/watch?v=dCGd8BDiM4s Միսակ Մեծարենց Բանաստեղծություններ:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=qUcpEUysM_I Միսաք Մեծարենց. Պոեզիա:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=FRYd2D3LMTo ՄԻՍԱՔ ՄԵԾԱՐԵՆՑ "ԵՐԵԿՈՅԱՆ ՂՈՂԱՆՋՆԵՐ":]
*[https://www.youtube.com/watch?v=9XfZLq25E-M ՄԻՍԱՔ ՄԵԾԱՐԵՆՑ - ՀԱՅԱԴԱՐԱՆ - Թատրոն 32:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=ZnZqbCp4yBs ՄԻՍԱԿ ՄԵԾԱՐԵՆՑ վավերագրական ֆիլմ:]
*[http://masis.tv/component/option,com_afm/pid,119/vfile,1224/lang,hy/ Միսակ Մեծարենց-Գաղտնի թղթապանակ-Երկիր:]

=Մատենագիտություն=
==Բանաստեղծությունների ժողովածուներ==
*Մեծարենց Մ. Կ., Բաբախումներ (կենդանության օրոք չի տպագրվել):
*Մեծարենց Մ. Կ., Ծիածան, 1907:
*Մեծարենց Մ. Կ., Նոր տաղեր, 1907:

==Բանաստեղծություններ==
*Մեծարենց Մ. Կ., Մարմնի վերք, սրտի վերք, 1901:
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Անանուն:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Մերժում:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Երազի օրեր:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Վայրկյան:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Այգերգ:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Առտվան արևի մեջ:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Արևին:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Աքասիաներու շուքին տակ:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Բյուրեղի դյութանք:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Աշնանային հեծություններ:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Գարունը կ’ապրեցնե:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Գետափի երազանք:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Երազի պահեր:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Թրթռումներ:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Իրիկունը:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Կայծեր:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Կիրակմուտք:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Հիւղը:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Հովին անցքը:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Մեռելոց:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Նավակները:]

==Հոդվածներ==
*Մեծարենց Մ. Կ., Ինքնաքննադատության փորձ մը:
*Մեծարենց Մ. Կ., Նարեկացիին հետ:

=Տե՛ս նաև=
*Անուշավան Մակարյան, Մ.Մեծարենցի ստեղծագործությունը, Երևան, Երևանի հեռակա մանկավարժական ինստիտուտի հրատարակություն, 1968, էջ 61:
*[https://hy.wikisource.org/wiki/%D5%80%D5%A5%D5%B2%D5%AB%D5%B6%D5%A1%D5%AF:%D5%84%D5%AB%D5%BD%D5%A1%D6%84_%D5%84%D5%A5%D5%AE%D5%A1%D6%80%D5%A5%D5%B6%D6%81 Մեծարենց Մ. Կ.,բանաստեղծություններ:]
*[http://aybuben.com/misak-metsarents-life Մեծարենց Մ. Կ.,կենսագրություն:]
*[http://hpj.asj-oa.am/2560/1/1976-3(89).pdf Շարուրյան Ա. Ս., Հաղորդումներ, Միսաք Մեծարենցի «Ծիածան» ժողովածուի ստեղծագործական պատմությունից, էջ 89-94:]

[[Category:Բանաստեղծներ]] [[Category:Գրողներ]]

Միսաք Մեծարենց

2017-03-11T11:58:06Z

Csargsyan: /* Հոդվածներ */

{{Person
| name-am = Մեծատուրյան Միսաք Կարապետի
| name-am-aliases = Մեծարենց Միսաք
| name-en = Metsarents Misak
| image = Medzarents.jpg
| birth-date = 19.01.1886
| birth-place = Բինկյան, Արևմտյան Հայաստան
| death-date = 22.06.1908
| death-place = Կ.Պոլիս, Թուրքիա
| description = Բանաստեղծ, գրող:
}}
=Կենսագրություն=
Ծնվել է 1886թ. հունվարի 19-ին Արևմտյան Հայաստանի (այժմ` Թուրքիա) Սեբաստիա նահանգի Բինկյան գյուղում:

Մահացել է 1908թ. հունիսի 22-ին Թուրքիայի Կ.Պոլիս քաղաքում:

==Կրթություն==
*1892թ.-ից հաճախել է Մեսրոպյան վարժարան:
*1894-1896թթ. սովորել է Սվազի Արամյան դպրոցում:
*1896-1901թթ. սովորել է Մարզվանի «Անատոլիա» գիշերօթիկ քոլեջում:
*1902-1905թթ. սովորել է Կ.Պոլսի Կեդրոն վարժարանում:

==Աշխատանքային գործունեություն==
*1903թ.-ից անդամակցել է «Մասիս», «Հանրագիտակ», «Արևելյան մամուլ» պարբերականներին:

==Ձեռքբերումներ==
*1903թ.` «Մասիս» հանդեսի գրական մրցանակ:

==Այլ==
*1895թ.-ին Մեծատուրյանների ընտանիքը տեղափոխվել է Սեբաստիա քաղաք:
*1901թ. օգոստոսին թուրք մսագործ տղաները, շփոթելով իրենց հակառակորդի հետ, Մեծարենցին փողոցում ծեծում են և դանակահարում, որից հետո էլ նրա մոտ երևում են թոքախտի առաջին նշանները:
*1905թ. հիվանդությունը նրան ստիպում է թողնել Կեդրոնական դպրոցը և ապրել Պոլսի արվարձաններից մեկում (Թոփ Աբու):
*1902թ. գրում է մի շարք ոտանավորներ, որոնք մտնում են 1903թ. իր ուսուցիչ Հ. Ասատուրին հանձնած Բաբախումներ տետրի մեջ::
*Միսաք Մեծարենցի ստեղծագործությունների հիմնական թեման անհատի ներաշխարհն է 20-րդ դարասկզբի կյանքի բարդ ու հակասական պայմաններում, արդարության և ներդաշնակ կյանքի երազանքը:
*Մեծարենցի գրական ժառանգությունն ընդգրկում է 130 քնար և շուրջ մեկ տասնյակ արձակ բանաստեղծություններ ու պատմվածքներ, մի քանի գրաքննադատական հոդված:

=Տեսանյութեր=
*[https://www.youtube.com/watch?v=dCGd8BDiM4s Միսակ Մեծարենց Բանաստեղծություններ:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=qUcpEUysM_I Միսաք Մեծարենց. Պոեզիա:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=FRYd2D3LMTo ՄԻՍԱՔ ՄԵԾԱՐԵՆՑ "ԵՐԵԿՈՅԱՆ ՂՈՂԱՆՋՆԵՐ":]
*[https://www.youtube.com/watch?v=9XfZLq25E-M ՄԻՍԱՔ ՄԵԾԱՐԵՆՑ - ՀԱՅԱԴԱՐԱՆ - Թատրոն 32:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=ZnZqbCp4yBs ՄԻՍԱԿ ՄԵԾԱՐԵՆՑ վավերագրական ֆիլմ:]
*[http://masis.tv/component/option,com_afm/pid,119/vfile,1224/lang,hy/ Միսակ Մեծարենց-Գաղտնի թղթապանակ-Երկիր:]

=Մատենագիտություն=
==Բանաստեղծությունների ժողովածուներ==
*Մեծարենց Մ. Կ., Բաբախումներ (կենդանության օրոք չի տպագրվել):
*Մեծարենց Մ. Կ., Ծիածան, 1907:
*Մեծարենց Մ. Կ., Նոր տաղեր, 1907:

==Բանաստեղծություններ==
*Մեծարենց Մ. Կ., Մարմնի վերք, սրտի վերք, 1901:
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Անանուն:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Մերժում:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Երազի օրեր:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Վայրկյան:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Այգերգ:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Առտվան արևի մեջ:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Արևին:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Աքասիաներու շուքին տակ:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Բյուրեղի դյութանք:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Աշնանային հեծություններ:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Գարունը կ’ապրեցնե:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Գետափի երազանք:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Երազի պահեր:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Թրթռումներ:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Իրիկունը:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Կայծեր:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Կիրակմուտք:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Հիւղը:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Հովին անցքը:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Մեռելոց:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Նավակները:]

==Հոդվածներ==
*Մեծարենց Մ. Կ., Ինքնաքննադատության փորձ մը:
*Մեծարենց Մ. Կ., Նարեկացիին հետ:

=Տե՛ս նաև=
*Անուշավան Մակարյան, Մ.Մեծարենցի ստեղծագործությունը, Երևան, Երևանի հեռակա մանկավարժական ինստիտուտի հրատարակություն, 1968, էջ 61:
*[https://hy.wikisource.org/wiki/%D5%80%D5%A5%D5%B2%D5%AB%D5%B6%D5%A1%D5%AF:%D5%84%D5%AB%D5%BD%D5%A1%D6%84_%D5%84%D5%A5%D5%AE%D5%A1%D6%80%D5%A5%D5%B6%D6%81 Մեծարենց Մ. Կ.,բանաստեղծություններ:]
*[http://aybuben.com/misak-metsarents-life Մեծարենց Մ. Կ.,կենսագրություն:]
*[http://hpj.asj-oa.am/2560/1/1976-3(89).pdf Շարուրյան Ա. Ս., Հաղորդումներ, Միսաք Մեծարենցի «Ծիածան» ժողովածուի ստեղծագործական պատմությունից, էջ 89-94:]

[[Category:Բանաստեղծներ]] [[Category:Գրողներ]]

Միսաք Մեծարենց

2017-03-11T11:57:54Z

Csargsyan: /* Բանաստեղծություններ */

{{Person
| name-am = Մեծատուրյան Միսաք Կարապետի
| name-am-aliases = Մեծարենց Միսաք
| name-en = Metsarents Misak
| image = Medzarents.jpg
| birth-date = 19.01.1886
| birth-place = Բինկյան, Արևմտյան Հայաստան
| death-date = 22.06.1908
| death-place = Կ.Պոլիս, Թուրքիա
| description = Բանաստեղծ, գրող:
}}
=Կենսագրություն=
Ծնվել է 1886թ. հունվարի 19-ին Արևմտյան Հայաստանի (այժմ` Թուրքիա) Սեբաստիա նահանգի Բինկյան գյուղում:

Մահացել է 1908թ. հունիսի 22-ին Թուրքիայի Կ.Պոլիս քաղաքում:

==Կրթություն==
*1892թ.-ից հաճախել է Մեսրոպյան վարժարան:
*1894-1896թթ. սովորել է Սվազի Արամյան դպրոցում:
*1896-1901թթ. սովորել է Մարզվանի «Անատոլիա» գիշերօթիկ քոլեջում:
*1902-1905թթ. սովորել է Կ.Պոլսի Կեդրոն վարժարանում:

==Աշխատանքային գործունեություն==
*1903թ.-ից անդամակցել է «Մասիս», «Հանրագիտակ», «Արևելյան մամուլ» պարբերականներին:

==Ձեռքբերումներ==
*1903թ.` «Մասիս» հանդեսի գրական մրցանակ:

==Այլ==
*1895թ.-ին Մեծատուրյանների ընտանիքը տեղափոխվել է Սեբաստիա քաղաք:
*1901թ. օգոստոսին թուրք մսագործ տղաները, շփոթելով իրենց հակառակորդի հետ, Մեծարենցին փողոցում ծեծում են և դանակահարում, որից հետո էլ նրա մոտ երևում են թոքախտի առաջին նշանները:
*1905թ. հիվանդությունը նրան ստիպում է թողնել Կեդրոնական դպրոցը և ապրել Պոլսի արվարձաններից մեկում (Թոփ Աբու):
*1902թ. գրում է մի շարք ոտանավորներ, որոնք մտնում են 1903թ. իր ուսուցիչ Հ. Ասատուրին հանձնած Բաբախումներ տետրի մեջ::
*Միսաք Մեծարենցի ստեղծագործությունների հիմնական թեման անհատի ներաշխարհն է 20-րդ դարասկզբի կյանքի բարդ ու հակասական պայմաններում, արդարության և ներդաշնակ կյանքի երազանքը:
*Մեծարենցի գրական ժառանգությունն ընդգրկում է 130 քնար և շուրջ մեկ տասնյակ արձակ բանաստեղծություններ ու պատմվածքներ, մի քանի գրաքննադատական հոդված:

=Տեսանյութեր=
*[https://www.youtube.com/watch?v=dCGd8BDiM4s Միսակ Մեծարենց Բանաստեղծություններ:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=qUcpEUysM_I Միսաք Մեծարենց. Պոեզիա:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=FRYd2D3LMTo ՄԻՍԱՔ ՄԵԾԱՐԵՆՑ "ԵՐԵԿՈՅԱՆ ՂՈՂԱՆՋՆԵՐ":]
*[https://www.youtube.com/watch?v=9XfZLq25E-M ՄԻՍԱՔ ՄԵԾԱՐԵՆՑ - ՀԱՅԱԴԱՐԱՆ - Թատրոն 32:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=ZnZqbCp4yBs ՄԻՍԱԿ ՄԵԾԱՐԵՆՑ վավերագրական ֆիլմ:]
*[http://masis.tv/component/option,com_afm/pid,119/vfile,1224/lang,hy/ Միսակ Մեծարենց-Գաղտնի թղթապանակ-Երկիր:]

=Մատենագիտություն=
==Բանաստեղծությունների ժողովածուներ==
*Մեծարենց Մ. Կ., Բաբախումներ (կենդանության օրոք չի տպագրվել):
*Մեծարենց Մ. Կ., Ծիածան, 1907:
*Մեծարենց Մ. Կ., Նոր տաղեր, 1907:

==Բանաստեղծություններ==
*Մեծարենց Մ. Կ., Մարմնի վերք, սրտի վերք, 1901:
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Անանուն:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Մերժում:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Երազի օրեր:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Վայրկյան:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Այգերգ:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Առտվան արևի մեջ:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Արևին:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Աքասիաներու շուքին տակ:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Բյուրեղի դյութանք:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Աշնանային հեծություններ:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Գարունը կ’ապրեցնե:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Գետափի երազանք:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Երազի պահեր:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Թրթռումներ:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Իրիկունը:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Կայծեր:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Կիրակմուտք:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Հիւղը:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Հովին անցքը:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Մեռելոց:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Նավակները:]

==Հոդվածներ==
*[Մեծարենց Մ. Կ., Ինքնաքննադատության փորձ մը:]
*[Մեծարենց Մ. Կ., Նարեկացիին հետ:]

=Տե՛ս նաև=
*Անուշավան Մակարյան, Մ.Մեծարենցի ստեղծագործությունը, Երևան, Երևանի հեռակա մանկավարժական ինստիտուտի հրատարակություն, 1968, էջ 61:
*[https://hy.wikisource.org/wiki/%D5%80%D5%A5%D5%B2%D5%AB%D5%B6%D5%A1%D5%AF:%D5%84%D5%AB%D5%BD%D5%A1%D6%84_%D5%84%D5%A5%D5%AE%D5%A1%D6%80%D5%A5%D5%B6%D6%81 Մեծարենց Մ. Կ.,բանաստեղծություններ:]
*[http://aybuben.com/misak-metsarents-life Մեծարենց Մ. Կ.,կենսագրություն:]
*[http://hpj.asj-oa.am/2560/1/1976-3(89).pdf Շարուրյան Ա. Ս., Հաղորդումներ, Միսաք Մեծարենցի «Ծիածան» ժողովածուի ստեղծագործական պատմությունից, էջ 89-94:]

[[Category:Բանաստեղծներ]] [[Category:Գրողներ]]

Միսաք Մեծարենց

2017-03-11T11:57:37Z

Csargsyan: /* Բանաստեղծությունների ժողովածուներ */

{{Person
| name-am = Մեծատուրյան Միսաք Կարապետի
| name-am-aliases = Մեծարենց Միսաք
| name-en = Metsarents Misak
| image = Medzarents.jpg
| birth-date = 19.01.1886
| birth-place = Բինկյան, Արևմտյան Հայաստան
| death-date = 22.06.1908
| death-place = Կ.Պոլիս, Թուրքիա
| description = Բանաստեղծ, գրող:
}}
=Կենսագրություն=
Ծնվել է 1886թ. հունվարի 19-ին Արևմտյան Հայաստանի (այժմ` Թուրքիա) Սեբաստիա նահանգի Բինկյան գյուղում:

Մահացել է 1908թ. հունիսի 22-ին Թուրքիայի Կ.Պոլիս քաղաքում:

==Կրթություն==
*1892թ.-ից հաճախել է Մեսրոպյան վարժարան:
*1894-1896թթ. սովորել է Սվազի Արամյան դպրոցում:
*1896-1901թթ. սովորել է Մարզվանի «Անատոլիա» գիշերօթիկ քոլեջում:
*1902-1905թթ. սովորել է Կ.Պոլսի Կեդրոն վարժարանում:

==Աշխատանքային գործունեություն==
*1903թ.-ից անդամակցել է «Մասիս», «Հանրագիտակ», «Արևելյան մամուլ» պարբերականներին:

==Ձեռքբերումներ==
*1903թ.` «Մասիս» հանդեսի գրական մրցանակ:

==Այլ==
*1895թ.-ին Մեծատուրյանների ընտանիքը տեղափոխվել է Սեբաստիա քաղաք:
*1901թ. օգոստոսին թուրք մսագործ տղաները, շփոթելով իրենց հակառակորդի հետ, Մեծարենցին փողոցում ծեծում են և դանակահարում, որից հետո էլ նրա մոտ երևում են թոքախտի առաջին նշանները:
*1905թ. հիվանդությունը նրան ստիպում է թողնել Կեդրոնական դպրոցը և ապրել Պոլսի արվարձաններից մեկում (Թոփ Աբու):
*1902թ. գրում է մի շարք ոտանավորներ, որոնք մտնում են 1903թ. իր ուսուցիչ Հ. Ասատուրին հանձնած Բաբախումներ տետրի մեջ::
*Միսաք Մեծարենցի ստեղծագործությունների հիմնական թեման անհատի ներաշխարհն է 20-րդ դարասկզբի կյանքի բարդ ու հակասական պայմաններում, արդարության և ներդաշնակ կյանքի երազանքը:
*Մեծարենցի գրական ժառանգությունն ընդգրկում է 130 քնար և շուրջ մեկ տասնյակ արձակ բանաստեղծություններ ու պատմվածքներ, մի քանի գրաքննադատական հոդված:

=Տեսանյութեր=
*[https://www.youtube.com/watch?v=dCGd8BDiM4s Միսակ Մեծարենց Բանաստեղծություններ:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=qUcpEUysM_I Միսաք Մեծարենց. Պոեզիա:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=FRYd2D3LMTo ՄԻՍԱՔ ՄԵԾԱՐԵՆՑ "ԵՐԵԿՈՅԱՆ ՂՈՂԱՆՋՆԵՐ":]
*[https://www.youtube.com/watch?v=9XfZLq25E-M ՄԻՍԱՔ ՄԵԾԱՐԵՆՑ - ՀԱՅԱԴԱՐԱՆ - Թատրոն 32:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=ZnZqbCp4yBs ՄԻՍԱԿ ՄԵԾԱՐԵՆՑ վավերագրական ֆիլմ:]
*[http://masis.tv/component/option,com_afm/pid,119/vfile,1224/lang,hy/ Միսակ Մեծարենց-Գաղտնի թղթապանակ-Երկիր:]

=Մատենագիտություն=
==Բանաստեղծությունների ժողովածուներ==
*Մեծարենց Մ. Կ., Բաբախումներ (կենդանության օրոք չի տպագրվել):
*Մեծարենց Մ. Կ., Ծիածան, 1907:
*Մեծարենց Մ. Կ., Նոր տաղեր, 1907:

==Բանաստեղծություններ==
*[Մեծարենց Մ. Կ., Մարմնի վերք, սրտի վերք, 1901:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Անանուն:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Մերժում:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Երազի օրեր:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Վայրկյան:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Այգերգ:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Առտվան արևի մեջ:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Արևին:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Աքասիաներու շուքին տակ:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Բյուրեղի դյութանք:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Աշնանային հեծություններ:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Գարունը կ’ապրեցնե:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Գետափի երազանք:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Երազի պահեր:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Թրթռումներ:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Իրիկունը:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Կայծեր:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Կիրակմուտք:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Հիւղը:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Հովին անցքը:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Մեռելոց:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Նավակները:]

==Հոդվածներ==
*[Մեծարենց Մ. Կ., Ինքնաքննադատության փորձ մը:]
*[Մեծարենց Մ. Կ., Նարեկացիին հետ:]

=Տե՛ս նաև=
*Անուշավան Մակարյան, Մ.Մեծարենցի ստեղծագործությունը, Երևան, Երևանի հեռակա մանկավարժական ինստիտուտի հրատարակություն, 1968, էջ 61:
*[https://hy.wikisource.org/wiki/%D5%80%D5%A5%D5%B2%D5%AB%D5%B6%D5%A1%D5%AF:%D5%84%D5%AB%D5%BD%D5%A1%D6%84_%D5%84%D5%A5%D5%AE%D5%A1%D6%80%D5%A5%D5%B6%D6%81 Մեծարենց Մ. Կ.,բանաստեղծություններ:]
*[http://aybuben.com/misak-metsarents-life Մեծարենց Մ. Կ.,կենսագրություն:]
*[http://hpj.asj-oa.am/2560/1/1976-3(89).pdf Շարուրյան Ա. Ս., Հաղորդումներ, Միսաք Մեծարենցի «Ծիածան» ժողովածուի ստեղծագործական պատմությունից, էջ 89-94:]

[[Category:Բանաստեղծներ]] [[Category:Գրողներ]]

Միսաք Մեծարենց

2017-03-11T11:56:32Z

Csargsyan: Նոր էջ «{{Person | name-am = Մեծատուրյան Միսաք Կարապետի | name-am-aliases = Մեծարենց Միսաք | name-en = Metsarents Misak | image...»:

{{Person
| name-am = Մեծատուրյան Միսաք Կարապետի
| name-am-aliases = Մեծարենց Միսաք
| name-en = Metsarents Misak
| image = Medzarents.jpg
| birth-date = 19.01.1886
| birth-place = Բինկյան, Արևմտյան Հայաստան
| death-date = 22.06.1908
| death-place = Կ.Պոլիս, Թուրքիա
| description = Բանաստեղծ, գրող:
}}
=Կենսագրություն=
Ծնվել է 1886թ. հունվարի 19-ին Արևմտյան Հայաստանի (այժմ` Թուրքիա) Սեբաստիա նահանգի Բինկյան գյուղում:

Մահացել է 1908թ. հունիսի 22-ին Թուրքիայի Կ.Պոլիս քաղաքում:

==Կրթություն==
*1892թ.-ից հաճախել է Մեսրոպյան վարժարան:
*1894-1896թթ. սովորել է Սվազի Արամյան դպրոցում:
*1896-1901թթ. սովորել է Մարզվանի «Անատոլիա» գիշերօթիկ քոլեջում:
*1902-1905թթ. սովորել է Կ.Պոլսի Կեդրոն վարժարանում:

==Աշխատանքային գործունեություն==
*1903թ.-ից անդամակցել է «Մասիս», «Հանրագիտակ», «Արևելյան մամուլ» պարբերականներին:

==Ձեռքբերումներ==
*1903թ.` «Մասիս» հանդեսի գրական մրցանակ:

==Այլ==
*1895թ.-ին Մեծատուրյանների ընտանիքը տեղափոխվել է Սեբաստիա քաղաք:
*1901թ. օգոստոսին թուրք մսագործ տղաները, շփոթելով իրենց հակառակորդի հետ, Մեծարենցին փողոցում ծեծում են և դանակահարում, որից հետո էլ նրա մոտ երևում են թոքախտի առաջին նշանները:
*1905թ. հիվանդությունը նրան ստիպում է թողնել Կեդրոնական դպրոցը և ապրել Պոլսի արվարձաններից մեկում (Թոփ Աբու):
*1902թ. գրում է մի շարք ոտանավորներ, որոնք մտնում են 1903թ. իր ուսուցիչ Հ. Ասատուրին հանձնած Բաբախումներ տետրի մեջ::
*Միսաք Մեծարենցի ստեղծագործությունների հիմնական թեման անհատի ներաշխարհն է 20-րդ դարասկզբի կյանքի բարդ ու հակասական պայմաններում, արդարության և ներդաշնակ կյանքի երազանքը:
*Մեծարենցի գրական ժառանգությունն ընդգրկում է 130 քնար և շուրջ մեկ տասնյակ արձակ բանաստեղծություններ ու պատմվածքներ, մի քանի գրաքննադատական հոդված:

=Տեսանյութեր=
*[https://www.youtube.com/watch?v=dCGd8BDiM4s Միսակ Մեծարենց Բանաստեղծություններ:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=qUcpEUysM_I Միսաք Մեծարենց. Պոեզիա:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=FRYd2D3LMTo ՄԻՍԱՔ ՄԵԾԱՐԵՆՑ "ԵՐԵԿՈՅԱՆ ՂՈՂԱՆՋՆԵՐ":]
*[https://www.youtube.com/watch?v=9XfZLq25E-M ՄԻՍԱՔ ՄԵԾԱՐԵՆՑ - ՀԱՅԱԴԱՐԱՆ - Թատրոն 32:]
*[https://www.youtube.com/watch?v=ZnZqbCp4yBs ՄԻՍԱԿ ՄԵԾԱՐԵՆՑ վավերագրական ֆիլմ:]
*[http://masis.tv/component/option,com_afm/pid,119/vfile,1224/lang,hy/ Միսակ Մեծարենց-Գաղտնի թղթապանակ-Երկիր:]

=Մատենագիտություն=
==Բանաստեղծությունների ժողովածուներ==
*[Մեծարենց Մ. Կ., Բաբախումներ (կենդանության օրոք չի տպագրվել):]
*[Մեծարենց Մ. Կ., Ծիածան, 1907:]
*[Մեծարենց Մ. Կ., Նոր տաղեր, 1907:]

==Բանաստեղծություններ==
*[Մեծարենց Մ. Կ., Մարմնի վերք, սրտի վերք, 1901:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Անանուն:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Մերժում:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Երազի օրեր:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Վայրկյան:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Այգերգ:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Առտվան արևի մեջ:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Արևին:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Աքասիաներու շուքին տակ:]
*[https://gisher.org/misaq-metsarenc-t1942.html Մեծարենց Մ. Կ., Բյուրեղի դյութանք:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Աշնանային հեծություններ:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Գարունը կ’ապրեցնե:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Գետափի երազանք:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Երազի պահեր:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Թրթռումներ:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Իրիկունը:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Կայծեր:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Կիրակմուտք:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Հիւղը:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Հովին անցքը:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Մեռելոց:]
*[http://granish.org/misaq-metsarenc/ Մեծարենց Մ. Կ., Նավակները:]

==Հոդվածներ==
*[Մեծարենց Մ. Կ., Ինքնաքննադատության փորձ մը:]
*[Մեծարենց Մ. Կ., Նարեկացիին հետ:]

=Տե՛ս նաև=
*Անուշավան Մակարյան, Մ.Մեծարենցի ստեղծագործությունը, Երևան, Երևանի հեռակա մանկավարժական ինստիտուտի հրատարակություն, 1968, էջ 61:
*[https://hy.wikisource.org/wiki/%D5%80%D5%A5%D5%B2%D5%AB%D5%B6%D5%A1%D5%AF:%D5%84%D5%AB%D5%BD%D5%A1%D6%84_%D5%84%D5%A5%D5%AE%D5%A1%D6%80%D5%A5%D5%B6%D6%81 Մեծարենց Մ. Կ.,բանաստեղծություններ:]
*[http://aybuben.com/misak-metsarents-life Մեծարենց Մ. Կ.,կենսագրություն:]
*[http://hpj.asj-oa.am/2560/1/1976-3(89).pdf Շարուրյան Ա. Ս., Հաղորդումներ, Միսաք Մեծարենցի «Ծիածան» ժողովածուի ստեղծագործական պատմությունից, էջ 89-94:]

[[Category:Բանաստեղծներ]] [[Category:Գրողներ]]

Պատկեր:Medzarents.jpg

2017-03-10T10:39:39Z

Csargsyan: