https://am.hayazg.info/api.php?action=feedcontributions&feedformat=atom&user=AniZakaryan 2026-04-07T15:08:23Z Մասնակցի ներդրում MediaWiki 1.28.0 https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D5%BD_%D4%B1%D6%80%D5%AE%D5%AF%D5%A5%D6%81%D5%AB&diff=22948 2015-03-18T13:45:03Z

<p>AniZakaryan: Նոր էջ «{{Person | name-am = Հովհաննես Արծկեցի | name-am-aliases = | name-ru = Ованес Арцкеци | name-ru-aliases = | name-lat = | na...»:</p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննես Արծկեցի<br /> | name-am-aliases = <br /> | name-ru = Ованес Арцкеци<br /> | name-ru-aliases = <br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannes Arckeci<br /> | name-fr =<br /> | image = Boy.jpg<br /> | birth-date = <br /> | birth-place = <br /> | death-date = <br /> | death-place = <br /> | description = 15-րդ դարի 2-րդ կեսի գրիչ:<br /> }}<br /> ==Կրթություն==<br /> *Սովորել է Մեծոփավանքի գրչության դպրոցում:<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *Ընդօրինակություններ է կատարել Արծկեում, Բաղեշում, Մազուքում, Կաժում և այլուր (պահպանվում են Մատենադարանում, Վենետիկում, ԱՄՆ-ի, Սանկտ Պետերբուրգի թանգարաններում):<br /> <br /> ==Այլ==<br /> *Ընդօրինակությունների վերջում զետեղել է իր հիշատակարանները (հաճախ՝ չափածո):<br /> *Համագործակցել է նաև մանրանկարիչ Մինասի հետ:<br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> <br /> [[Category:Գրիչներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D5%BD_%D4%B1%D6%80%D5%B3%D5%AB%D5%B7%D5%A5%D6%81%D5%AB&diff=22947 2015-03-18T13:43:13Z

<p>AniZakaryan: Նոր էջ «{{Person | name-am = Հովհաննես Արճիշեցի | name-am-aliases = Ոսպնակեր | name-ru = Ованес Арджишеци | name-ru-aliases = Во...»:</p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննես Արճիշեցի<br /> | name-am-aliases = Ոսպնակեր<br /> | name-ru = Ованес Арджишеци<br /> | name-ru-aliases = Воспнакер<br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannes Archisheci<br /> | name-fr =<br /> | image = Boy.jpg<br /> | birth-date = <br /> | birth-place = <br /> | death-date = 1327<br /> | death-place = Քաջբերունիք, Արևմտյան Հայաստան<br /> | description = Գրիչ:<br /> }}<br /> =Կենսագրություն=<br /> Մահացել է 1327թ. Արևմտյան Հայաստանի Քաջբերունիք գավառում:<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *Քաջբերունիք գավառում եղել է ուսուցիչ, քարոզիչ, մատենագիր:<br /> <br /> ==Այլ==<br /> *Գրել է «Մեկնութիւն պատարագիր», որը Խոսրով Անձևացու և Ներսես Լամբրոնացու նույնանուն երկերի համառոտագրությունն է:<br /> *Ունի նաև այլ գործեր:<br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> <br /> [[Category:Գրիչներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D5%BD_%D4%B1%D6%80%D6%84%D5%A1%D5%A5%D5%B2%D5%A2%D5%A1%D5%B5%D6%80&diff=22946 2015-03-18T13:41:39Z

<p>AniZakaryan: </p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննես Արքաեղբայր<br /> | name-am-aliases = <br /> | name-ru = Ованес Аркаехбайр<br /> | name-ru-aliases = <br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannes Arqaeghbayr<br /> | name-fr =<br /> | image = Boy.jpg<br /> | birth-date = 1220<br /> | birth-place = <br /> | death-date = 1289<br /> | death-place = <br /> | description = Կրթական և մշակութային գործիչ, րաբունապետ, բանաստեղծ, խմբագիր, գրիչ, ծաղկող:<br /> }}<br /> =Կենսագրություն=<br /> Ծնվել է 1220-ական թթ.:<br /> <br /> Մահացել է 1289թ.:<br /> <br /> ==Կրթություն==<br /> *Սովորել է Դրազարկի վանքում:<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *1259թ. նշանակվել է Լեռնային Կիլիկիայի Մոլևոն և Բարձրաբերդ գավառների հոգևոր առաջնորդ-արքեպիսկոպոս:<br /> *Հիմնադրել է Գռների գրչության դպրոցը, դարձել նրա րաբունապետը:<br /> <br /> ==Այլ==<br /> *Կիլիկիայի Կոստանդին արքահոր կրտսեր որդին՝ նրա Բեատրիչե կնոջից, Հեթում Ա-ի կրտսեր եղբայրը (այստեղից էլ՝ Արքաեղբայր անունը):<br /> *Մկրտության անունը՝ Պաղտին:<br /> *Գռներում և Ակներում Հովհաննես Արքաեղբոր մասնակցությամբ կատարվել են թարգմանություններ, հնագույն ձեռագրերի վերածնություններ և սրբագրություններ:<br /> *Նրա դպրոցի մանրանկարիչների մշակած ոճին բնորոշ է մարդկային մարմնի համաչափությունների ճիշտ վերարտադրությունը:<br /> *Նրա սաներից են Գրիգոր Պիծակը, Ստեփանոս Վահկացին, Կոստանդին և Բարսեղ գրիչները:<br /> *Որպես գրիչ՝ մասնակցել է մի շարք ընդօրինակություններ (1272, 1287 և 1289 գրված Ավետարանները), միագույն զարդարել դրանք:<br /> *Նրանից շուրջ երկու տասնյակ ձեռագիր է պահպանվում Մատենադարանում:<br /> <br /> =Նկարներ=<br /> &lt;gallery&gt;<br /> Hovhannes-arqaexbayr1.jpg<br /> Hovhannes-arqaexbayr2.jpg<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> <br /> [[Category:Կրթական գործիչներ]] [[Category:Մշակութային գործիչներ]] [[Category:Րաբունապետեր]] [[Category:Բանաստեղծներ]] [[Category:Խմբագիրներ]] [[Category:Գրիչներ]] [[Category:Ծաղկողներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:Hovhannes-arqaexbayr2.jpg&diff=22945 2015-03-18T13:41:10Z

<p>AniZakaryan: </p> <hr /> <div></div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:Hovhannes-arqaexbayr1.jpg&diff=22944 2015-03-18T13:40:53Z

<p>AniZakaryan: </p> <hr /> <div></div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D5%BD_%D4%B1%D6%80%D6%84%D5%A1%D5%A5%D5%B2%D5%A2%D5%A1%D5%B5%D6%80&diff=22943 2015-03-18T13:40:09Z

<p>AniZakaryan: Նոր էջ «{{Person | name-am = Հովհաննես Արքաեղբայր | name-am-aliases = | name-ru = Ованес Аркаехбайр | name-ru-aliases = | name-lat ...»:</p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննես Արքաեղբայր<br /> | name-am-aliases = <br /> | name-ru = Ованес Аркаехбайр<br /> | name-ru-aliases = <br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannes Arqaeghbayr<br /> | name-fr =<br /> | image = Boy.jpg<br /> | birth-date = 1220<br /> | birth-place = <br /> | death-date = 1289<br /> | death-place = <br /> | description = Կրթական և մշակութային գործիչ, րաբունապետ, բանաստեղծ, խմբագիր, գրիչ, ծաղկող:<br /> }}<br /> =Կենսագրություն=<br /> Ծնվել է 1220-ական թթ.:<br /> <br /> Մահացել է 1289թ.:<br /> <br /> ==Կրթություն==<br /> *Սովորել է Դրազարկի վանքում:<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *1259թ. նշանակվել է Լեռնային Կիլիկիայի Մոլևոն և Բարձրաբերդ գավառների հոգևոր առաջնորդ-արքեպիսկոպոս:<br /> *Հիմնադրել է Գռների գրչության դպրոցը, դարձել նրա րաբունապետը:<br /> <br /> ==Այլ==<br /> *Կիլիկիայի Կոստանդին արքահոր կրտսեր որդին՝ նրա Բեատրիչե կնոջից, Հեթում Ա-ի կրտսեր եղբայրը (այստեղից էլ՝ Արքաեղբայր անունը):<br /> *Մկրտության անունը՝ Պաղտին:<br /> *Գռներում և Ակներում Հովհաննես Արքաեղբոր մասնակցությամբ կատարվել են թարգմանություններ, հնագույն ձեռագրերի վերածնություններ և սրբագրություններ:<br /> *Նրա դպրոցի մանրանկարիչների մշակած ոճին բնորոշ է մարդկային մարմնի համաչափությունների ճիշտ վերարտադրությունը:<br /> *Նրա սաներից են Գրիգոր Պիծակը, Ստեփանոս Վահկացին, Կոստանդին և Բարսեղ գրիչները:<br /> *Որպես գրիչ՝ մասնակցել է մի շարք ընդօրինակություններ (1272, 1287 և 1289 գրված Ավետարանները), միագույն զարդարել դրանք:<br /> *Նրանից շուրջ երկու տասնյակ ձեռագիր է պահպանվում Մատենադարանում:<br /> <br /> =Նկարներ=<br /> &lt;gallery&gt;<br /> Պատկեր: HAYAZG ENCI.jpg|նկարի նկարագրության տեքստ<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> <br /> [[Category:Կրթական գործիչներ]] [[Category:Մշակութային գործիչներ]] [[Category:Րաբունապետեր]] [[Category:Բանաստեղծներ]] [[Category:Խմբագիրներ]] [[Category:Գրիչներ]] [[Category:Ծաղկողներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D5%BD_%D4%B2_%D4%B3%D5%A1%D5%A2%D5%A5%D5%B2%D5%A5%D5%B6%D6%81%D5%AB&diff=22942 2015-03-18T13:38:01Z

<p>AniZakaryan: </p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննես Բ Գաբեղենցի<br /> | name-am-aliases = Գաբեղյան <br /> | name-ru = Ованес Б Габегенци<br /> | name-ru-aliases = Габегян<br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovannes Gabexenci<br /> | name-fr =<br /> | image = Hovhannes-gabexenci.jpg<br /> | birth-date = <br /> | birth-place = Սյունձեղուն, Գաբեղյանք գավառ<br /> | death-date = 574<br /> | death-place = Կոստանդնուպոլիս, Թուրքիա<br /> | description = Ամենայն հայոց կաթողիկոս:<br /> }}<br /> =Կենսագրություն=<br /> Ծնվել է Գաբեղյանք գավառի Սյունձեղուն գյուղում:<br /> <br /> Մահացել է 574թ. Թուրքիայի մայրաքաղաք Կոստանդնուպոլսում:<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *557թ.՝ Ամենայն հայոց կաթողիկոս:<br /> <br /> ==Այլ==<br /> *Հաջորդել է Ներսես Բ Բագրևանդցուն:<br /> *Նրա օրոք, մոտ 564թ. Սյունիքի Վահան իշխանը դուրս է եկել Հայաստանի մարզպանի հպատակությունից և ենթարկվել Ատրպատականի մարզպանին: <br /> *Սյունյաց և Արցախի եկեղեցիները դուրս են եկել Հայոց եկեղեցու նվիրապետական համակարգից, որի հետևանքով այս երկրամասերում ուժեղացել է նեստորականների ազդեցությունը: <br /> *Հովհաննես Բ Գաբեղենցին Թղթով դիմել է Սյունիքի Վրթանես եպիսկոպոսին և Վահան իշխանին` զգուշացնելով նեստորականության և մյուս հերձվածների սպառնալիքից: Նա Մատթեոս երեցին ուղարկել է Սյունիք` հորդորելու հավատարիմ մնալ Հայոց եկեղեցու դավանությանը, պայքար տանել նեստորականության և քաղկեդոնականության դեմ: <br /> *570–ականների սկզբներին Սասանյան արքունիքը ջանացել է Աղվանից եկեղեցին հանել Հայոց եկեղեցու ենթակայությունից, ուստի Հովհաննես Բ Գաբեղենցին հատուկ թղթով Աղվանից կաթողիկոս Աբասին և յոթ եպիսկոպոսների զգուշացրել է նեստորականների և քաղկեդոնականների վտանգից, հորդորել հավատարիմ մնալ հայ և աղվանից եկեղեցիների դավանական միությանը: Հայոց կաթողիկոսի թուղթը դրական ազդեցություն է ունեցել: Հովհաննես Բ Գաբեղենցու օրոք Երուսաղեմի 500 հայ կրոնավորների հունաց պատրիարքը հարկադրել է դավանել քաղկեդոնականություն: Կրոնավորները դիմել են Հովհաննես Բ Գաբեղենցուն, խնդրել օգնել իրենց: Վերջինս պատասխան թղթով հորդորել է չհնազանդվել պատրիարքին և հարկ եղած դեպքում հեռանալ Երուսաղեմից: <br /> *571թ. Հայաստանում ծագած ապստամբության ժամանակ Հովհաննես Բ Գաբեղենցին գործնական քայլերի է դիմել հայ–բյուզանդական դաշինք կայացնելու համար և մեկնել Կ. Պոլիս: Հուստինոս ll կայսրը ժողով է գումարել, որտեղ Հովհաննես Բ Գաբեղենցին ընդունել է նրա և պատրիարքի կողմից առաջարկված երկու եկեղեցիների դավանական միության պահանջը և հաղորդվել կայսեր և պատրիարքի հետ: Հայոց կաթողիկոսի պատվին Սուրբ Սոֆիա տաճարի Ավագ դուռը կոչվել է «Դուռն Հայոց»: Բայց դավանական միության այդ փորձը մերժվել է հայ հոգևորականների կողմից: Կայսեր հրամանով Հովհաննես Բ Գաբեղենցին պահվել է կայսրության մայրաքաղաքում: Հայերի նկատմամբ բյուզանդական իշխանությունների խտրական վերաբերմունքի պայմաններում ելնելով հայաստանցի հոգևորականների կողմից իր նկատմամբ հնչեցրած մեղադրանքից ու սպառնալիքներից` Հովհաննես Բ Գաբեղենցին դադարել է կապեր ունենալ հույների հետ և 572թ. Կոստանդնուպոլսում հիմնել է հայադավանների կրոնական համայնք: <br /> *Հեղինակ է «Ի յայտնութիւն Քրիստոսի» քարոզի, որտեղ լուսաբանել է Հիսուսի աստվածային և մարդկային բնությունների անքակտելի միությունը: Հովհաննես Բ Գաբեղենցու հրամանով հունարենից հայերեն է թարգմանվել «Գիրք էակաց» աշխատությունը, ինչպես նաև Եվտիքես Կոստանդնուպոլսեցի պատրիարքի (553–565, 577–582) «Յաղագս զանազանութեան բնութեան և առանձնաւորութեան» երկասիրությունը, որը պաշտպանում է Քաղկեդոնի չորրորդ տիեզերաժողովում ընդունած դավանանքը: <br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> *[http://nakhshkaryan.blogspot.com/2013/06/557-574.html#.VQl-0fxqM6U ՀԱՅՈՑ ՀԱՅՐԱՊԵՏԸ - Տ. Հովհաննես Բ Գաբեղենցի (557 - 574):]<br /> <br /> [[Category:Կաթողիկոսներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:Hovhannes-gabexenci.jpg&diff=22941 2015-03-18T13:37:46Z

<p>AniZakaryan: </p> <hr /> <div></div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D5%BD_%D4%B2_%D4%B3%D5%A1%D5%A2%D5%A5%D5%B2%D5%A5%D5%B6%D6%81%D5%AB&diff=22940 2015-03-18T13:37:23Z

<p>AniZakaryan: Նոր էջ «{{Person | name-am = Հովհաննես Բ Գաբեղենցի | name-am-aliases = Գաբեղյան | name-ru = Ованес Б Габегенци | name-ru-alias...»:</p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննես Բ Գաբեղենցի<br /> | name-am-aliases = Գաբեղյան <br /> | name-ru = Ованес Б Габегенци<br /> | name-ru-aliases = Габегян<br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovannes Gabexenci<br /> | name-fr =<br /> | image = Boy.jpg<br /> | birth-date = <br /> | birth-place = Սյունձեղուն, Գաբեղյանք գավառ<br /> | death-date = 574<br /> | death-place = Կոստանդնուպոլիս, Թուրքիա<br /> | description = Ամենայն հայոց կաթողիկոս:<br /> }}<br /> =Կենսագրություն=<br /> Ծնվել է Գաբեղյանք գավառի Սյունձեղուն գյուղում:<br /> <br /> Մահացել է 574թ. Թուրքիայի մայրաքաղաք Կոստանդնուպոլսում:<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *557թ.՝ Ամենայն հայոց կաթողիկոս:<br /> <br /> ==Այլ==<br /> *Հաջորդել է Ներսես Բ Բագրևանդցուն:<br /> *Նրա օրոք, մոտ 564թ. Սյունիքի Վահան իշխանը դուրս է եկել Հայաստանի մարզպանի հպատակությունից և ենթարկվել Ատրպատականի մարզպանին: <br /> *Սյունյաց և Արցախի եկեղեցիները դուրս են եկել Հայոց եկեղեցու նվիրապետական համակարգից, որի հետևանքով այս երկրամասերում ուժեղացել է նեստորականների ազդեցությունը: <br /> *Հովհաննես Բ Գաբեղենցին Թղթով դիմել է Սյունիքի Վրթանես եպիսկոպոսին և Վահան իշխանին` զգուշացնելով նեստորականության և մյուս հերձվածների սպառնալիքից: Նա Մատթեոս երեցին ուղարկել է Սյունիք` հորդորելու հավատարիմ մնալ Հայոց եկեղեցու դավանությանը, պայքար տանել նեստորականության և քաղկեդոնականության դեմ: <br /> *570–ականների սկզբներին Սասանյան արքունիքը ջանացել է Աղվանից եկեղեցին հանել Հայոց եկեղեցու ենթակայությունից, ուստի Հովհաննես Բ Գաբեղենցին հատուկ թղթով Աղվանից կաթողիկոս Աբասին և յոթ եպիսկոպոսների զգուշացրել է նեստորականների և քաղկեդոնականների վտանգից, հորդորել հավատարիմ մնալ հայ և աղվանից եկեղեցիների դավանական միությանը: Հայոց կաթողիկոսի թուղթը դրական ազդեցություն է ունեցել: Հովհաննես Բ Գաբեղենցու օրոք Երուսաղեմի 500 հայ կրոնավորների հունաց պատրիարքը հարկադրել է դավանել քաղկեդոնականություն: Կրոնավորները դիմել են Հովհաննես Բ Գաբեղենցուն, խնդրել օգնել իրենց: Վերջինս պատասխան թղթով հորդորել է չհնազանդվել պատրիարքին և հարկ եղած դեպքում հեռանալ Երուսաղեմից: <br /> *571թ. Հայաստանում ծագած ապստամբության ժամանակ Հովհաննես Բ Գաբեղենցին գործնական քայլերի է դիմել հայ–բյուզանդական դաշինք կայացնելու համար և մեկնել Կ. Պոլիս: Հուստինոս ll կայսրը ժողով է գումարել, որտեղ Հովհաննես Բ Գաբեղենցին ընդունել է նրա և պատրիարքի կողմից առաջարկված երկու եկեղեցիների դավանական միության պահանջը և հաղորդվել կայսեր և պատրիարքի հետ: Հայոց կաթողիկոսի պատվին Սուրբ Սոֆիա տաճարի Ավագ դուռը կոչվել է «Դուռն Հայոց»: Բայց դավանական միության այդ փորձը մերժվել է հայ հոգևորականների կողմից: Կայսեր հրամանով Հովհաննես Բ Գաբեղենցին պահվել է կայսրության մայրաքաղաքում: Հայերի նկատմամբ բյուզանդական իշխանությունների խտրական վերաբերմունքի պայմաններում ելնելով հայաստանցի հոգևորականների կողմից իր նկատմամբ հնչեցրած մեղադրանքից ու սպառնալիքներից` Հովհաննես Բ Գաբեղենցին դադարել է կապեր ունենալ հույների հետ և 572թ. Կոստանդնուպոլսում հիմնել է հայադավանների կրոնական համայնք: <br /> *Հեղինակ է «Ի յայտնութիւն Քրիստոսի» քարոզի, որտեղ լուսաբանել է Հիսուսի աստվածային և մարդկային բնությունների անքակտելի միությունը: Հովհաննես Բ Գաբեղենցու հրամանով հունարենից հայերեն է թարգմանվել «Գիրք էակաց» աշխատությունը, ինչպես նաև Եվտիքես Կոստանդնուպոլսեցի պատրիարքի (553–565, 577–582) «Յաղագս զանազանութեան բնութեան և առանձնաւորութեան» երկասիրությունը, որը պաշտպանում է Քաղկեդոնի չորրորդ տիեզերաժողովում ընդունած դավանանքը: <br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> *[http://nakhshkaryan.blogspot.com/2013/06/557-574.html#.VQl-0fxqM6U ՀԱՅՈՑ ՀԱՅՐԱՊԵՏԸ - Տ. Հովհաննես Բ Գաբեղենցի (557 - 574):]<br /> <br /> [[Category:Կաթողիկոսներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D5%BD_%D4%B2_%D4%B9%D5%AC%D5%AF%D5%B8%D6%82%D6%80%D5%A1%D5%B6%D6%81%D5%AB&diff=22939 2015-03-18T13:33:17Z

<p>AniZakaryan: Նոր էջ «{{Person | name-am = Հովհաննես Բ Թլկուրանցի | name-am-aliases = | name-ru = Ованес Б Тлкуранци | name-ru-aliases = | name-la...»:</p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննես Բ Թլկուրանցի<br /> | name-am-aliases = <br /> | name-ru = Ованес Б Тлкуранци<br /> | name-ru-aliases = <br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannes Tlkuranci<br /> | name-fr =<br /> | image = Boy.jpg<br /> | birth-date = <br /> | birth-place = <br /> | death-date = 1525<br /> | death-place = <br /> | description = Կիլիկիայի հայոց կաթողիկոս:<br /> }}<br /> =Կենսագրություն=<br /> Մահացել է 1525թ.:<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *1489թ.՝ Կիլիկիայի հայոց կաթողիկոս:<br /> <br /> ==Այլ==<br /> *Սսի անապահով վիճակի պատճառով մեծ մասամբ եղել է Հալեպում:<br /> *Նրան են վերագրվում Հալեպի եկեղեցական մի շարք կառույցներ:<br /> *Զբաղվել է նաև Երուսաղեմի հայոց պատրիարքության պարտքերի գործով, որի համար կոչվել է նաև «Կաթողիկոս Երուսաղեմի»:<br /> *Հետազոտողները (Մ. Չամչյան, Ղ. Ալիշան, Կ. Կոստանյան, Բ. Կյուլեսերյան) նրան ավանդաբար նույնացրել են բանաստեղծ Հովհաննես Թլկուրանցու հետ, ինչը այլ ուսումնասիրողներ (Ն. Ակինյան, Ա. Մնացականյան, Է. Պիվազյան) ժխտում են:<br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> <br /> [[Category:Կաթողիկոսներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D5%BD_%D4%B3_%D5%95%D5%B1%D5%B6%D5%A5%D6%81%D5%AB&diff=22938 2015-03-18T13:31:41Z

<p>AniZakaryan: /* Այլ */</p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննես Գ Օձնեցի<br /> | name-am-aliases = Սուրբ Հովհաննես Օձնեցի, Հովհան Իմաստասեր<br /> | name-ru = Ованес III Одзнеци<br /> | name-ru-aliases = Сурб Ованес Одзнеци, Овнан Имастасер<br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannes Odzneci<br /> | name-fr =<br /> | image = Hovhannes-odzneci.jpg<br /> | birth-date = <br /> | birth-place = Օձուն, Արևմտյան Հայաստան<br /> | death-date = 728<br /> | death-place = Արդվի, Հայաստանի Հանրապետություն<br /> | description = Ամենայն հայոց կաթողիկոս:<br /> }}<br /> =Կենսագրություն=<br /> Ծնվել է Արևմտյան Հայաստանի Գուգարքի Տաշիր գավառի Օձուն գյուղում:<br /> <br /> Մահացել է 728թ. Հայաստանի Հանրապետության Լոռու մարզի Արդվի գյուղում:<br /> <br /> ==Կրթություն==<br /> *Ուսանել է Այրարատի Արագածոտն գավառում, աշակերտել է Թեոդորոս Քռթենավորին:<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *717թ.՝ Ամենայն հայոց կաթողիկոս:<br /> *719թ. մեկնել է Դամասկոս՝ Օմար ամիրապետի մոտ, խնդրել հայ եկեղեցին և հոգևորականությանն ազատել որոշ հարկերից, ապահովել քրիստոնեական կրոնի ազատ դավանությունը խալիֆայության սահմաններում և վերացնել քրիստոնյաների հալածանքները. խոստացել է ապահովել հայերի հնազանդությունը:<br /> *Միաժամանակ ձեռք է բերել թույլտվություն, որ 705թ. Խրամում ու Նախճավանում ողջակիզումից զերծ մնացած և գերեվարված հայ նախարարները հայրենիք վերադառնան, վերստանան իրենց ժառանգական հողատիրական տիրույթները և վերականգնեն նախարարական իրավունքները:<br /> *719-720թթ. Դվինի ժողովում ընդունել է պավլիկյանների դեմ ուղղված կանոն:<br /> *Հայերի ու ասորիների միաբնակ եկեեիների միջև տարաձայնություններին վերջ տալու նպատակով Մանազկերտ աաում 726թ. հրավիրել է եկեղեցական ժողով, որը կանոնադրական օրենսդրությամբ վավերացրել է երկու եկեղեցիների միասնականությունը:<br /> <br /> ==Այլ==<br /> *Հաջորդել է Եղիա Ա Արճիշեցուն:<br /> *Սկզբնաղբյուրները, հիրավի, բարձր գնահատանքով են խոսում Հովհաննես Օձնեցու ստացած աստվածաբանական, փիլիսոփայական, ճարտասանական և քերականական հիմնավոր կրթության վերաբերյալ: Այս արժանիքներն իրավունք են վերապահել արդեն ժամանակակիցներին նրան պատվելու Իմաստասեր որակումով: Ենթադրվում է, թե նա իբրև վարդապետ ուղեկցել է Եղիա Ա Արճիշեցի կաթողիկոսին Աղվանից Ներսես–Բակուր կաթողիկոսին պատժելու նպատակով Աղվանք ուղևորվելիս: <br /> *Հովհաննես Գ Օձնեցու հայրապետության տարիները նշանավորվում են քաղաքական, եկեղեցական և հասարակական կարևոր իրադարձություններով: Հակառակ Հայոց հայրապետներին իր կողմը գրավելու ուղղությամբ հունաց, մասնավորաբար Լևոն lll Իսավրացի կայսեր գործադրած ճիգերի` Հովհաննես Գ Օձնեցին ցուցաբերում է քաղաքական բարդ իրավիճակում կողմնորոշվելու բացառիկ իրատեսություն: Շրջահայաց իմաստությամբ հակվելով Արաական խալիֆայության կողմը` Հովհաննես Գ Օձնեցի հայրապետը 719թ. այցելում է Դամասկոս և ներկայանում Օմար ամիրապետին, նրանից խնդրում չհալածել հայերին իրենց հավատքի համար, Հայ եկեղեցին ազատել հարկերից, և իր հերթին, ի պատասխան, ազգի անունից հնազանդություն է հայտնում ամիրապետին: Հավանություն տալով կաթողիկոսի այս խոհուն կեցվածքին` ամիրապետը իսկույն հրամայում է «գրել գիր ըստ խնդրոյ նորա եւ կնքեաց մատանեաւ իւրով, եւ ետ նմա պարգեւս բազումս, եւ գումարեաց զաւրս բազում ընդ նմա, եւ առաքեաց մեծաւ պատուով յաշխարհս Հայոց»: Կաթողիկոսին ուղեկցող արաբական զորաբանակը երկրից վտարում է բյուզանդացիներին: Հարկ է ենթադրել, որ շնորհիվ իր իմաստուն քաղաքականության և վայելած հեղինակության` Հովհաննես Գ Օձնեցուն հաջողվել է շահել արաբների բարեհաճությունը և արտոնություն ստանալ հայրենիք բերելու 703–705–ների հակաարաբական ապստամբության ժամանակ Հայաստանից հեռացած հայ նախարարներին, վերականգնել նրանց իրավասությունները, ինչպես նաև կազմակերպել գերեվարված նախարարների ներումն ու վերադարձը հայրենիք: <br /> *Նույնքան նշանակալից է Հովհաննես Գ Օձնեցու ներդրումը եկեղեցական բարեփոխումների բնագավառում: Այստեղ ևս փայլում է նրա կազմակերպչական ունակությունն ու հմտությունը: Նրա նախաձեռնությամբ Դվինում 719–720թթ. գումարված ժողովն ընդունում է 32 կանոններ, որոնք վերաբերում են եկեղեցու ներքին կյանքին, արարողակարգին, հերձվածների և աղանդավորական գաղափարաբանության դեմ պայքարին: Ժողովում Հովհաննես Գ Օձնեցին կարդաց իր նշանավոր «Ատենաբանութիւնը», որ ծրագրային կարևորություն պետք է ունենար ինչպես իր, այնպես էլ հետագա ժամանակների համար: Այստեղ կաթողիկոսն իր մտահոգությունն է հայտնում Հայաստանում տիրող անմխիթար վիճակի, օտարափառ և օտարացնող հոսանքների ներթափանցման հետևանքով առաքելավանդ բարքերի և սովորույթների խաթարման առթիվ: Սակայն առավել ցավալին այն է, որ անկարգությունը շատացել էր ոչ միայն ժողովրդի, աշխարհականների, այլև հոգևորականների, եկեղեցու առաջնորդների մեջ: Տագնապի այս նույն ահազանգը լսելի է նաև Հովհաննես Գ Օձնեցու ժառանգության մեջ ուրույն տեղ զբաղեցնող «Ի գիտութիւն պատուիրանացն Տեառն, զոր սուրբ հարքն եդին» ճառում: Այստեղ ևս հեղինակն իր դժգոհությունն ու մտահոգությունն է հայտնում ազգային եկեղեցու կարգ ու սարքի, բարեպաշտական մի շարք սովորույթների անտեսման, օտար բարքերի որդեգրման կապակցությամբ (պահքի խախտում, ամուսնական հարաբերություններ ազգականների միջև և այլն): Հովհաննես Գ Օձնեցին զգուշացնում է զերծ մնալ այն հոռի սովորույթներից, որ բերում է դավանակցության դիմակով քողարկված ասորական Հակոբիկ եկեղեցին: Նա կոչ է անում հավատարիմ մնալ հայրերի ավանդած դավանական, բարեպաշտական սկզբունքներին, քանզի դրանք ոչ թե մարդկային քմայքի, այլ աստվածային ներգործման ծնունդ են: Ուստի ժամանակը, կյանքի զանազան պարագաները չեն կարող նենգափոխել այդ աստվածադիր սկզբունքները: <br /> *Հայ–ասորական եկեղեցական հարաբերությունների կարգավորման համար 726թ. Մանազկերտում գումարվեց եկեղեցական ժողով: Հովհաննես Գ Օձնեցու և ասորիների Աթանաս պատրիարքի նախաձեռնությամբ գումարված այդ ժողովի նպատակն էր հասնել երկու եկեղեցիների դավանական միությանը` համակամ ուժերով պայքարելու քաղկեդոնականության և նեստորականության դեմ: Իր սահմանումներով Մանազկերտի ժողովը կարևոր հանգրվան դարձավ Հայ եկեղեցու դավանական նկարագրի ազգայնացման մեջ: <br /> *Փոքր չէ Հովհաննես Գ Օձնեցու բերած նպաստը երևութականների հերձվածի և պավլիկյան աղանդի դեմ Հայ եկեղեցու մղած պայքարին: Այդ պայքարին առավել կազմակերպված բնույթ տալու նպատակով Հովհաննես Գ Օձնեցին գրում է «Ընդդէմ երեւութականաց» ճառը, որտեղ կյուրեղյան քրիստոսաբանության լույսի ներքո մերկացնում է երևութականների հերձվածողական թյուր ըմբռնումները և շեշտում Քրիստոսի աստվածմարդկային մեկ բնության և մեկ դեմքի իրականությունը: <br /> *Իբրև եկեղեցու վիճակով մտահոգ հովվապետ` Հովհաննես Գ Օձնեցին իր հզոր գրիչը շարժեց նաև պավլիկյան աղանդի հետևորդների եկեղեցամերժ գաղափարախոսության, դրա անքակտելի մասը կազմող պատկերամարտության դեմ: Մի կողմից տարրորոշելով հույն իրականության մեջ պատկերապաշտական ծայրահեղ ձևերը Հայ եկեղեցու որդեգրած պատկերահարգությունից և, այսու, մյուս կողմից մերժելով պավլիկյանների` պատկերահարգությունը նյութապաշտություն որակող պընդումը, Օձնեցին աստվածաբանորեն հաստատագրում է Հայ եկեղեցու դիրքորոշումը պատկերների և Ս.Խաչի նկատմամբ: Այդ դիրքորոշումը նրա գործուն մասնակցությամբ իր ծիսաիրավական դրսևորումը գտել էր տակավին Դվինի ժողովի ՀԷ, ԻԸ կանոններում, որոնցում, օրինակարգվում է Ս. Խաչի պաշտամունքը, այն օրհնելու և օծելու կարգը: <br /> *Արաբական խալիֆայության տիրապետության պայմաններում ձգտել է ամրապնդել Հայոց եկեղեցու դիրքերը:<br /> *Եկեղեցական, հասարակական կյանքում նկատվող անհարթությունները վերացնելու, կենցաղը հոգևոր ճիշտ հունի վրա դնելու նպատակով գումարված եկեղեցաժողովների սահմանումները դարձան այն կարևոր խթանը, ինչը պետք է մեծապես նպաստեր Հովհաննես Գ Օձնեցու գլուխգործոցի` «Կանոնագիրք Հայոց»–ի խմբագրման աշխատանքներին: Այն կազմված է իբրև «Լուսաշող ճանապարհ առ Աստուած` հնազանդութիւն ընդհանուր հաւատացելոց Քրիստոսի», որպեսզի հայորդիները առաջնորդվեն առաքելավանդ պատվիրաններով և զերծ մնան աղանդավորական, հերձվածողական զանազան հոսանքներից: Հովհաննես Գ Օձնեցու խմբագրած այս մատյանը հայելացումն է հոգևոր փորձառությամբ բյուրեղացած եկեղեցական իրավունքի դարավոր ձեռքբերումների, որոնցում շարադրված են եկեղեցու հայրերի, տարբեր եկեղեցաժողովների որոշումները և սահմանումները: Սակայն կազմողի նպատակը չի եղել կանոնական միավորների սոսկական մեկտեղումը: *Հետևողական որոշակի վերաբերմունքով ու սկզբունքով Հովհաննես Գ Օձնեցին կանոնախմբերից յուրաքանչյուրին կցել է դրանց հորինման, ժամանակի և շարժառիթի մասին խոսող նախաբան, ինչպես նաև` նյութերի համառոտ գլխակարգություն: Հովհաննես Գ Օձնեցին առաջնորդվում է ոչ թե ժամանակագրական հերթակայության, այլ Հայ եկեղեցու ազգային, հոգևոր շահերին առավելագույնս համապատասխանող միավորների ընտրության սկզբունքով: <br /> *Հայ եկեղեցու բարեկարգությանն ու դավանական անձեռնմխելիությանը նախանձախնդիր Հովհաննես Գ Օձնեցի հայրապետը բնականաբար չէր կարող անտարբեր գտնվել եկեղեցու ամենօրյա ծիսական կյանքի անտրոհելի տարրը կազմող պաշտոներգության հանդեպ: Նրանից առաջ ինչպես շարականների, այնպես էլ դրանց կիրառության մեջ բացակայում էր միօրինակությունը: Հայաստանի տարբեր վայրերում նույն տոնը հաճախ կատարվում էր տարբեր հոգևոր երգերով, ինչը կարող էր սողանցք թողնել քաղկենդոնական կամ աղանդավորական զանազան գաղափարների ներթափանցման համար: Այս վտանգը բացառելու նպատակով Հովհաննես Գ Օձնեցին և Ստեփանոս Սյունեցին կանոնակարգում են ժամերգությունը` միակերպության բերելով սուրբ–գրային երկերը, աղոթքներն ու քարոզները: Օգտվելով հայրախոսական աստվածաբանության ընտանի տիպական մեկնաբանության հնուց անտի կենցաղավարող սկզբունքից` Հովհաննես Գ Օձնեցին բացատրում է դրանք: Տվյալ նյութին են նվիրված նրա անունով հայտնի «Յաղագս կարգաց եկեղեցւոյ», «Վասն մեծի աւուր միաշաբաթին», «Սակս գիշերային ժամու», «Յովհանու ընթերցուածոց մեկնութենէ», «Ի խորհուրդ նոր կիւրակէին» երկերը, որոնց մեջ հինկտակարանային իրողությունները խորհրդաբանորեն կապվում են Նոր Կտակարանի համաբնույթ փաստերի հետ: Կարևորելով այս կարգի աշխատությունների բերած նպաստը հավատացյալի հոգևոր, իմացական զարգացմանը` Հովհաննես Գ Օձնեցին պատվիրում է Գրիգորիս Արշարունյաց քորեպիսկոպոսին գրելու Պահոց շրջանում կատարվող ընթերցումների մեկնությունը: <br /> *Հովհան Մանդակունուց հետո Հովհաննես Գ Օձնեցին նորովի կարգավորել ու խմբագրել է «Շարակնոց» ծիսամատյանը, ինչպես նաև մասնավոր ուշադրություն դարձրել ժամերգությունների վրա, կանոնավորել դրանց կարգերը, բացատրել դրանց խորհուրդն ու իմաստը: Սրանից զատ` նա հարստացրել է այդ ծիսամատյանը նորանոր հոգևոր երգերով: Հովհաննես Գ Օձնեցուն են ընծայվում չորս ավագ տոների երգեցողությունների մեծ մասը (Դավիթ Մարգարեի և Հակոբ առաքյալի, Պողոս և Պետրոս առաքյալների, Որոտման Որդիների, Ստեփանոս Նախավկայի կանոնները), ինչպես նաև` Ս.Հռիփսիմեին և Ս. Գայանեին ձոնված ներբողները: <br /> *Ծիսական խոսքի, պաշտոներգության կարգավորումից և բացատրությունից զատ` Օձնեցին մեկնաբանել է եկեղեցական ճարտարապետության ծիսական գործառույթի մաս կազմող զանազան պարագաների խորհրդական նշանակությունը («Հիմնարկէք եկեղեցւոյ», «Օրհնութիւն նորաշէն եկեղեցւոյ»): Ս. Դիոնիսիոս Արիսպագացու ասվածաբանական–խորհրդաբանական համակարգից սերվող այս բացատրությունների նպատակն է (ի հեճուկս պավլիկյան եկեղեցամերժ մտայնության) շեշտել եկեղեցու վերերկրային կարևորությունը: Ժամանակի հրամայականով շարադրված` հիշյալ երկերն իրենց բովանդակությամբ մի շարք ընդհանուր եզրեր ունեն Հովհան Մայրագոմեցու և Ստեփանոս Սյունեցու համաբնույթ երկերի հետ և ներկայացնում են դարաշրջանի եկեղեցաբանական միտքը:<br /> *Կաթողիկոսական գահին նրան հաջորդել է Դավիթ Ա Արամոնեցին:<br /> *Ամփոփված է իր կառուցած Սուրբ Հովհաննես եկեղեցում:<br /> <br /> =Նկարներ=<br /> &lt;gallery&gt;<br /> Hovhannes-odzneci1.jpg<br /> Ованес III Одзнеци.jpg<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> *[http://nakhshkaryan.blogspot.com/2013/06/0-717-728.html#.VQl8UfxqM6U ՀԱՅՈՑ ՀԱՅՐԱՊԵՏԸ - Տ. Ս. Հովհաննես Գ 0ձնեցի:]<br /> <br /> [[Category:Կաթողիկոսներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D5%BD_%D4%B3_%D5%95%D5%B1%D5%B6%D5%A5%D6%81%D5%AB&diff=22937 2015-03-18T13:31:10Z

<p>AniZakaryan: /* Այլ */</p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննես Գ Օձնեցի<br /> | name-am-aliases = Սուրբ Հովհաննես Օձնեցի, Հովհան Իմաստասեր<br /> | name-ru = Ованес III Одзнеци<br /> | name-ru-aliases = Сурб Ованес Одзнеци, Овнан Имастасер<br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannes Odzneci<br /> | name-fr =<br /> | image = Hovhannes-odzneci.jpg<br /> | birth-date = <br /> | birth-place = Օձուն, Արևմտյան Հայաստան<br /> | death-date = 728<br /> | death-place = Արդվի, Հայաստանի Հանրապետություն<br /> | description = Ամենայն հայոց կաթողիկոս:<br /> }}<br /> =Կենսագրություն=<br /> Ծնվել է Արևմտյան Հայաստանի Գուգարքի Տաշիր գավառի Օձուն գյուղում:<br /> <br /> Մահացել է 728թ. Հայաստանի Հանրապետության Լոռու մարզի Արդվի գյուղում:<br /> <br /> ==Կրթություն==<br /> *Ուսանել է Այրարատի Արագածոտն գավառում, աշակերտել է Թեոդորոս Քռթենավորին:<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *717թ.՝ Ամենայն հայոց կաթողիկոս:<br /> *719թ. մեկնել է Դամասկոս՝ Օմար ամիրապետի մոտ, խնդրել հայ եկեղեցին և հոգևորականությանն ազատել որոշ հարկերից, ապահովել քրիստոնեական կրոնի ազատ դավանությունը խալիֆայության սահմաններում և վերացնել քրիստոնյաների հալածանքները. խոստացել է ապահովել հայերի հնազանդությունը:<br /> *Միաժամանակ ձեռք է բերել թույլտվություն, որ 705թ. Խրամում ու Նախճավանում ողջակիզումից զերծ մնացած և գերեվարված հայ նախարարները հայրենիք վերադառնան, վերստանան իրենց ժառանգական հողատիրական տիրույթները և վերականգնեն նախարարական իրավունքները:<br /> *719-720թթ. Դվինի ժողովում ընդունել է պավլիկյանների դեմ ուղղված կանոն:<br /> *Հայերի ու ասորիների միաբնակ եկեեիների միջև տարաձայնություններին վերջ տալու նպատակով Մանազկերտ աաում 726թ. հրավիրել է եկեղեցական ժողով, որը կանոնադրական օրենսդրությամբ վավերացրել է երկու եկեղեցիների միասնականությունը:<br /> <br /> ==Այլ==<br /> *Հաջորդել է Եղիա Ա Արճիշեցուն:<br /> *Սկզբնաղբյուրները, հիրավի, բարձր գնահատանքով են խոսում Հովհաննես Օձնեցու ստացած աստվածաբանական, փիլիսոփայական, ճարտասանական և քերականական հիմնավոր կրթության վերաբերյալ: Այս արժանիքներն իրավունք են վերապահել արդեն ժամանակակիցներին նրան պատվելու Իմաստասեր որակումով: Ենթադրվում է, թե նա իբրև վարդապետ ուղեկցել է Եղիա Ա Արճիշեցի կաթողիկոսին Աղվանից Ներսես–Բակուր կաթողիկոսին պատժելու նպատակով Աղվանք ուղևորվելիս: <br /> *Հովհաննես Գ Օձնեցու հայրապետության տարիները նշանավորվում են քաղաքական, եկեղեցական և հասարակական կարևոր իրադարձություններով: Հակառակ Հայոց հայրապետներին իր կողմը գրավելու ուղղությամբ հունաց, մասնավորաբար Լևոն lll Իսավրացի կայսեր գործադրած ճիգերի` Հովհաննես Գ Օձնեցին ցուցաբերում է քաղաքական բարդ իրավիճակում կողմնորոշվելու բացառիկ իրատեսություն: Շրջահայաց իմաստությամբ հակվելով Արաական խալիֆայության կողմը` Հովհաննես Գ Օձնեցի հայրապետը 719թ. այցելում է Դամասկոս և ներկայանում Օմար ամիրապետին, նրանից խնդրում չհալածել հայերին իրենց հավատքի համար, Հայ եկեղեցին ազատել հարկերից, և իր հերթին, ի պատասխան, ազգի անունից հնազանդություն է հայտնում ամիրապետին: Հավանություն տալով կաթողիկոսի այս խոհուն կեցվածքին` ամիրապետը իսկույն հրամայում է «գրել գիր ըստ խնդրոյ նորա եւ կնքեաց մատանեաւ իւրով, եւ ետ նմա պարգեւս բազումս, եւ գումարեաց զաւրս բազում ընդ նմա, եւ առաքեաց մեծաւ պատուով յաշխարհս Հայոց»: Կաթողիկոսին ուղեկցող արաբական զորաբանակը երկրից վտարում է բյուզանդացիներին: Հարկ է ենթադրել, որ շնորհիվ իր իմաստուն քաղաքականության և վայելած հեղինակության` Հովհաննես Գ Օձնեցուն հաջողվել է շահել արաբների բարեհաճությունը և արտոնություն ստանալ հայրենիք բերելու 703–705–ների հակաարաբական ապստամբության ժամանակ Հայաստանից հեռացած հայ նախարարներին, վերականգնել նրանց իրավասությունները, ինչպես նաև կազմակերպել գերեվարված նախարարների ներումն ու վերադարձը հայրենիք: <br /> *Նույնքան նշանակալից է Հովհաննես Գ Օձնեցու ներդրումը եկեղեցական բարեփոխումների բնագավառում: Այստեղ ևս փայլում է նրա կազմակերպչական ունակությունն ու հմտությունը: Նրա նախաձեռնությամբ Դվինում 719–720թթ. գումարված ժողովն ընդունում է 32 կանոններ, որոնք վերաբերում են եկեղեցու ներքին կյանքին, արարողակարգին, հերձվածների և աղանդավորական գաղափարաբանության դեմ պայքարին: Ժողովում Հովհաննես Գ Օձնեցին կարդաց իր նշանավոր «Ատենաբանութիւնը», որ ծրագրային կարևորություն պետք է ունենար ինչպես իր, այնպես էլ հետագա ժամանակների համար: Այստեղ կաթողիկոսն իր մտահոգությունն է հայտնում Հայաստանում տիրող անմխիթար վիճակի, օտարափառ և օտարացնող հոսանքների ներթափանցման հետևանքով առաքելավանդ բարքերի և սովորույթների խաթարման առթիվ: Սակայն առավել ցավալին այն է, որ անկարգությունը շատացել էր ոչ միայն ժողովրդի, աշխարհականների, այլև հոգևորականների, եկեղեցու առաջնորդների մեջ: Տագնապի այս նույն ահազանգը լսելի է նաև Հովհաննես Գ Օձնեցու ժառանգության մեջ ուրույն տեղ զբաղեցնող «Ի գիտութիւն պատուիրանացն Տեառն, զոր սուրբ հարքն եդին» ճառում: Այստեղ ևս հեղինակն իր դժգոհությունն ու մտահոգությունն է հայտնում ազգային եկեղեցու կարգ ու սարքի, բարեպաշտական մի շարք սովորույթների անտեսման, օտար բարքերի որդեգրման կապակցությամբ (պահքի խախտում, ամուսնական հարաբերություններ ազգականների միջև և այլն): Հովհաննես Գ Օձնեցին զգուշացնում է զերծ մնալ այն հոռի սովորույթներից, որ բերում է դավանակցության դիմակով քողարկված ասորական Հակոբիկ եկեղեցին: Նա կոչ է անում հավատարիմ մնալ հայրերի ավանդած դավանական, բարեպաշտական սկզբունքներին, քանզի դրանք ոչ թե մարդկային քմայքի, այլ աստվածային ներգործման ծնունդ են: Ուստի ժամանակը, կյանքի զանազան պարագաները չեն կարող նենգափոխել այդ աստվածադիր սկզբունքները: <br /> *Հայ–ասորական եկեղեցական հարաբերությունների կարգավորման համար 726թ. Մանազկերտում գումարվեց եկեղեցական ժողով: Հովհաննես Գ Օձնեցու և ասորիների Աթանաս պատրիարքի նախաձեռնությամբ գումարված այդ ժողովի նպատակն էր հասնել երկու եկեղեցիների դավանական միությանը` համակամ ուժերով պայքարելու քաղկեդոնականության և նեստորականության դեմ: Իր սահմանումներով Մանազկերտի ժողովը կարևոր հանգրվան դարձավ Հայ եկեղեցու դավանական նկարագրի ազգայնացման մեջ: <br /> *Փոքր չէ Հովհաննես Գ Օձնեցու բերած նպաստը երևութականների հերձվածի և պավլիկյան աղանդի դեմ Հայ եկեղեցու մղած պայքարին: Այդ պայքարին առավել կազմակերպված բնույթ տալու նպատակով Հովհաննես Գ Օձնեցին գրում է «Ընդդէմ երեւութականաց» ճառը, որտեղ կյուրեղյան քրիստոսաբանության լույսի ներքո մերկացնում է երևութականների հերձվածողական թյուր ըմբռնումները և շեշտում Քրիստոսի աստվածմարդկային մեկ բնության և մեկ դեմքի իրականությունը: <br /> *Իբրև եկեղեցու վիճակով մտահոգ հովվապետ` Հովհաննես Գ Օձնեցին իր հզոր գրիչը շարժեց նաև պավլիկյան աղանդի հետևորդների եկեղեցամերժ գաղափարախոսության, դրա անքակտելի մասը կազմող պատկերամարտության դեմ: Մի կողմից տարրորոշելով հույն իրականության մեջ պատկերապաշտական ծայրահեղ ձևերը Հայ եկեղեցու որդեգրած պատկերահարգությունից և, այսու, մյուս կողմից մերժելով պավլիկյանների` պատկերահարգությունը նյութապաշտություն որակող պընդումը, Օձնեցին աստվածաբանորեն հաստատագրում է Հայ եկեղեցու դիրքորոշումը պատկերների և Ս.Խաչի նկատմամբ: Այդ դիրքորոշումը նրա գործուն մասնակցությամբ իր ծիսաիրավական դրսևորումը գտել էր տակավին Դվինի ժողովի ՀԷ, ԻԸ կանոններում, որոնցում, օրինակարգվում է Ս. Խաչի պաշտամունքը, այն օրհնելու և օծելու կարգը: <br /> *Արաբական խալիֆայության տիրապետության պայմաններում ձգտել է ամրապնդել Հայոց եկեղեցու դիրքերը:<br /> *Կաթողիկոսական գահին նրան հաջորդել է Դավիթ Ա Արամոնեցին:<br /> *Ամփոփված է իր կառուցած Սուրբ Հովհաննես եկեղեցում:<br /> *Եկեղեցական, հասարակական կյանքում նկատվող անհարթությունները վերացնելու, կենցաղը հոգևոր ճիշտ հունի վրա դնելու նպատակով գումարված եկեղեցաժողովների սահմանումները դարձան այն կարևոր խթանը, ինչը պետք է մեծապես նպաստեր Հովհաննես Գ Օձնեցու գլուխգործոցի` «Կանոնագիրք Հայոց»–ի խմբագրման աշխատանքներին: Այն կազմված է իբրև «Լուսաշող ճանապարհ առ Աստուած` հնազանդութիւն ընդհանուր հաւատացելոց Քրիստոսի», որպեսզի հայորդիները առաջնորդվեն առաքելավանդ պատվիրաններով և զերծ մնան աղանդավորական, հերձվածողական զանազան հոսանքներից: Հովհաննես Գ Օձնեցու խմբագրած այս մատյանը հայելացումն է հոգևոր փորձառությամբ բյուրեղացած եկեղեցական իրավունքի դարավոր ձեռքբերումների, որոնցում շարադրված են եկեղեցու հայրերի, տարբեր եկեղեցաժողովների որոշումները և սահմանումները: Սակայն կազմողի նպատակը չի եղել կանոնական միավորների սոսկական մեկտեղումը: *Հետևողական որոշակի վերաբերմունքով ու սկզբունքով Հովհաննես Գ Օձնեցին կանոնախմբերից յուրաքանչյուրին կցել է դրանց հորինման, ժամանակի և շարժառիթի մասին խոսող նախաբան, ինչպես նաև` նյութերի համառոտ գլխակարգություն: Հովհաննես Գ Օձնեցին առաջնորդվում է ոչ թե ժամանակագրական հերթակայության, այլ Հայ եկեղեցու ազգային, հոգևոր շահերին առավելագույնս համապատասխանող միավորների ընտրության սկզբունքով: <br /> *Հայ եկեղեցու բարեկարգությանն ու դավանական անձեռնմխելիությանը նախանձախնդիր Հովհաննես Գ Օձնեցի հայրապետը բնականաբար չէր կարող անտարբեր գտնվել եկեղեցու ամենօրյա ծիսական կյանքի անտրոհելի տարրը կազմող պաշտոներգության հանդեպ: Նրանից առաջ ինչպես շարականների, այնպես էլ դրանց կիրառության մեջ բացակայում էր միօրինակությունը: Հայաստանի տարբեր վայրերում նույն տոնը հաճախ կատարվում էր տարբեր հոգևոր երգերով, ինչը կարող էր սողանցք թողնել քաղկենդոնական կամ աղանդավորական զանազան գաղափարների ներթափանցման համար: Այս վտանգը բացառելու նպատակով Հովհաննես Գ Օձնեցին և Ստեփանոս Սյունեցին կանոնակարգում են ժամերգությունը` միակերպության բերելով սուրբ–գրային երկերը, աղոթքներն ու քարոզները: Օգտվելով հայրախոսական աստվածաբանության ընտանի տիպական մեկնաբանության հնուց անտի կենցաղավարող սկզբունքից` Հովհաննես Գ Օձնեցին բացատրում է դրանք: Տվյալ նյութին են նվիրված նրա անունով հայտնի «Յաղագս կարգաց եկեղեցւոյ», «Վասն մեծի աւուր միաշաբաթին», «Սակս գիշերային ժամու», «Յովհանու ընթերցուածոց մեկնութենէ», «Ի խորհուրդ նոր կիւրակէին» երկերը, որոնց մեջ հինկտակարանային իրողությունները խորհրդաբանորեն կապվում են Նոր Կտակարանի համաբնույթ փաստերի հետ: Կարևորելով այս կարգի աշխատությունների բերած նպաստը հավատացյալի հոգևոր, իմացական զարգացմանը` Հովհաննես Գ Օձնեցին պատվիրում է Գրիգորիս Արշարունյաց քորեպիսկոպոսին գրելու Պահոց շրջանում կատարվող ընթերցումների մեկնությունը: <br /> *Հովհան Մանդակունուց հետո Հովհաննես Գ Օձնեցին նորովի կարգավորել ու խմբագրել է «Շարակնոց» ծիսամատյանը, ինչպես նաև մասնավոր ուշադրություն դարձրել ժամերգությունների վրա, կանոնավորել դրանց կարգերը, բացատրել դրանց խորհուրդն ու իմաստը: Սրանից զատ` նա հարստացրել է այդ ծիսամատյանը նորանոր հոգևոր երգերով: Հովհաննես Գ Օձնեցուն են ընծայվում չորս ավագ տոների երգեցողությունների մեծ մասը (Դավիթ Մարգարեի և Հակոբ առաքյալի, Պողոս և Պետրոս առաքյալների, Որոտման Որդիների, Ստեփանոս Նախավկայի կանոնները), ինչպես նաև` Ս.Հռիփսիմեին և Ս. Գայանեին ձոնված ներբողները: <br /> *Ծիսական խոսքի, պաշտոներգության կարգավորումից և բացատրությունից զատ` Օձնեցին մեկնաբանել է եկեղեցական ճարտարապետության ծիսական գործառույթի մաս կազմող զանազան պարագաների խորհրդական նշանակությունը («Հիմնարկէք եկեղեցւոյ», «Օրհնութիւն նորաշէն եկեղեցւոյ»): Ս. Դիոնիսիոս Արիսպագացու ասվածաբանական–խորհրդաբանական համակարգից սերվող այս բացատրությունների նպատակն է (ի հեճուկս պավլիկյան եկեղեցամերժ մտայնության) շեշտել եկեղեցու վերերկրային կարևորությունը: Ժամանակի հրամայականով շարադրված` հիշյալ երկերն իրենց բովանդակությամբ մի շարք ընդհանուր եզրեր ունեն Հովհան Մայրագոմեցու և Ստեփանոս Սյունեցու համաբնույթ երկերի հետ և ներկայացնում են դարաշրջանի եկեղեցաբանական միտքը:<br /> <br /> =Նկարներ=<br /> &lt;gallery&gt;<br /> Hovhannes-odzneci1.jpg<br /> Ованес III Одзнеци.jpg<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> *[http://nakhshkaryan.blogspot.com/2013/06/0-717-728.html#.VQl8UfxqM6U ՀԱՅՈՑ ՀԱՅՐԱՊԵՏԸ - Տ. Ս. Հովհաննես Գ 0ձնեցի:]<br /> <br /> [[Category:Կաթողիկոսներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D5%BD_%D4%B3_%D5%95%D5%B1%D5%B6%D5%A5%D6%81%D5%AB&diff=22936 2015-03-18T13:30:43Z

<p>AniZakaryan: </p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննես Գ Օձնեցի<br /> | name-am-aliases = Սուրբ Հովհաննես Օձնեցի, Հովհան Իմաստասեր<br /> | name-ru = Ованес III Одзнеци<br /> | name-ru-aliases = Сурб Ованес Одзнеци, Овнан Имастасер<br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannes Odzneci<br /> | name-fr =<br /> | image = Hovhannes-odzneci.jpg<br /> | birth-date = <br /> | birth-place = Օձուն, Արևմտյան Հայաստան<br /> | death-date = 728<br /> | death-place = Արդվի, Հայաստանի Հանրապետություն<br /> | description = Ամենայն հայոց կաթողիկոս:<br /> }}<br /> =Կենսագրություն=<br /> Ծնվել է Արևմտյան Հայաստանի Գուգարքի Տաշիր գավառի Օձուն գյուղում:<br /> <br /> Մահացել է 728թ. Հայաստանի Հանրապետության Լոռու մարզի Արդվի գյուղում:<br /> <br /> ==Կրթություն==<br /> *Ուսանել է Այրարատի Արագածոտն գավառում, աշակերտել է Թեոդորոս Քռթենավորին:<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *717թ.՝ Ամենայն հայոց կաթողիկոս:<br /> *719թ. մեկնել է Դամասկոս՝ Օմար ամիրապետի մոտ, խնդրել հայ եկեղեցին և հոգևորականությանն ազատել որոշ հարկերից, ապահովել քրիստոնեական կրոնի ազատ դավանությունը խալիֆայության սահմաններում և վերացնել քրիստոնյաների հալածանքները. խոստացել է ապահովել հայերի հնազանդությունը:<br /> *Միաժամանակ ձեռք է բերել թույլտվություն, որ 705թ. Խրամում ու Նախճավանում ողջակիզումից զերծ մնացած և գերեվարված հայ նախարարները հայրենիք վերադառնան, վերստանան իրենց ժառանգական հողատիրական տիրույթները և վերականգնեն նախարարական իրավունքները:<br /> *719-720թթ. Դվինի ժողովում ընդունել է պավլիկյանների դեմ ուղղված կանոն:<br /> *Հայերի ու ասորիների միաբնակ եկեեիների միջև տարաձայնություններին վերջ տալու նպատակով Մանազկերտ աաում 726թ. հրավիրել է եկեղեցական ժողով, որը կանոնադրական օրենսդրությամբ վավերացրել է երկու եկեղեցիների միասնականությունը:<br /> <br /> ==Այլ==<br /> *Հաջորդել է Եղիա Ա Արճիշեցուն:<br /> *Սկզբնաղբյուրները, հիրավի, բարձր գնահատանքով են խոսում Հովհաննես Օձնեցու ստացած աստվածաբանական, փիլիսոփայական, ճարտասանական և քերականական հիմնավոր կրթության վերաբերյալ: Այս արժանիքներն իրավունք են վերապահել արդեն ժամանակակիցներին նրան պատվելու Իմաստասեր որակումով: Ենթադրվում է, թե նա իբրև վարդապետ ուղեկցել է Եղիա Ա Արճիշեցի կաթողիկոսին Աղվանից Ներսես–Բակուր կաթողիկոսին պատժելու նպատակով Աղվանք ուղևորվելիս: <br /> *Հովհաննես Գ Օձնեցու հայրապետության տարիները նշանավորվում են քաղաքական, եկեղեցական և հասարակական կարևոր իրադարձություններով: Հակառակ Հայոց հայրապետներին իր կողմը գրավելու ուղղությամբ հունաց, մասնավորաբար Լևոն lll Իսավրացի կայսեր գործադրած ճիգերի` Հովհաննես Գ Օձնեցին ցուցաբերում է քաղաքական բարդ իրավիճակում կողմնորոշվելու բացառիկ իրատեսություն: Շրջահայաց իմաստությամբ հակվելով Արաական խալիֆայության կողմը` Հովհաննես Գ Օձնեցի հայրապետը 719թ. այցելում է Դամասկոս և ներկայանում Օմար ամիրապետին, նրանից խնդրում չհալածել հայերին իրենց հավատքի համար, Հայ եկեղեցին ազատել հարկերից, և իր հերթին, ի պատասխան, ազգի անունից հնազանդություն է հայտնում ամիրապետին: Հավանություն տալով կաթողիկոսի այս խոհուն կեցվածքին` ամիրապետը իսկույն հրամայում է «գրել գիր ըստ խնդրոյ նորա եւ կնքեաց մատանեաւ իւրով, եւ ետ նմա պարգեւս բազումս, եւ գումարեաց զաւրս բազում ընդ նմա, եւ առաքեաց մեծաւ պատուով յաշխարհս Հայոց»: Կաթողիկոսին ուղեկցող արաբական զորաբանակը երկրից վտարում է բյուզանդացիներին: Հարկ է ենթադրել, որ շնորհիվ իր իմաստուն քաղաքականության և վայելած հեղինակության` Հովհաննես Գ Օձնեցուն հաջողվել է շահել արաբների բարեհաճությունը և արտոնություն ստանալ հայրենիք բերելու 703–705–ների հակաարաբական ապստամբության ժամանակ Հայաստանից հեռացած հայ նախարարներին, վերականգնել նրանց իրավասությունները, ինչպես նաև կազմակերպել գերեվարված նախարարների ներումն ու վերադարձը հայրենիք: <br /> *Նույնքան նշանակալից է Հովհաննես Գ Օձնեցու ներդրումը եկեղեցական բարեփոխումների բնագավառում: Այստեղ ևս փայլում է նրա կազմակերպչական ունակությունն ու հմտությունը: Նրա նախաձեռնությամբ Դվինում 719–720թթ. գումարված ժողովն ընդունում է 32 կանոններ, որոնք վերաբերում են եկեղեցու ներքին կյանքին, արարողակարգին, հերձվածների և աղանդավորական գաղափարաբանության դեմ պայքարին: Ժողովում Հովհաննես Գ Օձնեցին կարդաց իր նշանավոր «Ատենաբանութիւնը», որ ծրագրային կարևորություն պետք է ունենար ինչպես իր, այնպես էլ հետագա ժամանակների համար: Այստեղ կաթողիկոսն իր մտահոգությունն է հայտնում Հայաստանում տիրող անմխիթար վիճակի, օտարափառ և օտարացնող հոսանքների ներթափանցման հետևանքով առաքելավանդ բարքերի և սովորույթների խաթարման առթիվ: Սակայն առավել ցավալին այն է, որ անկարգությունը շատացել էր ոչ միայն ժողովրդի, աշխարհականների, այլև հոգևորականների, եկեղեցու առաջնորդների մեջ: Տագնապի այս նույն ահազանգը լսելի է նաև Հովհաննես Գ Օձնեցու ժառանգության մեջ ուրույն տեղ զբաղեցնող «Ի գիտութիւն պատուիրանացն Տեառն, զոր սուրբ հարքն եդին» ճառում: Այստեղ ևս հեղինակն իր դժգոհությունն ու մտահոգությունն է հայտնում ազգային եկեղեցու կարգ ու սարքի, բարեպաշտական մի շարք սովորույթների անտեսման, օտար բարքերի որդեգրման կապակցությամբ (պահքի խախտում, ամուսնական հարաբերություններ ազգականների միջև և այլն): Հովհաննես Գ Օձնեցին զգուշացնում է զերծ մնալ այն հոռի սովորույթներից, որ բերում է դավանակցության դիմակով քողարկված ասորական Հակոբիկ եկեղեցին: Նա կոչ է անում հավատարիմ մնալ հայրերի ավանդած դավանական, բարեպաշտական սկզբունքներին, քանզի դրանք ոչ թե մարդկային քմայքի, այլ աստվածային ներգործման ծնունդ են: Ուստի ժամանակը, կյանքի զանազան պարագաները չեն կարող նենգափոխել այդ աստվածադիր սկզբունքները: <br /> *Հայ–ասորական եկեղեցական հարաբերությունների կարգավորման համար 726թ. Մանազկերտում գումարվեց եկեղեցական ժողով: Հովհաննես Գ Օձնեցու և ասորիների Աթանաս պատրիարքի նախաձեռնությամբ գումարված այդ ժողովի նպատակն էր հասնել երկու եկեղեցիների դավանական միությանը` համակամ ուժերով պայքարելու քաղկեդոնականության և նեստորականության դեմ: Իր սահմանումներով Մանազկերտի ժողովը կարևոր հանգրվան դարձավ Հայ եկեղեցու դավանական նկարագրի ազգայնացման մեջ: <br /> *Փոքր չէ Հովհաննես Գ Օձնեցու բերած նպաստը երևութականների հերձվածի և պավլիկյան աղանդի դեմ Հայ եկեղեցու մղած պայքարին: Այդ պայքարին առավել կազմակերպված բնույթ տալու նպատակով Հովհաննես Գ Օձնեցին գրում է «Ընդդէմ երեւութականաց» ճառը, որտեղ կյուրեղյան քրիստոսաբանության լույսի ներքո մերկացնում է երևութականների հերձվածողական թյուր ըմբռնումները և շեշտում Քրիստոսի աստվածմարդկային մեկ բնության և մեկ դեմքի իրականությունը: <br /> Իբրև եկեղեցու վիճակով մտահոգ հովվապետ` Հովհաննես Գ Օձնեցին իր հզոր գրիչը շարժեց նաև պավլիկյան աղանդի հետևորդների եկեղեցամերժ գաղափարախոսության, դրա անքակտելի մասը կազմող պատկերամարտության դեմ: Մի կողմից տարրորոշելով հույն իրականության մեջ պատկերապաշտական ծայրահեղ ձևերը Հայ եկեղեցու որդեգրած պատկերահարգությունից և, այսու, մյուս կողմից մերժելով պավլիկյանների` պատկերահարգությունը նյութապաշտություն որակող պընդումը, Օձնեցին աստվածաբանորեն հաստատագրում է Հայ եկեղեցու դիրքորոշումը պատկերների և Ս.Խաչի նկատմամբ: Այդ դիրքորոշումը նրա գործուն մասնակցությամբ իր ծիսաիրավական դրսևորումը գտել էր տակավին Դվինի ժողովի ՀԷ, ԻԸ կանոններում, որոնցում, օրինակարգվում է Ս. Խաչի պաշտամունքը, այն օրհնելու և օծելու կարգը: <br /> *Արաբական խալիֆայության տիրապետության պայմաններում ձգտել է ամրապնդել Հայոց եկեղեցու դիրքերը:<br /> *Կաթողիկոսական գահին նրան հաջորդել է Դավիթ Ա Արամոնեցին:<br /> *Ամփոփված է իր կառուցած Սուրբ Հովհաննես եկեղեցում:<br /> *Եկեղեցական, հասարակական կյանքում նկատվող անհարթությունները վերացնելու, կենցաղը հոգևոր ճիշտ հունի վրա դնելու նպատակով գումարված եկեղեցաժողովների սահմանումները դարձան այն կարևոր խթանը, ինչը պետք է մեծապես նպաստեր Հովհաննես Գ Օձնեցու գլուխգործոցի` «Կանոնագիրք Հայոց»–ի խմբագրման աշխատանքներին: Այն կազմված է իբրև «Լուսաշող ճանապարհ առ Աստուած` հնազանդութիւն ընդհանուր հաւատացելոց Քրիստոսի», որպեսզի հայորդիները առաջնորդվեն առաքելավանդ պատվիրաններով և զերծ մնան աղանդավորական, հերձվածողական զանազան հոսանքներից: Հովհաննես Գ Օձնեցու խմբագրած այս մատյանը հայելացումն է հոգևոր փորձառությամբ բյուրեղացած եկեղեցական իրավունքի դարավոր ձեռքբերումների, որոնցում շարադրված են եկեղեցու հայրերի, տարբեր եկեղեցաժողովների որոշումները և սահմանումները: Սակայն կազմողի նպատակը չի եղել կանոնական միավորների սոսկական մեկտեղումը: *Հետևողական որոշակի վերաբերմունքով ու սկզբունքով Հովհաննես Գ Օձնեցին կանոնախմբերից յուրաքանչյուրին կցել է դրանց հորինման, ժամանակի և շարժառիթի մասին խոսող նախաբան, ինչպես նաև` նյութերի համառոտ գլխակարգություն: Հովհաննես Գ Օձնեցին առաջնորդվում է ոչ թե ժամանակագրական հերթակայության, այլ Հայ եկեղեցու ազգային, հոգևոր շահերին առավելագույնս համապատասխանող միավորների ընտրության սկզբունքով: <br /> *Հայ եկեղեցու բարեկարգությանն ու դավանական անձեռնմխելիությանը նախանձախնդիր Հովհաննես Գ Օձնեցի հայրապետը բնականաբար չէր կարող անտարբեր գտնվել եկեղեցու ամենօրյա ծիսական կյանքի անտրոհելի տարրը կազմող պաշտոներգության հանդեպ: Նրանից առաջ ինչպես շարականների, այնպես էլ դրանց կիրառության մեջ բացակայում էր միօրինակությունը: Հայաստանի տարբեր վայրերում նույն տոնը հաճախ կատարվում էր տարբեր հոգևոր երգերով, ինչը կարող էր սողանցք թողնել քաղկենդոնական կամ աղանդավորական զանազան գաղափարների ներթափանցման համար: Այս վտանգը բացառելու նպատակով Հովհաննես Գ Օձնեցին և Ստեփանոս Սյունեցին կանոնակարգում են ժամերգությունը` միակերպության բերելով սուրբ–գրային երկերը, աղոթքներն ու քարոզները: Օգտվելով հայրախոսական աստվածաբանության ընտանի տիպական մեկնաբանության հնուց անտի կենցաղավարող սկզբունքից` Հովհաննես Գ Օձնեցին բացատրում է դրանք: Տվյալ նյութին են նվիրված նրա անունով հայտնի «Յաղագս կարգաց եկեղեցւոյ», «Վասն մեծի աւուր միաշաբաթին», «Սակս գիշերային ժամու», «Յովհանու ընթերցուածոց մեկնութենէ», «Ի խորհուրդ նոր կիւրակէին» երկերը, որոնց մեջ հինկտակարանային իրողությունները խորհրդաբանորեն կապվում են Նոր Կտակարանի համաբնույթ փաստերի հետ: Կարևորելով այս կարգի աշխատությունների բերած նպաստը հավատացյալի հոգևոր, իմացական զարգացմանը` Հովհաննես Գ Օձնեցին պատվիրում է Գրիգորիս Արշարունյաց քորեպիսկոպոսին գրելու Պահոց շրջանում կատարվող ընթերցումների մեկնությունը: <br /> *Հովհան Մանդակունուց հետո Հովհաննես Գ Օձնեցին նորովի կարգավորել ու խմբագրել է «Շարակնոց» ծիսամատյանը, ինչպես նաև մասնավոր ուշադրություն դարձրել ժամերգությունների վրա, կանոնավորել դրանց կարգերը, բացատրել դրանց խորհուրդն ու իմաստը: Սրանից զատ` նա հարստացրել է այդ ծիսամատյանը նորանոր հոգևոր երգերով: Հովհաննես Գ Օձնեցուն են ընծայվում չորս ավագ տոների երգեցողությունների մեծ մասը (Դավիթ Մարգարեի և Հակոբ առաքյալի, Պողոս և Պետրոս առաքյալների, Որոտման Որդիների, Ստեփանոս Նախավկայի կանոնները), ինչպես նաև` Ս.Հռիփսիմեին և Ս. Գայանեին ձոնված ներբողները: <br /> *Ծիսական խոսքի, պաշտոներգության կարգավորումից և բացատրությունից զատ` Օձնեցին մեկնաբանել է եկեղեցական ճարտարապետության ծիսական գործառույթի մաս կազմող զանազան պարագաների խորհրդական նշանակությունը («Հիմնարկէք եկեղեցւոյ», «Օրհնութիւն նորաշէն եկեղեցւոյ»): Ս. Դիոնիսիոս Արիսպագացու ասվածաբանական–խորհրդաբանական համակարգից սերվող այս բացատրությունների նպատակն է (ի հեճուկս պավլիկյան եկեղեցամերժ մտայնության) շեշտել եկեղեցու վերերկրային կարևորությունը: Ժամանակի հրամայականով շարադրված` հիշյալ երկերն իրենց բովանդակությամբ մի շարք ընդհանուր եզրեր ունեն Հովհան Մայրագոմեցու և Ստեփանոս Սյունեցու համաբնույթ երկերի հետ և ներկայացնում են դարաշրջանի եկեղեցաբանական միտքը: <br /> <br /> =Նկարներ=<br /> &lt;gallery&gt;<br /> Hovhannes-odzneci1.jpg<br /> Ованес III Одзнеци.jpg<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> *[http://nakhshkaryan.blogspot.com/2013/06/0-717-728.html#.VQl8UfxqM6U ՀԱՅՈՑ ՀԱՅՐԱՊԵՏԸ - Տ. Ս. Հովհաննես Գ 0ձնեցի:]<br /> <br /> [[Category:Կաթողիկոսներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D5%BD_%D4%B3_%D5%95%D5%B1%D5%B6%D5%A5%D6%81%D5%AB&diff=22935 2015-03-18T13:29:53Z

<p>AniZakaryan: </p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննես Գ Օձնեցի<br /> | name-am-aliases = Սուրբ Հովհաննես Օձնեցի, Հովհան Իմաստասեր<br /> | name-ru = Ованес III Одзнеци<br /> | name-ru-aliases = Сурб Ованес Одзнеци, Овнан Имастасер<br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannes Odzneci<br /> | name-fr =<br /> | image = Hovhannes-odzneci.jpg<br /> | birth-date = <br /> | birth-place = Օձուն, Արևմտյան Հայաստան<br /> | death-date = 728<br /> | death-place = Արդվի, Հայաստանի Հանրապետություն<br /> | description = Ամենայն հայոց կաթողիկոս:<br /> }}<br /> =Կենսագրություն=<br /> Ծնվել է Արևմտյան Հայաստանի Գուգարքի Տաշիր գավառի Օձուն գյուղում:<br /> <br /> Մահացել է 728թ. Հայաստանի Հանրապետության Լոռու մարզի Արդվի գյուղում:<br /> <br /> ==Կրթություն==<br /> *Ուսանել է Այրարատի Արագածոտն գավառում, աշակերտել է Թեոդորոս Քռթենավորին:<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *717թ.՝ Ամենայն հայոց կաթողիկոս:<br /> *719թ. մեկնել է Դամասկոս՝ Օմար ամիրապետի մոտ, խնդրել հայ եկեղեցին և հոգևորականությանն ազատել որոշ հարկերից, ապահովել քրիստոնեական կրոնի ազատ դավանությունը խալիֆայության սահմաններում և վերացնել քրիստոնյաների հալածանքները. խոստացել է ապահովել հայերի հնազանդությունը:<br /> *Միաժամանակ ձեռք է բերել թույլտվություն, որ 705թ. Խրամում ու Նախճավանում ողջակիզումից զերծ մնացած և գերեվարված հայ նախարարները հայրենիք վերադառնան, վերստանան իրենց ժառանգական հողատիրական տիրույթները և վերականգնեն նախարարական իրավունքները:<br /> *719-720թթ. Դվինի ժողովում ընդունել է պավլիկյանների դեմ ուղղված կանոն:<br /> *Հայերի ու ասորիների միաբնակ եկեեիների միջև տարաձայնություններին վերջ տալու նպատակով Մանազկերտ աաում 726թ. հրավիրել է եկեղեցական ժողով, որը կանոնադրական օրենսդրությամբ վավերացրել է երկու եկեղեցիների միասնականությունը:<br /> <br /> ==Այլ==<br /> *Հաջորդել է Եղիա Ա Արճիշեցուն:<br /> *Սկզբնաղբյուրները, հիրավի, բարձր գնահատանքով են խոսում Հովհաննես Օձնեցու ստացած աստվածաբանական, փիլիսոփայական, ճարտասանական և քերականական հիմնավոր կրթության վերաբերյալ: Այս արժանիքներն իրավունք են վերապահել արդեն ժամանակակիցներին նրան պատվելու Իմաստասեր որակումով: Ենթադրվում է, թե նա իբրև վարդապետ ուղեկցել է Եղիա Ա Արճիշեցի կաթողիկոսին Աղվանից Ներսես–Բակուր կաթողիկոսին պատժելու նպատակով Աղվանք ուղևորվելիս: <br /> *Հովհաննես Գ Օձնեցու հայրապետության տարիները նշանավորվում են քաղաքական, եկեղեցական և հասարակական կարևոր իրադարձություններով: Հակառակ Հայոց հայրապետներին իր կողմը գրավելու ուղղությամբ հունաց, մասնավորաբար Լևոն lll Իսավրացի կայսեր գործադրած ճիգերի` Հովհաննես Գ Օձնեցին ցուցաբերում է քաղաքական բարդ իրավիճակում կողմնորոշվելու բացառիկ իրատեսություն: Շրջահայաց իմաստությամբ հակվելով Արաական խալիֆայության կողմը` Հովհաննես Գ Օձնեցի հայրապետը 719թ. այցելում է Դամասկոս և ներկայանում Օմար ամիրապետին, նրանից խնդրում չհալածել հայերին իրենց հավատքի համար, Հայ եկեղեցին ազատել հարկերից, և իր հերթին, ի պատասխան, ազգի անունից հնազանդություն է հայտնում ամիրապետին: Հավանություն տալով կաթողիկոսի այս խոհուն կեցվածքին` ամիրապետը իսկույն հրամայում է «գրել գիր ըստ խնդրոյ նորա եւ կնքեաց մատանեաւ իւրով, եւ ետ նմա պարգեւս բազումս, եւ գումարեաց զաւրս բազում ընդ նմա, եւ առաքեաց մեծաւ պատուով յաշխարհս Հայոց»: Կաթողիկոսին ուղեկցող արաբական զորաբանակը երկրից վտարում է բյուզանդացիներին: Հարկ է ենթադրել, որ շնորհիվ իր իմաստուն քաղաքականության և վայելած հեղինակության` Հովհաննես Գ Օձնեցուն հաջողվել է շահել արաբների բարեհաճությունը և արտոնություն ստանալ հայրենիք բերելու 703–705–ների հակաարաբական ապստամբության ժամանակ Հայաստանից հեռացած հայ նախարարներին, վերականգնել նրանց իրավասությունները, ինչպես նաև կազմակերպել գերեվարված նախարարների ներումն ու վերադարձը հայրենիք: <br /> *Նույնքան նշանակալից է Հովհաննես Գ Օձնեցու ներդրումը եկեղեցական բարեփոխումների բնագավառում: Այստեղ ևս փայլում է նրա կազմակերպչական ունակությունն ու հմտությունը: Նրա նախաձեռնությամբ Դվինում 719–720թթ. գումարված ժողովն ընդունում է 32 կանոններ, որոնք վերաբերում են եկեղեցու ներքին կյանքին, արարողակարգին, հերձվածների և աղանդավորական գաղափարաբանության դեմ պայքարին: Ժողովում Հովհաննես Գ Օձնեցին կարդաց իր նշանավոր «Ատենաբանութիւնը», որ ծրագրային կարևորություն պետք է ունենար ինչպես իր, այնպես էլ հետագա ժամանակների համար: Այստեղ կաթողիկոսն իր մտահոգությունն է հայտնում Հայաստանում տիրող անմխիթար վիճակի, օտարափառ և օտարացնող հոսանքների ներթափանցման հետևանքով առաքելավանդ բարքերի և սովորույթների խաթարման առթիվ: Սակայն առավել ցավալին այն է, որ անկարգությունը շատացել էր ոչ միայն ժողովրդի, աշխարհականների, այլև հոգևորականների, եկեղեցու առաջնորդների մեջ: Տագնապի այս նույն ահազանգը լսելի է նաև Հովհաննես Գ Օձնեցու ժառանգության մեջ ուրույն տեղ զբաղեցնող «Ի գիտութիւն պատուիրանացն Տեառն, զոր սուրբ հարքն եդին» ճառում: Այստեղ ևս հեղինակն իր դժգոհությունն ու մտահոգությունն է հայտնում ազգային եկեղեցու կարգ ու սարքի, բարեպաշտական մի շարք սովորույթների անտեսման, օտար բարքերի որդեգրման կապակցությամբ (պահքի խախտում, ամուսնական հարաբերություններ ազգականների միջև և այլն): Հովհաննես Գ Օձնեցին զգուշացնում է զերծ մնալ այն հոռի սովորույթներից, որ բերում է դավանակցության դիմակով քողարկված ասորական Հակոբիկ եկեղեցին: Նա կոչ է անում հավատարիմ մնալ հայրերի ավանդած դավանական, բարեպաշտական սկզբունքներին, քանզի դրանք ոչ թե մարդկային քմայքի, այլ աստվածային ներգործման ծնունդ են: Ուստի ժամանակը, կյանքի զանազան պարագաները չեն կարող նենգափոխել այդ աստվածադիր սկզբունքները: <br /> *Հայ–ասորական եկեղեցական հարաբերությունների կարգավորման համար 726թ. Մանազկերտում գումարվեց եկեղեցական ժողով: Հովհաննես Գ Օձնեցու և ասորիների Աթանաս պատրիարքի նախաձեռնությամբ գումարված այդ ժողովի նպատակն էր հասնել երկու եկեղեցիների դավանական միությանը` համակամ ուժերով պայքարելու քաղկեդոնականության և նեստորականության դեմ: Իր սահմանումներով Մանազկերտի ժողովը կարևոր հանգրվան դարձավ Հայ եկեղեցու դավանական նկարագրի ազգայնացման մեջ: <br /> *Փոքր չէ Հովհաննես Գ Օձնեցու բերած նպաստը երևութականների հերձվածի և պավլիկյան աղանդի դեմ Հայ եկեղեցու մղած պայքարին: Այդ պայքարին առավել կազմակերպված բնույթ տալու նպատակով Հովհաննես Գ Օձնեցին գրում է «Ընդդէմ երեւութականաց» ճառը, որտեղ կյուրեղյան քրիստոսաբանության լույսի ներքո մերկացնում է երևութականների հերձվածողական թյուր ըմբռնումները և շեշտում Քրիստոսի աստվածմարդկային մեկ բնության և մեկ դեմքի իրականությունը: <br /> Իբրև եկեղեցու վիճակով մտահոգ հովվապետ` Հովհաննես Գ Օձնեցին իր հզոր գրիչը շարժեց նաև պավլիկյան աղանդի հետևորդների եկեղեցամերժ գաղափարախոսության, դրա անքակտելի մասը կազմող պատկերամարտության դեմ: Մի կողմից տարրորոշելով հույն իրականության մեջ պատկերապաշտական ծայրահեղ ձևերը Հայ եկեղեցու որդեգրած պատկերահարգությունից և, այսու, մյուս կողմից մերժելով պավլիկյանների` պատկերահարգությունը նյութապաշտություն որակող պընդումը, Օձնեցին աստվածաբանորեն հաստատագրում է Հայ եկեղեցու դիրքորոշումը պատկերների և Ս.Խաչի նկատմամբ: Այդ դիրքորոշումը նրա գործուն մասնակցությամբ իր ծիսաիրավական դրսևորումը գտել էր տակավին Դվինի ժողովի ՀԷ, ԻԸ կանոններում, որոնցում, օրինակարգվում է Ս. Խաչի պաշտամունքը, այն օրհնելու և օծելու կարգը: <br /> *Արաբական խալիֆայության տիրապետության պայմաններում ձգտել է ամրապնդել Հայոց եկեղեցու դիրքերը:<br /> *Կաթողիկոսական գահին նրան հաջորդել է Դավիթ Ա Արամոնեցին:<br /> *Ամփոփված է իր կառուցած Սուրբ Հովհաննես եկեղեցում:<br /> *Եկեղեցական, հասարակական կյանքում նկատվող անհարթությունները վերացնելու, կենցաղը հոգևոր ճիշտ հունի վրա դնելու նպատակով գումարված եկեղեցաժողովների սահմանումները դարձան այն կարևոր խթանը, ինչը պետք է մեծապես նպաստեր Հովհաննես Գ Օձնեցու գլուխգործոցի` «Կանոնագիրք Հայոց»–ի խմբագրման աշխատանքներին: Այն կազմված է իբրև «Լուսաշող ճանապարհ առ Աստուած` հնազանդութիւն ընդհանուր հաւատացելոց Քրիստոսի», որպեսզի հայորդիները առաջնորդվեն առաքելավանդ պատվիրաններով և զերծ մնան աղանդավորական, հերձվածողական զանազան հոսանքներից: Հովհաննես Գ Օձնեցու խմբագրած այս մատյանը հայելացումն է հոգևոր փորձառությամբ բյուրեղացած եկեղեցական իրավունքի դարավոր ձեռքբերումների, որոնցում շարադրված են եկեղեցու հայրերի, տարբեր եկեղեցաժողովների որոշումները և սահմանումները: Սակայն կազմողի նպատակը չի եղել կանոնական միավորների սոսկական մեկտեղումը: Հետևողական որոշակի վերաբերմունքով ու սկզբունքով Հովհաննես Գ Օձնեցին կանոնախմբերից յուրաքանչյուրին կցել է դրանց հորինման, ժամանակի և շարժառիթի մասին խոսող նախաբան, ինչպես նաև` նյութերի համառոտ գլխակարգություն: Հովհաննես Գ Օձնեցին առաջնորդվում է ոչ թե ժամանակագրական հերթակայության, այլ Հայ եկեղեցու ազգային, հոգևոր շահերին առավելագույնս համապատասխանող միավորների ընտրության սկզբունքով: <br /> *Հայ եկեղեցու բարեկարգությանն ու դավանական անձեռնմխելիությանը նախանձախնդիր Հովհաննես Գ Օձնեցի հայրապետը բնականաբար չէր կարող անտարբեր գտնվել եկեղեցու ամենօրյա ծիսական կյանքի անտրոհելի տարրը կազմող պաշտոներգության հանդեպ: Նրանից առաջ ինչպես շարականների, այնպես էլ դրանց կիրառության մեջ բացակայում էր միօրինակությունը: Հայաստանի տարբեր վայրերում նույն տոնը հաճախ կատարվում էր տարբեր հոգևոր երգերով, ինչը կարող էր սողանցք թողնել քաղկենդոնական կամ աղանդավորական զանազան գաղափարների ներթափանցման համար: Այս վտանգը բացառելու նպատակով Հովհաննես Գ Օձնեցին և Ստեփանոս Սյունեցին կանոնակարգում են ժամերգությունը` միակերպության բերելով սուրբ–գրային երկերը, աղոթքներն ու քարոզները: Օգտվելով հայրախոսական աստվածաբանության ընտանի տիպական մեկնաբանության հնուց անտի կենցաղավարող սկզբունքից` Հովհաննես Գ Օձնեցին բացատրում է դրանք: Տվյալ նյութին են նվիրված նրա անունով հայտնի «Յաղագս կարգաց եկեղեցւոյ», «Վասն մեծի աւուր միաշաբաթին», «Սակս գիշերային ժամու», «Յովհանու ընթերցուածոց մեկնութենէ», «Ի խորհուրդ նոր կիւրակէին» երկերը, որոնց մեջ հինկտակարանային իրողությունները խորհրդաբանորեն կապվում են Նոր Կտակարանի համաբնույթ փաստերի հետ: Կարևորելով այս կարգի աշխատությունների բերած նպաստը հավատացյալի հոգևոր, իմացական զարգացմանը` Հովհաննես Գ Օձնեցին պատվիրում է Գրիգորիս Արշարունյաց քորեպիսկոպոսին գրելու Պահոց շրջանում կատարվող ընթերցումների մեկնությունը: <br /> *Հովհան Մանդակունուց հետո Հովհաննես Գ Օձնեցին նորովի կարգավորել ու խմբագրել է «Շարակնոց» ծիսամատյանը, ինչպես նաև մասնավոր ուշադրություն դարձրել ժամերգությունների վրա, կանոնավորել դրանց կարգերը, բացատրել դրանց խորհուրդն ու իմաստը: Սրանից զատ` նա հարստացրել է այդ ծիսամատյանը նորանոր հոգևոր երգերով: Հովհաննես Գ Օձնեցուն են ընծայվում չորս ավագ տոների երգեցողությունների մեծ մասը (Դավիթ Մարգարեի և Հակոբ առաքյալի, Պողոս և Պետրոս առաքյալների, Որոտման Որդիների, Ստեփանոս Նախավկայի կանոնները), ինչպես նաև` Ս.Հռիփսիմեին և Ս. Գայանեին ձոնված ներբողները: <br /> Ծիսական խոսքի, պաշտոներգության կարգավորումից և բացատրությունից զատ` Օձնեցին մեկնաբանել է եկեղեցական ճարտարապետության ծիսական գործառույթի մաս կազմող զանազան պարագաների խորհրդական նշանակությունը («Հիմնարկէք եկեղեցւոյ», «Օրհնութիւն նորաշէն եկեղեցւոյ»): Ս. Դիոնիսիոս Արիսպագացու ասվածաբանական–խորհրդաբանական համակարգից սերվող այս բացատրությունների նպատակն է (ի հեճուկս պավլիկյան եկեղեցամերժ մտայնության) շեշտել եկեղեցու վերերկրային կարևորությունը: Ժամանակի հրամայականով շարադրված` հիշյալ երկերն իրենց բովանդակությամբ մի շարք ընդհանուր եզրեր ունեն Հովհան Մայրագոմեցու և Ստեփանոս Սյունեցու համաբնույթ երկերի հետ և ներկայացնում են դարաշրջանի եկեղեցաբանական միտքը: <br /> <br /> =Նկարներ=<br /> &lt;gallery&gt;<br /> Hovhannes-odzneci1.jpg<br /> Ованес III Одзнеци.jpg<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> *[http://nakhshkaryan.blogspot.com/2013/06/0-717-728.html#.VQl8UfxqM6U ՀԱՅՈՑ ՀԱՅՐԱՊԵՏԸ - Տ. Ս. Հովհաննես Գ 0ձնեցի:]<br /> <br /> [[Category:Կաթողիկոսներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:Hovhannes-odzneci1.jpg&diff=22934 2015-03-18T13:29:20Z

<p>AniZakaryan: </p> <hr /> <div></div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:Hovhannes-odzneci.jpg&diff=22933 2015-03-18T13:29:03Z

<p>AniZakaryan: </p> <hr /> <div></div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D5%BD_%D4%B3_%D5%95%D5%B1%D5%B6%D5%A5%D6%81%D5%AB&diff=22932 2015-03-18T13:28:44Z

<p>AniZakaryan: </p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննես Գ Օձնեցի<br /> | name-am-aliases = Սուրբ Հովհաննես Օձնեցի, Հովհան Իմաստասեր<br /> | name-ru = Ованес III Одзнеци<br /> | name-ru-aliases = Сурб Ованес Одзнеци, Овнан Имастасер<br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannes Odzneci<br /> | name-fr =<br /> | image = Ованес III Одзнеци.jpg<br /> | birth-date = <br /> | birth-place = Օձուն, Արևմտյան Հայաստան<br /> | death-date = 728<br /> | death-place = Արդվի, Հայաստանի Հանրապետություն<br /> | description = Ամենայն հայոց կաթողիկոս:<br /> }}<br /> =Կենսագրություն=<br /> Ծնվել է Արևմտյան Հայաստանի Գուգարքի Տաշիր գավառի Օձուն գյուղում:<br /> <br /> Մահացել է 728թ. Հայաստանի Հանրապետության Լոռու մարզի Արդվի գյուղում:<br /> <br /> ==Կրթություն==<br /> *Ուսանել է Այրարատի Արագածոտն գավառում, աշակերտել է Թեոդորոս Քռթենավորին:<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *717թ.՝ Ամենայն հայոց կաթողիկոս:<br /> *719թ. մեկնել է Դամասկոս՝ Օմար ամիրապետի մոտ, խնդրել հայ եկեղեցին և հոգևորականությանն ազատել որոշ հարկերից, ապահովել քրիստոնեական կրոնի ազատ դավանությունը խալիֆայության սահմաններում և վերացնել քրիստոնյաների հալածանքները. խոստացել է ապահովել հայերի հնազանդությունը:<br /> *Միաժամանակ ձեռք է բերել թույլտվություն, որ 705թ. Խրամում ու Նախճավանում ողջակիզումից զերծ մնացած և գերեվարված հայ նախարարները հայրենիք վերադառնան, վերստանան իրենց ժառանգական հողատիրական տիրույթները և վերականգնեն նախարարական իրավունքները:<br /> *719-720թթ. Դվինի ժողովում ընդունել է պավլիկյանների դեմ ուղղված կանոն:<br /> *Հայերի ու ասորիների միաբնակ եկեեիների միջև տարաձայնություններին վերջ տալու նպատակով Մանազկերտ աաում 726թ. հրավիրել է եկեղեցական ժողով, որը կանոնադրական օրենսդրությամբ վավերացրել է երկու եկեղեցիների միասնականությունը:<br /> <br /> ==Այլ==<br /> *Հաջորդել է Եղիա Ա Արճիշեցուն:<br /> *Սկզբնաղբյուրները, հիրավի, բարձր գնահատանքով են խոսում Հովհաննես Օձնեցու ստացած աստվածաբանական, փիլիսոփայական, ճարտասանական և քերականական հիմնավոր կրթության վերաբերյալ: Այս արժանիքներն իրավունք են վերապահել արդեն ժամանակակիցներին նրան պատվելու Իմաստասեր որակումով: Ենթադրվում է, թե նա իբրև վարդապետ ուղեկցել է Եղիա Ա Արճիշեցի կաթողիկոսին Աղվանից Ներսես–Բակուր կաթողիկոսին պատժելու նպատակով Աղվանք ուղևորվելիս: <br /> *Հովհաննես Գ Օձնեցու հայրապետության տարիները նշանավորվում են քաղաքական, եկեղեցական և հասարակական կարևոր իրադարձություններով: Հակառակ Հայոց հայրապետներին իր կողմը գրավելու ուղղությամբ հունաց, մասնավորաբար Լևոն lll Իսավրացի կայսեր գործադրած ճիգերի` Հովհաննես Գ Օձնեցին ցուցաբերում է քաղաքական բարդ իրավիճակում կողմնորոշվելու բացառիկ իրատեսություն: Շրջահայաց իմաստությամբ հակվելով Արաական խալիֆայության կողմը` Հովհաննես Գ Օձնեցի հայրապետը 719թ. այցելում է Դամասկոս և ներկայանում Օմար ամիրապետին, նրանից խնդրում չհալածել հայերին իրենց հավատքի համար, Հայ եկեղեցին ազատել հարկերից, և իր հերթին, ի պատասխան, ազգի անունից հնազանդություն է հայտնում ամիրապետին: Հավանություն տալով կաթողիկոսի այս խոհուն կեցվածքին` ամիրապետը իսկույն հրամայում է «գրել գիր ըստ խնդրոյ նորա եւ կնքեաց մատանեաւ իւրով, եւ ետ նմա պարգեւս բազումս, եւ գումարեաց զաւրս բազում ընդ նմա, եւ առաքեաց մեծաւ պատուով յաշխարհս Հայոց»: Կաթողիկոսին ուղեկցող արաբական զորաբանակը երկրից վտարում է բյուզանդացիներին: Հարկ է ենթադրել, որ շնորհիվ իր իմաստուն քաղաքականության և վայելած հեղինակության` Հովհաննես Գ Օձնեցուն հաջողվել է շահել արաբների բարեհաճությունը և արտոնություն ստանալ հայրենիք բերելու 703–705–ների հակաարաբական ապստամբության ժամանակ Հայաստանից հեռացած հայ նախարարներին, վերականգնել նրանց իրավասությունները, ինչպես նաև կազմակերպել գերեվարված նախարարների ներումն ու վերադարձը հայրենիք: <br /> *Նույնքան նշանակալից է Հովհաննես Գ Օձնեցու ներդրումը եկեղեցական բարեփոխումների բնագավառում: Այստեղ ևս փայլում է նրա կազմակերպչական ունակությունն ու հմտությունը: Նրա նախաձեռնությամբ Դվինում 719–720թթ. գումարված ժողովն ընդունում է 32 կանոններ, որոնք վերաբերում են եկեղեցու ներքին կյանքին, արարողակարգին, հերձվածների և աղանդավորական գաղափարաբանության դեմ պայքարին: Ժողովում Հովհաննես Գ Օձնեցին կարդաց իր նշանավոր «Ատենաբանութիւնը», որ ծրագրային կարևորություն պետք է ունենար ինչպես իր, այնպես էլ հետագա ժամանակների համար: Այստեղ կաթողիկոսն իր մտահոգությունն է հայտնում Հայաստանում տիրող անմխիթար վիճակի, օտարափառ և օտարացնող հոսանքների ներթափանցման հետևանքով առաքելավանդ բարքերի և սովորույթների խաթարման առթիվ: Սակայն առավել ցավալին այն է, որ անկարգությունը շատացել էր ոչ միայն ժողովրդի, աշխարհականների, այլև հոգևորականների, եկեղեցու առաջնորդների մեջ: Տագնապի այս նույն ահազանգը լսելի է նաև Հովհաննես Գ Օձնեցու ժառանգության մեջ ուրույն տեղ զբաղեցնող «Ի գիտութիւն պատուիրանացն Տեառն, զոր սուրբ հարքն եդին» ճառում: Այստեղ ևս հեղինակն իր դժգոհությունն ու մտահոգությունն է հայտնում ազգային եկեղեցու կարգ ու սարքի, բարեպաշտական մի շարք սովորույթների անտեսման, օտար բարքերի որդեգրման կապակցությամբ (պահքի խախտում, ամուսնական հարաբերություններ ազգականների միջև և այլն): Հովհաննես Գ Օձնեցին զգուշացնում է զերծ մնալ այն հոռի սովորույթներից, որ բերում է դավանակցության դիմակով քողարկված ասորական Հակոբիկ եկեղեցին: Նա կոչ է անում հավատարիմ մնալ հայրերի ավանդած դավանական, բարեպաշտական սկզբունքներին, քանզի դրանք ոչ թե մարդկային քմայքի, այլ աստվածային ներգործման ծնունդ են: Ուստի ժամանակը, կյանքի զանազան պարագաները չեն կարող նենգափոխել այդ աստվածադիր սկզբունքները: <br /> *Հայ–ասորական եկեղեցական հարաբերությունների կարգավորման համար 726թ. Մանազկերտում գումարվեց եկեղեցական ժողով: Հովհաննես Գ Օձնեցու և ասորիների Աթանաս պատրիարքի նախաձեռնությամբ գումարված այդ ժողովի նպատակն էր հասնել երկու եկեղեցիների դավանական միությանը` համակամ ուժերով պայքարելու քաղկեդոնականության և նեստորականության դեմ: Իր սահմանումներով Մանազկերտի ժողովը կարևոր հանգրվան դարձավ Հայ եկեղեցու դավանական նկարագրի ազգայնացման մեջ: <br /> *Փոքր չէ Հովհաննես Գ Օձնեցու բերած նպաստը երևութականների հերձվածի և պավլիկյան աղանդի դեմ Հայ եկեղեցու մղած պայքարին: Այդ պայքարին առավել կազմակերպված բնույթ տալու նպատակով Հովհաննես Գ Օձնեցին գրում է «Ընդդէմ երեւութականաց» ճառը, որտեղ կյուրեղյան քրիստոսաբանության լույսի ներքո մերկացնում է երևութականների հերձվածողական թյուր ըմբռնումները և շեշտում Քրիստոսի աստվածմարդկային մեկ բնության և մեկ դեմքի իրականությունը: <br /> Իբրև եկեղեցու վիճակով մտահոգ հովվապետ` Հովհաննես Գ Օձնեցին իր հզոր գրիչը շարժեց նաև պավլիկյան աղանդի հետևորդների եկեղեցամերժ գաղափարախոսության, դրա անքակտելի մասը կազմող պատկերամարտության դեմ: Մի կողմից տարրորոշելով հույն իրականության մեջ պատկերապաշտական ծայրահեղ ձևերը Հայ եկեղեցու որդեգրած պատկերահարգությունից և, այսու, մյուս կողմից մերժելով պավլիկյանների` պատկերահարգությունը նյութապաշտություն որակող պընդումը, Օձնեցին աստվածաբանորեն հաստատագրում է Հայ եկեղեցու դիրքորոշումը պատկերների և Ս.Խաչի նկատմամբ: Այդ դիրքորոշումը նրա գործուն մասնակցությամբ իր ծիսաիրավական դրսևորումը գտել էր տակավին Դվինի ժողովի ՀԷ, ԻԸ կանոններում, որոնցում, օրինակարգվում է Ս. Խաչի պաշտամունքը, այն օրհնելու և օծելու կարգը: <br /> *Արաբական խալիֆայության տիրապետության պայմաններում ձգտել է ամրապնդել Հայոց եկեղեցու դիրքերը:<br /> *Կաթողիկոսական գահին նրան հաջորդել է Դավիթ Ա Արամոնեցին:<br /> *Ամփոփված է իր կառուցած Սուրբ Հովհաննես եկեղեցում:<br /> *Եկեղեցական, հասարակական կյանքում նկատվող անհարթությունները վերացնելու, կենցաղը հոգևոր ճիշտ հունի վրա դնելու նպատակով գումարված եկեղեցաժողովների սահմանումները դարձան այն կարևոր խթանը, ինչը պետք է մեծապես նպաստեր Հովհաննես Գ Օձնեցու գլուխգործոցի` «Կանոնագիրք Հայոց»–ի խմբագրման աշխատանքներին: Այն կազմված է իբրև «Լուսաշող ճանապարհ առ Աստուած` հնազանդութիւն ընդհանուր հաւատացելոց Քրիստոսի», որպեսզի հայորդիները առաջնորդվեն առաքելավանդ պատվիրաններով և զերծ մնան աղանդավորական, հերձվածողական զանազան հոսանքներից: Հովհաննես Գ Օձնեցու խմբագրած այս մատյանը հայելացումն է հոգևոր փորձառությամբ բյուրեղացած եկեղեցական իրավունքի դարավոր ձեռքբերումների, որոնցում շարադրված են եկեղեցու հայրերի, տարբեր եկեղեցաժողովների որոշումները և սահմանումները: Սակայն կազմողի նպատակը չի եղել կանոնական միավորների սոսկական մեկտեղումը: Հետևողական որոշակի վերաբերմունքով ու սկզբունքով Հովհաննես Գ Օձնեցին կանոնախմբերից յուրաքանչյուրին կցել է դրանց հորինման, ժամանակի և շարժառիթի մասին խոսող նախաբան, ինչպես նաև` նյութերի համառոտ գլխակարգություն: Հովհաննես Գ Օձնեցին առաջնորդվում է ոչ թե ժամանակագրական հերթակայության, այլ Հայ եկեղեցու ազգային, հոգևոր շահերին առավելագույնս համապատասխանող միավորների ընտրության սկզբունքով: <br /> *Հայ եկեղեցու բարեկարգությանն ու դավանական անձեռնմխելիությանը նախանձախնդիր Հովհաննես Գ Օձնեցի հայրապետը բնականաբար չէր կարող անտարբեր գտնվել եկեղեցու ամենօրյա ծիսական կյանքի անտրոհելի տարրը կազմող պաշտոներգության հանդեպ: Նրանից առաջ ինչպես շարականների, այնպես էլ դրանց կիրառության մեջ բացակայում էր միօրինակությունը: Հայաստանի տարբեր վայրերում նույն տոնը հաճախ կատարվում էր տարբեր հոգևոր երգերով, ինչը կարող էր սողանցք թողնել քաղկենդոնական կամ աղանդավորական զանազան գաղափարների ներթափանցման համար: Այս վտանգը բացառելու նպատակով Հովհաննես Գ Օձնեցին և Ստեփանոս Սյունեցին կանոնակարգում են ժամերգությունը` միակերպության բերելով սուրբ–գրային երկերը, աղոթքներն ու քարոզները: Օգտվելով հայրախոսական աստվածաբանության ընտանի տիպական մեկնաբանության հնուց անտի կենցաղավարող սկզբունքից` Հովհաննես Գ Օձնեցին բացատրում է դրանք: Տվյալ նյութին են նվիրված նրա անունով հայտնի «Յաղագս կարգաց եկեղեցւոյ», «Վասն մեծի աւուր միաշաբաթին», «Սակս գիշերային ժամու», «Յովհանու ընթերցուածոց մեկնութենէ», «Ի խորհուրդ նոր կիւրակէին» երկերը, որոնց մեջ հինկտակարանային իրողությունները խորհրդաբանորեն կապվում են Նոր Կտակարանի համաբնույթ փաստերի հետ: Կարևորելով այս կարգի աշխատությունների բերած նպաստը հավատացյալի հոգևոր, իմացական զարգացմանը` Հովհաննես Գ Օձնեցին պատվիրում է Գրիգորիս Արշարունյաց քորեպիսկոպոսին գրելու Պահոց շրջանում կատարվող ընթերցումների մեկնությունը: <br /> *Հովհան Մանդակունուց հետո Հովհաննես Գ Օձնեցին նորովի կարգավորել ու խմբագրել է «Շարակնոց» ծիսամատյանը, ինչպես նաև մասնավոր ուշադրություն դարձրել ժամերգությունների վրա, կանոնավորել դրանց կարգերը, բացատրել դրանց խորհուրդն ու իմաստը: Սրանից զատ` նա հարստացրել է այդ ծիսամատյանը նորանոր հոգևոր երգերով: Հովհաննես Գ Օձնեցուն են ընծայվում չորս ավագ տոների երգեցողությունների մեծ մասը (Դավիթ Մարգարեի և Հակոբ առաքյալի, Պողոս և Պետրոս առաքյալների, Որոտման Որդիների, Ստեփանոս Նախավկայի կանոնները), ինչպես նաև` Ս.Հռիփսիմեին և Ս. Գայանեին ձոնված ներբողները: <br /> Ծիսական խոսքի, պաշտոներգության կարգավորումից և բացատրությունից զատ` Օձնեցին մեկնաբանել է եկեղեցական ճարտարապետության ծիսական գործառույթի մաս կազմող զանազան պարագաների խորհրդական նշանակությունը («Հիմնարկէք եկեղեցւոյ», «Օրհնութիւն նորաշէն եկեղեցւոյ»): Ս. Դիոնիսիոս Արիսպագացու ասվածաբանական–խորհրդաբանական համակարգից սերվող այս բացատրությունների նպատակն է (ի հեճուկս պավլիկյան եկեղեցամերժ մտայնության) շեշտել եկեղեցու վերերկրային կարևորությունը: Ժամանակի հրամայականով շարադրված` հիշյալ երկերն իրենց բովանդակությամբ մի շարք ընդհանուր եզրեր ունեն Հովհան Մայրագոմեցու և Ստեփանոս Սյունեցու համաբնույթ երկերի հետ և ներկայացնում են դարաշրջանի եկեղեցաբանական միտքը: <br /> <br /> =Նկարներ=<br /> &lt;gallery&gt;<br /> Պատկեր: HAYAZG ENCI.jpg|նկարի նկարագրության տեքստ<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> *[http://nakhshkaryan.blogspot.com/2013/06/0-717-728.html#.VQl8UfxqM6U ՀԱՅՈՑ ՀԱՅՐԱՊԵՏԸ - Տ. Ս. Հովհաննես Գ 0ձնեցի:]<br /> <br /> [[Category:Կաթողիկոսներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D5%BD_%D4%B3_%D5%95%D5%B1%D5%B6%D5%A5%D6%81%D5%AB&diff=22931 2015-03-18T07:07:26Z

<p>AniZakaryan: Նոր էջ «{{Person | name-am = Հովհաննես Գ Օձնեցի | name-am-aliases = Սուրբ Հովհաննես Օձնեցի, Հովհան Իմաստասեր | name-ru ...»:</p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննես Գ Օձնեցի<br /> | name-am-aliases = Սուրբ Հովհաննես Օձնեցի, Հովհան Իմաստասեր<br /> | name-ru = Ованес III Одзнеци<br /> | name-ru-aliases = Сурб Ованес Одзнеци, Овнан Имастасер<br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannes Odzneci<br /> | name-fr =<br /> | image = Ованес III Одзнеци.jpg<br /> | birth-date = <br /> | birth-place = Օձուն, Արևմտյան Հայաստան<br /> | death-date = 728<br /> | death-place = Արդվի, Հայաստանի Հանրապետություն<br /> | description = Ամենայն հայոց կաթողիկոս:<br /> }}<br /> =Կենսագրություն=<br /> Ծնվել է Արևմտյան Հայաստանի Գուգարքի Տաշիր գավառի Օձուն գյուղում:<br /> <br /> Մահացել է 728թ. Հայաստանի Հանրապետության Լոռու մարզի Արդվի գյուղում:<br /> <br /> ==Կրթություն==<br /> *Ուսանել է Այրարատի Արագածոտն գավառում, աշակերտել է Թեոդորոս Քռթենավորին:<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *717թ.՝ Ամենայն հայոց կաթողիկոս:<br /> *719թ. մեկնել է Դամասկոս՝ Օմար ամիրապետի մոտ, խնդրել հայ եկեղեցին և հոգևորականությանն ազատել որոշ հարկերից, ապահովել քրիստոնեական կրոնի ազատ դավանությունը խալիֆայության սահմաններում և վերացնել քրիստոնյաների հալածանքները. խոստացել է ապահովել հայերի հնազանդությունը:<br /> *Միաժամանակ ձեռք է բերել թույլտվություն, որ 705թ. Խրամում ու Նախճավանում ողջակիզումից զերծ մնացած և գերեվարված հայ նախարարները հայրենիք վերադառնան, վերստանան իրենց ժառանգական հողատիրական տիրույթները և վերականգնեն նախարարական իրավունքները:<br /> *719-720թթ. Դվինի ժողովում ընդունել է պավլիկյանների դեմ ուղղված կանոն:<br /> *Հայերի ու ասորիների միաբնակ եկեեիների միջև տարաձայնություններին վերջ տալու նպատակով Մանազկերտ աաում 726թ. հրավիրել է եկեղեցական ժողով, որը կանոնադրական օրենսդրությամբ վավերացրել է երկու եկեղեցիների միասնականությունը:<br /> <br /> ==Այլ==<br /> *Ամփոփված է իր կառուցած Սուրբ Հովհաննես եկեղեցում:<br /> *Հաջորդել է Եղիա Ա Արճիշեցուն:<br /> *Արաբական խալիֆայության տիրապետության պայմաններում ձգտել է ամրապնդել Հայոց եկեղեցու դիրքերը:<br /> *Հայոց եկեղեցու անկախության, քաղկեդոնականության դեմ պայքարելու համար, առաջին անգամ հայ իրականության մեջ նա կազմել է «Կանոնագիրք Հայոցը», որը Օձնեցու եկեղեցական բարեփոխումների ամփոփումն ու հաստատումն էր:<br /> *Կաթողիկոսական գահին նրան հաջորդել է Դավիթ Ա Արամոնեցին:<br /> <br /> =Նկարներ=<br /> &lt;gallery&gt;<br /> Պատկեր: HAYAZG ENCI.jpg|նկարի նկարագրության տեքստ<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> =Տեսանյութեր=<br /> *[http://www.example.org Տեսանյութի նկարագրության տեքստ:]<br /> <br /> =Հրապարակումներ մամուլում=<br /> *[http://www.armin.am Մամուլի նյութի նկարագրության տեքստ:]<br /> <br /> =Մատենագիտություն= <br /> <br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> <br /> [[Category:Կաթողիկոսներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D5%BD_%D4%B4%D5%A1%D5%BE%D5%AB%D5%A9&diff=22930 2015-03-18T06:55:16Z

<p>AniZakaryan: </p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննես Դավիթ<br /> | name-am-aliases = Հովհաննիսյան Դավիթ Հրաչյայի<br /> | name-ru = Ованес Давид<br /> | name-ru-aliases = Ованес Давид Рачьяевич<br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannes Davit<br /> | name-fr =<br /> | image = Hovhannes-davit.jpg<br /> | birth-date = 17.02.1945 <br /> | birth-place = Երևան, Հայաստանի Հանրապետություն<br /> | death-date = <br /> | death-place = <br /> | description = Բանաստեղծ, թարգմանիչ:<br /> }}<br /> =Կենսագրություն=<br /> Ծնվել է 1945թ. փետրվարի 17-ին Հայաստանի Հանրապետության մայրաքաղաք Երևանում:<br /> <br /> ==Կրթություն==<br /> *1968թ. ավարտել է ԵՊՀ-ն:<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *Աշխատել է Հայաստանի պարբերական մամուլում, «Հայֆիլմ» կինոստուդիայում:<br /> *Դասավանդել է անտիկ և արտասահմանյան գրականության պատմություն Հայաստանի մի շարք բուհերում:<br /> *1980-1990թթ.՝ Հայկական հեռուստատեսությունում, որպես հեղինակ, տասը տարի վարել է «Նորք» ամենամսյա գրական հանդեսը: <br /> *1991-1999թթ.՝ «Արևիկ» հրատարակչության տնօրեն:<br /> *1999թ.-ից՝ տնօրենների խորհրդի նախագահ:<br /> <br /> ==Ձեռքբերումներ==<br /> *1975թ.-ից Հայաստանի Գրողների միության անդամ է: <br /> *2010թ. արժանացել է ՀՀ մշակույթի վաստակավոր գործչի կոչմանը:<br /> *1999-2003թթ.՝ ՀՀ ԱԺ պատգամավոր:<br /> <br /> ==Այլ==<br /> *Հ. Կ. Հովհաննիսյանի որդին:<br /> *Գրել սկսել է վաղ պատանեկան տարիքից, 1965թ-ից տպագրվել է: Նրա ստեղծագործությունները մշտապես եղել են քննադատության և ընթերցողների ուշադրության կենտրոնում:<br /> *Հեղինակել է շուրջ 25 բանաստեղծական, մանկական և թարգմանական ժողովածուներ, հրապարակախոսական և քննադատական հոդվածներ, էսսեներ, ռադիոպիես (ռուսերեն), թարգմանական գրքեր (ռուսերենից և անգլերենից): <br /> *Ռուսերենով և անգլերենով թարգմանաբար լույս են տեսել նրա բանաստեղծական երեք ժողովածուները, ծավալուն շարքերով մշտապես ներկայացվել է հայ պոեզիայի օտարալեզու անթոլոգիաներում: <br /> *Հովհաննես Դավթի բանաստեղծություններին հատուկ են դրամատիկական, հաճախ հեգնական, քաղաքացիական պաթոսն ու քնարականությունը:<br /> *Նա հեղինակ է նաև մանկական գրքերի («Պստիկ է, բայց ճստիկ է», 1981):<br /> *Կատարել է թարգմանություններ լիտվացի բանաստեղծ Մարցինկյավիչյուսից և աֆրո-ասիական պոեզիայից:<br /> <br /> =Նկարներ=<br /> &lt;gallery&gt;<br /> Hovhannes-davit1.jpg<br /> Hovhannes-davit2.jpg<br /> Hovhannes-davit3.jpg<br /> Hovhannes-davit4.jpg<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> =Տեսանյութեր=<br /> *[http://www.1tv.am/hy/videos/2014/09/30/29-09-14-%D5%89%D5%A1%D5%AF%D5%A5%D6%80%D5%BF%D5%B6%D5%A5%D6%80/1782 Չակերտներ - Դավիթ Հովհաննես:]<br /> <br /> =Հրապարակումներ մամուլում=<br /> *[http://www.aravot.am/2014/07/18/481326/ Դավիթ Հովհաննես:]<br /> <br /> =Մատենագիտություն= <br /> *Հովհաննես Դ., Երգերի պսակ, 1974:<br /> *Հովհաննես Դ., Անցյալ կորուսյալ, 1979:<br /> *Հովհաննես Դ., Նոր կյանք, 1983:<br /> *Հովհաննես Դ., Տագնապներ, 1986:<br /> *Հովհաննես Դ., Հաց և բան, 1984:<br /> *Հովհաննես Դ., Մայր Հայաստան, 1988:<br /> *Հովհաննես Դ., Քրոնիկոն, 1996:<br /> *Հովհաննես Դ., Requiem Aeternam Չարենցի հիշատակին, 1997:<br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> *[http://avproduction.am/?ln=am&amp;page=person&amp;id=2079 AV production:]<br /> <br /> [[Category:Բանաստեղծներ]] [[Category:Թարգմանիչներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:Hovhannes-davit4.jpg&diff=22929 2015-03-18T06:54:43Z

<p>AniZakaryan: </p> <hr /> <div></div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:Hovhannes-davit3.jpg&diff=22928 2015-03-18T06:54:30Z

<p>AniZakaryan: </p> <hr /> <div></div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:Hovhannes-davit2.jpg&diff=22927 2015-03-18T06:54:16Z

<p>AniZakaryan: </p> <hr /> <div></div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:Hovhannes-davit1.jpg&diff=22926 2015-03-18T06:53:57Z

<p>AniZakaryan: </p> <hr /> <div></div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:Hovhannes-davit.jpg&diff=22925 2015-03-18T06:53:43Z

<p>AniZakaryan: </p> <hr /> <div></div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D5%BD_%D4%B4%D5%A1%D5%BE%D5%AB%D5%A9&diff=22924 2015-03-18T06:53:08Z

<p>AniZakaryan: Նոր էջ «{{Person | name-am = Հովհաննես Դավիթ | name-am-aliases = Հովհաննիսյան Դավիթ Հրաչյայի | name-ru = Ованес Давид | ...»:</p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննես Դավիթ<br /> | name-am-aliases = Հովհաննիսյան Դավիթ Հրաչյայի<br /> | name-ru = Ованес Давид<br /> | name-ru-aliases = Ованес Давид Рачьяевич<br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannes Davit<br /> | name-fr =<br /> | image = Boy.jpg<br /> | birth-date = 17.02.1945 <br /> | birth-place = Երևան, Հայաստանի Հանրապետություն<br /> | death-date = <br /> | death-place = <br /> | description = Բանաստեղծ, թարգմանիչ:<br /> }}<br /> =Կենսագրություն=<br /> Ծնվել է 1945թ. փետրվարի 17-ին Հայաստանի Հանրապետության մայրաքաղաք Երևանում:<br /> <br /> ==Կրթություն==<br /> *1968թ. ավարտել է ԵՊՀ-ն:<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *Աշխատել է Հայաստանի պարբերական մամուլում, «Հայֆիլմ» կինոստուդիայում:<br /> *Դասավանդել է անտիկ և արտասահմանյան գրականության պատմություն Հայաստանի մի շարք բուհերում:<br /> *1980-1990թթ.՝ Հայկական հեռուստատեսությունում, որպես հեղինակ, տասը տարի վարել է «Նորք» ամենամսյա գրական հանդեսը: <br /> *1991-1999թթ.՝ «Արևիկ» հրատարակչության տնօրեն:<br /> *1999թ.-ից՝ տնօրենների խորհրդի նախագահ:<br /> <br /> ==Ձեռքբերումներ==<br /> *1975թ.-ից Հայաստանի Գրողների միության անդամ է: <br /> *2010թ. արժանացել է ՀՀ մշակույթի վաստակավոր գործչի կոչմանը:<br /> *1999-2003թթ.՝ ՀՀ ԱԺ պատգամավոր:<br /> <br /> ==Այլ==<br /> *Հ. Կ. Հովհաննիսյանի որդին:<br /> *Գրել սկսել է վաղ պատանեկան տարիքից, 1965թ-ից տպագրվել է: Նրա ստեղծագործությունները մշտապես եղել են քննադատության և ընթերցողների ուշադրության կենտրոնում:<br /> *Հեղինակել է շուրջ 25 բանաստեղծական, մանկական և թարգմանական ժողովածուներ, հրապարակախոսական և քննադատական հոդվածներ, էսսեներ, ռադիոպիես (ռուսերեն), թարգմանական գրքեր (ռուսերենից և անգլերենից): <br /> *Ռուսերենով և անգլերենով թարգմանաբար լույս են տեսել նրա բանաստեղծական երեք ժողովածուները, ծավալուն շարքերով մշտապես ներկայացվել է հայ պոեզիայի օտարալեզու անթոլոգիաներում: <br /> *Հովհաննես Դավթի բանաստեղծություններին հատուկ են դրամատիկական, հաճախ հեգնական, քաղաքացիական պաթոսն ու քնարականությունը:<br /> *Նա հեղինակ է նաև մանկական գրքերի («Պստիկ է, բայց ճստիկ է», 1981):<br /> *Կատարել է թարգմանություններ լիտվացի բանաստեղծ Մարցինկյավիչյուսից և աֆրո-ասիական պոեզիայից:<br /> <br /> =Նկարներ=<br /> &lt;gallery&gt;<br /> Պատկեր: HAYAZG ENCI.jpg|նկարի նկարագրության տեքստ<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> =Տեսանյութեր=<br /> *[http://www.1tv.am/hy/videos/2014/09/30/29-09-14-%D5%89%D5%A1%D5%AF%D5%A5%D6%80%D5%BF%D5%B6%D5%A5%D6%80/1782 Չակերտներ - Դավիթ Հովհաննես:]<br /> <br /> =Հրապարակումներ մամուլում=<br /> *[http://www.aravot.am/2014/07/18/481326/ Դավիթ Հովհաննես. «Լեւոն Հայրապետյանին ցանկանում էին դաս տալ»:]<br /> <br /> =Մատենագիտություն= <br /> *Հովհաննես Դ., Երգերի պսակ, 1974:<br /> *Հովհաննես Դ., Անցյալ կորուսյալ, 1979:<br /> *Հովհաննես Դ., Նոր կյանք, 1983:<br /> *Հովհաննես Դ., Տագնապներ, 1986:<br /> *Հովհաննես Դ., Հաց և բան, 1984:<br /> *Հովհաննես Դ., Մայր Հայաստան, 1988:<br /> *Հովհաննես Դ., Քրոնիկոն, 1996:<br /> *Հովհաննես Դ., Requiem Aeternam Չարենցի հիշատակին, 1997:<br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> *[http://avproduction.am/?ln=am&amp;page=person&amp;id=2079 AV production:]<br /> <br /> [[Category:Բանաստեղծներ]] [[Category:Թարգմանիչներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D5%BD_%D4%B7_%D4%B1%D5%BB%D5%A1%D5%AF%D5%AB%D6%80&diff=22885 2015-03-14T06:30:42Z

<p>AniZakaryan: </p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննես Է Աջակիր<br /> | name-am-aliases = <br /> | name-ru = Ованес VII Аджакир<br /> | name-ru-aliases = <br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannes E Ajakir<br /> | name-fr =<br /> | image = Boy.jpg<br /> | birth-date = <br /> | birth-place = <br /> | death-date = 17.10.1506<br /> | death-place = Կոստանդնուպոլիս, Թուրքիա<br /> | description = Ամենայն հայոց կաթողիկոս:<br /> }}<br /> =Կենսագրություն=<br /> Մահացել է 1506թ. հոկտեմբերի 17-ին Թուրքիայի մայրաքաղաք Կոստանդնուպոլսում:<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *1474-1784թթ.՝ Ամենայն հայոց կաթողիկոս:<br /> <br /> ==Այլ==<br /> *Հաջորդել է Սարգիս Բ Աջատարին:<br /> *Կաթողիկոսական Աթոռի` Սուրբ Էջմիածին վերադարձից հետո հոգևոր դասն այդպես էլ ի զորու չեղավ ջանքերը մեկտեղել կենտրոնական նվիրապետությունն ամրապնդելու և նվիրապետական տարբեր կառույցների միջև կանոնական հարաբերություններ հաստատելու գործում: Այդ իրավիճակը ձևավորվել էր ոչ միայն հոգևոր գործոններով, այլև հայ ժողովրդի հասարական–քաղաքական, տնտեսական ու մշակութային կյանքի իրողություններով, ինչպես նաև Հայ եկեղեցու նկատմամբ իսլամական պետությունների և մեծ ու փոքր իշխանությունների վարած կրոնական քաղաքականությամբ: Դրանց ազդեցությամբ է պայմանավորված եղել և այն, որ XV դարի երկրորդ կեսի Հայոց կաթողիկոսների գործունեության վերաբերյալ խիստ աղքատիկ տեղեկություններ են հասել մեզ: Այդ իսկ պատճառով նրանց գործունեության վերաբերյալ արժեքային մոտեցումները պետք է բխեցնել իրենց իսկ կողմից ղեկավարվող եկեղեցական հարաբերությունների վերլուծությունից: Այդ օրինաչափությունը բնորոշ է նաև Հովհաննես Է Աջակիր Ամենայն Հայոց կաթողիկոսի վեհապետության շրջանին: Նրա օրոք ևս շարունակվել է Էջմիածնի կաթողիկոսական իրավասությունների սահմանների վերաբերյալ նախորդ կաթողիկոսների շրջանում Աղթամարի հակաթոռության կողմից սկսված հակականոնական պայքարը: Հայ եկեղեցու պատմության այս փուլում ազգային հավաքականության անունից հանդես եկող Մայր Աթոռի և Հովհաննես Է Աջակիրի գործունեության ամենանշանավոր իրադարձությունն է 1476–ի Աղթամարի կաթողիկոսարանից այլ սրբությունների հետ Սուրբ Էջմիածին վերադարձված Լուսավորչի Աջը, որի համար էլ Մ. Օրմանյանը նրան մեծարում է «Աջակիր» պատվանունով: Հավանաբար կենտրոնական նվիրապետական իշխանությունն ամրապնդելու միտումով էլ Հովհաննես Է Աջակիրը նույն թվականին Սուրբ Էջմիածնի հեղինակավոր միաբաններից աթոռակից է դարձրել Սարգիս եպիսկոպոսին:<br /> *Եկեղեցական միության կայացմանը մեծապես արգելակել է նաև վարչաքաղաքական տարբեր պայմաններում գործառող էջմիածնապատկան թեմերի ենթակայության համար մղվող պայքարը, որն առավել սուր տեսքով հանդես է եկել Արևմտյան Հայաստանում: Դավանաբանական միասնության և ազգային համերաշխության պահպանության դիրքերից հանդես եկող Սուրբ Էջմիածինը անհաշտ պայքար է մղել հայ հոգևոր դասի այն ներկայացուցիչների դեմ, ովքեր առաջին քայլերն էին կատարում Մայր Սթոռից անջատվելու և «թուրքահայ կաթողիկոսություն» ստեղծելու ուղղությամբ: Դրանից զատ ներեկեղացական կյանքի հակասական միտումներ էին ձևավորվել նաև Մայր Աթոռ Ս. Էջմիածնի, ինչպես նաև միմյանց դեմ Օսմանյան սուլթանության տարածքում գործող Սսի կաթողիկոսության, Երուսաղեմի և Կոստանդնուպոլսի պատրիարքությունների մրցակցության տեսքով: Դեռևս շարունակվում էր կենտրոնական նվիրապետությունից անկախ Երուսաղեմի պատրիարքության գործունեությունը: Լարված հարաբերություններ էին ձևավորվել Սսի ինքնակոչ կաթողիկոսության և Կ. Պոլսի պատրիարքության միջև:<br /> *Արևմտահայ նվիրապետական կենտրոնների և Մայր Աթոռի միջև կանոնական թույլ հարաբերությունների, երբեմն էլ` դրանց բացակայության պայմաններում մեկը մյուսի հետևից Էջմիածնապատկան թեմերն անցնում էին Կոստանդնուպոլսի Հայոց պատրիարքության գերիշխանության տակ: Դրականն այստեղ թերևս այն էր, որ Կ. Պոլսի պատրիարքության հոգևոր գործունեության ծավալումն ուղեկցվում էր Սսի կաթողիկոսության հետ կանոնական հարաբերությունների թուլացմամբ և Մայր Աթոռի հետ աստիճանաբար ընդլայնվող կապերի ամրապնդմամբ: Մայր Աթոռ Ս. Էջմիածնի և Կ. Պոլսի պատրիարքության կանոնակարգային հարաբերությունների աստիճանական ծավալումը դարակազմիկ նշանակություն ունեցավ հզորացող Օսմանյան սուլթանության տարածքում Հայ եկեղեցու միավորիչ գործունեությունը և ազգապահպանության գործընթացները խթանելու գործում:<br /> *XV դարի վերջերին կրոնաքաղաքական միանգամայն նոր իրավիճակ ձևավորվեց ակ-կոյունլուների և օսմանյան սուլթանության ավերիչ պատերազմներից հետո: Սուլթանությունը սահմաններն ընդարձակեց արևելքում, և Հայաստանի պատմական տարածքների մեծագույն մասը հոծ ազգաբնակչությամբ անցավ օսմանյան գերիշխանության ներքո: Այդ պայմանների թելադրանքով Արևմտյան Հայաստանի հոգևոր կյանքը մասնակի կերպարանափոխության ենթարկվեց, որի առանցքը Հովհաննես Է Աջակիրի վեհապետության շրջանում դարձավ Կոստանդնուպոլսի պատրիարքությունը: Արևմտահայ հոգևոր և հասարակական կյանքի կենտրոնական նվիրապետության կարգավիճակով գործող Կոստանդնուպոլսի պատրիարքությունը բեղուն գործունեություն ծավալեց ինչպես եկեղեցական կառույցն ամրապնդելու, այնպես էլ թեմական վիճակներ ստեղծելու ուղղությամբ: Արևմտահայ թեմական կառույցների` նախկինում պատրիարքական փոխանորդների կարգավիճակով իրականացվող ղեկավարությունը աստիճանաբար իր տեղը զիջեց թեմակալ առաջնորդությանը: Կրոնական և ազգային աստիճանակարգված այդ կառույցների ամբողջացումն ու դրանց միջև կանոնական հարաբերությունների հաստատումը չափազանց կարևոր դեր կատարեցին սուլթանության տարածքում արմատավորված կրոնական խտրականության և քրիստոնեության հալածանքներին դիմադարձ կանգնելու, օտարամոլ քարոզչությունից հավատացյալ ժողովրդին զերծ պահելու, ինչպես նաև ազգահավաք և միավորիչ գործունեության եկեղեցական ղեկավարությունն իրականացնելու գործում:<br /> *Հովհաննես Է Աջակիրի կաթողիկոսության շրջանում իրավիճակը բավականին ծանր էր նաև Արևելյան Հայաստանում: Օտար տիրակալների հովանավորությամբ, «ընդհանրական կաթողիկոսի» տիտղոսի համար մղվող հակականոնական պայքարից զատ, նույն այդ հովանավորությամբ Աղթամարի հակաթոռությունն իր հոգևոր գերիշխանությանը ենթարկեց էջմիածնապատկան որոշ թեմեր: Հակաթոռության դեմ մղվող պայքարում Մայր Աթոռի միաբանությանը մեծապես սատարում էր միայն Սյունյաց մետրոպոլությունը: Ճիշտ է, ինչպես Գանձասարի կաթողիկոսությունը, այնպես էլ Սյունյաց մետրոպոլությունը պահպանել էին կանոնական հարաբերությունները Մայր Աթոռի հետ, սակայն ձևավորված հասարակական–քաղաքական պայմանների ազդեցությամբ նրանք ևս գործառում էին գրեթե ինքնավար վիճակում:<br /> *Ակ-կոյունլուների տիրապետության թուլացման շրջանում Հայ եկեղեցին թեև որոշակի արտոնություններ էր ձեռք բերել, սակայն դա ակնհայտորեն անբավարար է եղել Մայր Աթոռի տնտեսական կացությունը բարելավելու գործում: Դա, ինչպես նաև հայ ավատական ընտանիքների մնացորդների և ունևոր դասի նկատմամբ իրականացվող բռնագրավումների և սեփականազրկման, ինչպես նաև շարունակ ուժգնացող կրոնական ու քաղաքական հալածանքների պայմաններում Հովհաննես Է Աջակիրի գործունեությունը, ուղղվել է ինչպես հայրապետական աթոռի ամրապնդմանը, այնպես էլ տնտեսական վիճակի բարելավմանը: Հայոց կաթողիկոսը ձգտել է հարկային արտոնություններ ձեռք բերելու ճանապարհով ամրապնդել Մայր Աթոռի միաբանության ու արևելահայ հոգևոր դասի իրավասությունները: Նա գործնական քայլերի է դիմել նաև ազգային, տնտեսական ու կրոնական հալածանքներին դիմադարձ կանգնելու և ժողովրդի տնտեսական ու հոգևոր ծանր վիճակը թեթևացնելու ուղղությամբ` դա դիտելով իբրև Մայր Աթոռի հասարակական–տնտեսական հիմքերի ամրապնդման կարևոր գործոն: Հովհաննես Է Աջակիրին չի հաջողվել իրագործել ցանկալին և նա հարկադրված է եղել օժանդակություն և աջակցության որոնել գաղութահայության շրջանում:<br /> *Դարաշրջանի հայ իրականության առանձնահատկություններից հաջորդը եղել է գաղութահայության հոգևոր և հասարակական կացության կարգավորումը, ազգային ինքնության պահպանումը և Ս. Էջմիածնի հետ կապերի ամրապնդումը: Լինելով համահայկական եկեղեցական շահերի պաշտպանության ջատագով` Հովհաննես Է Աջակիրը Հայ եկեղեցու առաջին բարձրագույն նվիրապետն էր, որը Մայր Ափոռ Սուրբ Էջմիածին–գաղութահայություն հարաբերությունները կարգավորելու միտումով 1484–ին մեկնել է տարաշխարհ: 1485–ին «գաղթական հայերու հոգևորական կացությանը հսկելու և գաղթական հայերե նյութական նպաստներ հավաքելու և անհագ տիրապետողներու դրամական քաղցը հագեցնելու համար» Հովհաննես Է Աջակիրը Էջմիածնի միաբաններ Սարգիս եպիսկոպոսի և Դավիթ աբեղայի հետ ուղևորվել է Լեհաստան: <br /> *Պետք է ենթադրել, որ այստեղ ևս Հայոց հայրապետի առաքելությունը որոշակի արգելքների է հանդիպել: Գուցե այդ անհաջող առաքելությունն էլ դարձել է պատճառ, որ 1484թ. հետո Հովհաննես Է Աջակիրն այլևս Մայր Աթոռ չի վերադարձել, ինչն էլ հիմք է դարձել ենթադրելու, որ նա հրաժարվել է կաթողիկոսությունից:<br /> *Ու թեև Հովհաննես Է Աջակիրը թողել է կաթողիկոսական գործունեությունը, սակայն չի հրաժարվել իր եկեղեցանվեր առաքելությունից: Մ. Օրմանյանը հավաստում է, որ շարունակելով ազգանպաստ առաքելությունը, նա իր համախոհների հետ հաջորդ 20 տարիները ևս անցկացրել է գաղութահայության շրջանում: Պետք է ենթադրել, որ Հովհաննես Է Աջակիրը նպատակամղված գործունեությամբ մի կողմից ձգտել է մեղմել հայ ժողովրդի և եկեղեցու դեմ 1488թ. ակ-կոյունլուների կրոնական հալածանքների ծանր հետևանքները, իսկ մյուս կողմից փորձել է կանոնական հարաբերությունների ամրապնդման միջոցով է՛լ ավելի սերտացնել Մայր Աթոռի և գաղութահայության հոգևոր, հասարակական, տնտեսական, մշակութային ու կրթական կապերը: Այդ նպատակով Հովհաննես Է Աջակիրի գլխավորած հայրապետական նվիրակները, շարունակելով իրենց գործունեությունը, այցելել են գաղութահայության բազմաթիվ կենտրոններ. «Մեծ Հովհաննես եպիսկոպոս ազնվակա և տեր Սարգիս եպիսկոպոս և Դավիթ կույս աբեղա, մյուռոնով և օրհնությամբ կու գան Բյուզանդիա, անկե կանցնին Կաֆա, Մոլտավիա, Սուչավա, Իլվով, Աքքըրման, և կը դառնան Կոստանդնուպոլիս»: Այստեղ էլ 1506թ. թուրքական իշխանությունները ձերբակալել են նրանց, առաջարկել դավանափոխ լինել և մերժում ստանալով` 1506թ. բոլորին էլ գլխատել են:<br /> *Ինչպես նախորդ կաթողիկոսների, այնպես էլ Հովհաննես Է Աջակիրին հայրապետության շրջանում վարչական, շինարարական, հոգևոր–մշակութային և կրթական գործունեության վերաբերյալ ոչ մի հիշատակություն չի պահպանվել:<br /> *Կաթողիկոսական գահին նրան հաջորդել է Սարգիս Գ Մյուսայլը:<br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> *[http://nakhshkaryan.blogspot.com/2013/08/1474-1484.html#.VQPMLitqM6U ՀԱՅՈՑ ՀԱՅՐԱՊԵՏԸ - Տ. Հովհաննես Է Աջակիր (1474 - 1484):]<br /> <br /> [[Category:Կաթողիկոսներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D5%BD_%D4%B7_%D4%B1%D5%BB%D5%A1%D5%AF%D5%AB%D6%80&diff=22884 2015-03-14T06:29:59Z

<p>AniZakaryan: </p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննես Է Աջակիր<br /> | name-am-aliases = <br /> | name-ru = Ованес VII Аджакир<br /> | name-ru-aliases = <br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannes E Ajakir<br /> | name-fr =<br /> | image = Boy.jpg<br /> | birth-date = <br /> | birth-place = <br /> | death-date = 17.10.1506<br /> | death-place = Կոստանդնուպոլիս, Թուրքիա<br /> | description = Ամենայն հայոց կաթողիկոս:<br /> }}<br /> =Կենսագրություն=<br /> Մահացել է 1506թ. հոկտեմբերի 17-ին Թուրքիայի մայրաքաղաք Կոստանդնուպոլսում:<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *1474-1784թթ.՝ Ամենայն հայոց կաթողիկոս:<br /> <br /> ==Այլ==<br /> *Հաջորդել է Սարգիս Բ Աջատարին:<br /> *Կաթողիկոսական Աթոռի` Սուրբ Էջմիածին վերադարձից հետո հոգևոր դասն այդպես էլ ի զորու չեղավ ջանքերը մեկտեղել կենտրոնական նվիրապետությունն ամրապնդելու և նվիրապետական տարբեր կառույցների միջև կանոնական հարաբերություններ հաստատելու գործում: Այդ իրավիճակը ձևավորվել էր ոչ միայն հոգևոր գործոններով, այլև հայ ժողովրդի հասարական–քաղաքական, տնտեսական ու մշակութային կյանքի իրողություններով, ինչպես նաև Հայ եկեղեցու նկատմամբ իսլամական պետությունների և մեծ ու փոքր իշխանությունների վարած կրոնական քաղաքականությամբ: Դրանց ազդեցությամբ է պայմանավորված եղել և այն, որ XV դարի երկրորդ կեսի Հայոց կաթողիկոսների գործունեության վերաբերյալ խիստ աղքատիկ տեղեկություններ են հասել մեզ: Այդ իսկ պատճառով նրանց գործունեության վերաբերյալ արժեքային մոտեցումները պետք է բխեցնել իրենց իսկ կողմից ղեկավարվող եկեղեցական հարաբերությունների վերլուծությունից: Այդ օրինաչափությունը բնորոշ է նաև Հովհաննես Է Աջակիր Ամենայն Հայոց կաթողիկոսի վեհապետության շրջանին: Նրա օրոք ևս շարունակվել է Էջմիածնի կաթողիկոսական իրավասությունների սահմանների վերաբերյալ նախորդ կաթողիկոսների շրջանում Աղթամարի հակաթոռության կողմից սկսված հակականոնական պայքարը: Հայ եկեղեցու պատմության այս փուլում ազգային հավաքականության անունից հանդես եկող Մայր Աթոռի և Հովհաննես Է Աջակիրի գործունեության ամենանշանավոր իրադարձությունն է 1476–ի Աղթամարի կաթողիկոսարանից այլ սրբությունների հետ Սուրբ Էջմիածին վերադարձված Լուսավորչի Աջը, որի համար էլ Մ. Օրմանյանը նրան մեծարում է «Աջակիր» պատվանունով: Հավանաբար կենտրոնական նվիրապետական իշխանությունն ամրապնդելու միտումով էլ Հովհաննես Է Աջակիրը նույն թվականին Սուրբ Էջմիածնի հեղինակավոր միաբաններից աթոռակից է դարձրել Սարգիս եպիսկոպոսին:<br /> *Եկեղեցական միության կայացմանը մեծապես արգելակել է նաև վարչաքաղաքական տարբեր պայմաններում գործառող էջմիածնապատկան թեմերի ենթակայության համար մղվող պայքարը, որն առավել սուր տեսքով հանդես է եկել Արևմտյան Հայաստանում: Դավանաբանական միասնության և ազգային համերաշխության պահպանության դիրքերից հանդես եկող Սուրբ Էջմիածինը անհաշտ պայքար է մղել հայ հոգևոր դասի այն ներկայացուցիչների դեմ, ովքեր առաջին քայլերն էին կատարում Մայր Սթոռից անջատվելու և «թուրքահայ կաթողիկոսություն» ստեղծելու ուղղությամբ: Դրանից զատ ներեկեղացական կյանքի հակասական միտումներ էին ձևավորվել նաև Մայր Աթոռ Ս. Էջմիածնի, ինչպես նաև միմյանց դեմ Օսմանյան սուլթանության տարածքում գործող Սսի կաթողիկոսության, Երուսաղեմի և Կոստանդնուպոլսի պատրիարքությունների մրցակցության տեսքով: Դեռևս շարունակվում էր կենտրոնական նվիրապետությունից անկախ Երուսաղեմի պատրիարքության գործունեությունը: Լարված հարաբերություններ էին ձևավորվել Սսի ինքնակոչ կաթողիկոսության և Կ. Պոլսի պատրիարքության միջև:<br /> *Արևմտահայ նվիրապետական կենտրոնների և Մայր Աթոռի միջև կանոնական թույլ հարաբերությունների, երբեմն էլ` դրանց բացակայության պայմաններում մեկը մյուսի հետևից Էջմիածնապատկան թեմերն անցնում էին Կոստանդնուպոլսի Հայոց պատրիարքության գերիշխանության տակ: Դրականն այստեղ թերևս այն էր, որ Կ. Պոլսի պատրիարքության հոգևոր գործունեության ծավալումն ուղեկցվում էր Սսի կաթողիկոսության հետ կանոնական հարաբերությունների թուլացմամբ և Մայր Աթոռի հետ աստիճանաբար ընդլայնվող կապերի ամրապնդմամբ: Մայր Աթոռ Ս. Էջմիածնի և Կ. Պոլսի պատրիարքության կանոնակարգային հարաբերությունների աստիճանական ծավալումը դարակազմիկ նշանակություն ունեցավ հզորացող Օսմանյան սուլթանության տարածքում Հայ եկեղեցու միավորիչ գործունեությունը և ազգապահպանության գործընթացները խթանելու գործում:<br /> *XV դարի վերջերին կրոնաքաղաքական միանգամայն նոր իրավիճակ ձևավորվեց ակ-կոյունլուների և օսմանյան սուլթանության ավերիչ պատերազմներից հետո: Սուլթանությունը սահմաններն ընդարձակեց արևելքում, և Հայաստանի պատմական տարածքների մեծագույն մասը հոծ ազգաբնակչությամբ անցավ օսմանյան գերիշխանության ներքո: Այդ պայմանների թելադրանքով Արևմտյան Հայաստանի հոգևոր կյանքը մասնակի կերպարանափոխության ենթարկվեց, որի առանցքը Հովհաննես Է Աջակիրի վեհապետության շրջանում դարձավ Կոստանդնուպոլսի պատրիարքությունը: Արևմտահայ հոգևոր և հասարակական կյանքի կենտրոնական նվիրապետության կարգավիճակով գործող Կոստանդնուպոլսի պատրիարքությունը բեղուն գործունեություն ծավալեց ինչպես եկեղեցական կառույցն ամրապնդելու, այնպես էլ թեմական վիճակներ ստեղծելու ուղղությամբ: Արևմտահայ թեմական կառույցների` նախկինում պատրիարքական փոխանորդների կարգավիճակով իրականացվող ղեկավարությունը աստիճանաբար իր տեղը զիջեց թեմակալ առաջնորդությանը: Կրոնական և ազգային աստիճանակարգված այդ կառույցների ամբողջացումն ու դրանց միջև կանոնական հարաբերությունների հաստատումը չափազանց կարևոր դեր կատարեցին սուլթանության տարածքում արմատավորված կրոնական խտրականության և քրիստոնեության հալածանքներին դիմադարձ կանգնելու, օտարամոլ քարոզչությունից հավատացյալ ժողովրդին զերծ պահելու, ինչպես նաև ազգահավաք և միավորիչ գործունեության եկեղեցական ղեկավարությունն իրականացնելու գործում:<br /> *Հովհաննես Է Աջակիրի կաթողիկոսության շրջանում իրավիճակը բավականին ծանր էր նաև Արևելյան Հայաստանում: Օտար տիրակալների հովանավորությամբ, «ընդհանրական կաթողիկոսի» տիտղոսի համար մղվող հակականոնական պայքարից զատ, նույն այդ հովանավորությամբ Աղթամարի հակաթոռությունն իր հոգևոր գերիշխանությանը ենթարկեց էջմիածնապատկան որոշ թեմեր: Հակաթոռության դեմ մղվող պայքարում Մայր Աթոռի միաբանությանը մեծապես սատարում էր միայն Սյունյաց մետրոպոլությունը: Ճիշտ է, ինչպես Գանձասարի կաթողիկոսությունը, այնպես էլ Սյունյաց մետրոպոլությունը պահպանել էին կանոնական հարաբերությունները Մայր Աթոռի հետ, սակայն ձևավորված հասարակական–քաղաքական պայմանների ազդեցությամբ նրանք ևս գործառում էին գրեթե ինքնավար վիճակում:<br /> *Ակ-կոյունլուների տիրապետության թուլացման շրջանում Հայ եկեղեցին թեև որոշակի արտոնություններ էր ձեռք բերել, սակայն դա ակնհայտորեն անբավարար է եղել Մայր Աթոռի տնտեսական կացությունը բարելավելու գործում: Դա, ինչպես նաև հայ ավատական ընտանիքների մնացորդների և ունևոր դասի նկատմամբ իրականացվող բռնագրավումների և սեփականազրկման, ինչպես նաև շարունակ ուժգնացող կրոնական ու քաղաքական հալածանքների պայմաններում Հովհաննես Է Աջակիրի գործունեությունը, ուղղվել է ինչպես հայրապետական աթոռի ամրապնդմանը, այնպես էլ տնտեսական վիճակի բարելավմանը: Հայոց կաթողիկոսը ձգտել է հարկային արտոնություններ ձեռք բերելու ճանապարհով ամրապնդել Մայր Աթոռի միաբանության ու արևելահայ հոգևոր դասի իրավասությունները: Նա գործնական քայլերի է դիմել նաև ազգային, տնտեսական ու կրոնական հալածանքներին դիմադարձ կանգնելու և ժողովրդի տնտեսական ու հոգևոր ծանր վիճակը թեթևացնելու ուղղությամբ` դա դիտելով իբրև Մայր Աթոռի հասարակական–տնտեսական հիմքերի ամրապնդման կարևոր գործոն: Հովհաննես Է Աջակիրին չի հաջողվել իրագործել ցանկալին և նա հարկադրված է եղել օժանդակություն և աջակցության որոնել գաղութահայության շրջանում:<br /> *Դարաշրջանի հայ իրականության առանձնահատկություններից հաջորդը եղել է գաղութահայության հոգևոր և հասարակական կացության կարգավորումը, ազգային ինքնության պահպանումը և Ս. Էջմիածնի հետ կապերի ամրապնդումը: Լինելով համահայկական եկեղեցական շահերի պաշտպանության ջատագով` Հովհաննես Է Աջակիրը Հայ եկեղեցու առաջին բարձրագույն նվիրապետն էր, որը Մայր Ափոռ Սուրբ Էջմիածին–գաղութահայություն հարաբերությունները կարգավորելու միտումով 1484–ին մեկնել է տարաշխարհ: 1485–ին «գաղթական հայերու հոգևորական կացությանը հսկելու և գաղթական հայերե նյութական նպաստներ հավաքելու և անհագ տիրապետողներու դրամական քաղցը հագեցնելու համար» Հովհաննես Է Աջակիրը Էջմիածնի միաբաններ Սարգիս եպիսկոպոսի և Դավիթ աբեղայի հետ ուղևորվել է Լեհաստան: <br /> *Պետք է ենթադրել, որ այստեղ ևս Հայոց հայրապետի առաքելությունը որոշակի արգելքների է հանդիպել: Գուցե այդ անհաջող առաքելությունն էլ դարձել է պատճառ, որ 1484թ. հետո Հովհաննես Է Աջակիրն այլևս Մայր Աթոռ չի վերադարձել, ինչն էլ հիմք է դարձել ենթադրելու, որ նա հրաժարվել է կաթողիկոսությունից:<br /> Ու թեև Հովհաննես Է Աջակիրը թողել է կաթողիկոսական գործունեությունը, սակայն չի հրաժարվել իր եկեղեցանվեր առաքելությունից: Մ. Օրմանյանը հավաստում է, որ շարունակելով ազգանպաստ առաքելությունը, նա իր համախոհների հետ հաջորդ 20 տարիները ևս անցկացրել է գաղութահայության շրջանում: Պետք է ենթադրել, որ Հովհաննես Է Աջակիրը նպատակամղված գործունեությամբ մի կողմից ձգտել է մեղմել հայ ժողովրդի և եկեղեցու դեմ 1488թ. ակ-կոյունլուների կրոնական հալածանքների ծանր հետևանքները, իսկ մյուս կողմից փորձել է կանոնական հարաբերությունների ամրապնդման միջոցով է՛լ ավելի սերտացնել Մայր Աթոռի և գաղութահայության հոգևոր, հասարակական, տնտեսական, մշակութային ու կրթական կապերը: Այդ նպատակով Հովհաննես Է Աջակիրի գլխավորած հայրապետական նվիրակները, շարունակելով իրենց գործունեությունը, այցելել են գաղութահայության բազմաթիվ կենտրոններ. «Մեծ Հովհաննես եպիսկոպոս ազնվակա և տեր Սարգիս եպիսկոպոս և Դավիթ կույս աբեղա, մյուռոնով և օրհնությամբ կու գան Բյուզանդիա, անկե կանցնին Կաֆա, Մոլտավիա, Սուչավա, Իլվով, Աքքըրման, և կը դառնան Կոստանդնուպոլիս»: Այստեղ էլ 1506թ. թուրքական իշխանությունները ձերբակալել են նրանց, առաջարկել դավանափոխ լինել և մերժում ստանալով` 1506թ. բոլորին էլ գլխատել են:<br /> *Ինչպես նախորդ կաթողիկոսների, այնպես էլ Հովհաննես Է Աջակիրին հայրապետության շրջանում վարչական, շինարարական, հոգևոր–մշակութային և կրթական գործունեության վերաբերյալ ոչ մի հիշատակություն չի պահպանվել:<br /> *Կաթողիկոսական գահին նրան հաջորդել է Սարգիս Գ Մյուսայլը:<br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> *[http://nakhshkaryan.blogspot.com/2013/08/1474-1484.html#.VQPMLitqM6U ՀԱՅՈՑ ՀԱՅՐԱՊԵՏԸ - Տ. Հովհաննես Է Աջակիր (1474 - 1484):]<br /> <br /> [[Category:Կաթողիկոսներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D5%BD_%D4%B7_%D4%B1%D5%BB%D5%A1%D5%AF%D5%AB%D6%80&diff=22881 2015-03-14T05:51:07Z

<p>AniZakaryan: Նոր էջ «{{Person | name-am = Հովհաննես Է Աջակիր | name-am-aliases = | name-ru = Ованес VII Аджакир | name-ru-aliases = | name-lat = ...»:</p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննես Է Աջակիր<br /> | name-am-aliases = <br /> | name-ru = Ованес VII Аджакир<br /> | name-ru-aliases = <br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannes E Ajakir<br /> | name-fr =<br /> | image = Boy.jpg<br /> | birth-date = <br /> | birth-place = <br /> | death-date = 17.10.1506<br /> | death-place = Կոստանդնուպոլիս, Թուրքիա<br /> | description = Ամենայն հայոց կաթողիկոս:<br /> }}<br /> =Կենսագրություն=<br /> Մահացել է 1506թ. հոկտեմբերի 17-ին Թուրքիայի մայրաքաղաք Կոստանդնուպոլսում:<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *1474-1784թթ.՝ Ամենայն հայոց կաթողիկոս:<br /> <br /> ==Այլ==<br /> *Հաջորդել է Սարգիս Բ Աջատարին:<br /> *Հովհաննես Է-ի օրոք Աղթամարի կաթողիկոսարանից Սուրբ Էջմիածին է վերադարձվել Գրիգոր Ա Լուսավորչի աջը, որի համար էլ նա ստացել է «Աջակիր» մականունը:<br /> *Ակկոյունլուների տիրապետության պայմաններում նրա գործունեությունն ուղղված էր Սուրբ Էջմիածնի և ընդհանրապես հայ հոգևոր դասի համար հարկային արտոնությունների ձեռքբերմանը:<br /> *1484թ. Սուրբ Էջմիածնի համար հանգանակություն կազմակերպելու նպատակով ուղևորվել է հայկական գաղթավայրեր (Կաֆա, Սուչավա, Լվով, Ակքերման, Կոստանդնուպոլիս):<br /> *Նահատակվել է (ըստ Օրմանյանի) դավանափոխ լինելու առաջարկը մերժելու պատճառով:<br /> *Կաթողիկոսական գահին նրան հաջորդել է Սարգիս Գ Մյուսայլը:<br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> <br /> [[Category:Կաթողիկոսներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D5%BD_%D4%B6_%D5%8D%D5%BD%D5%A5%D6%81%D5%AB&diff=22880 2015-03-14T05:49:22Z

<p>AniZakaryan: Նոր էջ «{{Person | name-am = Հովհաննես Զ Սսեցի | name-am-aliases = | name-ru = Оганес VI Ссеци | name-ru-aliases = | name-lat = | name...»:</p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննես Զ Սսեցի<br /> | name-am-aliases = <br /> | name-ru = Оганес VI Ссеци<br /> | name-ru-aliases = <br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannes Z Sseci<br /> | name-fr =<br /> | image = Boy.jpg<br /> | birth-date = <br /> | birth-place = <br /> | death-date = 02.05.1221<br /> | death-place = <br /> | description = Ամենայն հայոց կաթողիկոս:<br /> }}<br /> =Կենսագրություն=<br /> Մահացել է 1221թ. մայիսի 2-ին:<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *1203թ.-ից՝ Ամենայն հայոց կաթողիկոս:<br /> *Եղել է Սսի արքեպիսկոպոս, Դրազարկի վանքի վանահայր:<br /> *Գումարներ է հատկացրել Հռոմկլայի բերդի ամրացման համար:<br /> <br /> ==Այլ==<br /> *Լամբրոնի տեր Կոստանդին Օշինյանի որդին է:<br /> *Հաջորդել է Գրիգոր Զ Ապիրատին:<br /> *Գրիգոր Զ Ապիրատի մահվանից հետո կաթողիկոսական ամենահավանական թեկնածուները երկուսն էին` Սսի արքեպիսկոպոս Հովհաննեսը և Սեբաստիայի արքեպիսկոպոս Անանիան։ Սակայն Սսում հավաքված ժողովը, Լևոն Բ-ի կամքին հնազանդ, կաթողիկոս է ընտրում Հովհաննես արքեպիսկոպոսին։ Ընտրությունից հետո նորընտիր Հայրապետը քայլեր է ձեռնարկում շահելու Հայաստանի հոգևորականության համակրանքը։ Այդ քայլերից էր այն, որ արգելեց Հայ եկեղեցում լատինների նմանությամբ կատարված որոշ նորամուծություններ` մասնավորապես ճոխ և զարդարուն սպասքի ու հագուստի գործածությունը։ Նա ճոխ սպասքները վաճառում է և գումարն օգտագործում է Հռոմկլայի բերդի ամրությունները վերանորոգելու համար։<br /> *Հովհաննես Զ Սսեցու կաթողիկոս ընտրվելուց խիստ դժգոհ էր Սեբաստիայի առաջնորդ Անանիան, որ լինելով Մոկացիների տնից` ժառանգական իրավունքով պնդում էր Հայոց Հայրապետական գահի նկատմամբ ունեցած իր իրավունքը։ Սեբաստիան այդ ժամանակ գտնվում էր Իկոնիայի սելջուկյան սուլթանության տարածքում, որն այնքան էլ բարիդրացիական հարաբերությունների մեջ չէր գտնվում իր հարևան Կիլիկյան Հայաստանի հետ։ Անանիա Սեբաստացին, օգտվելով այդ հանգամանքից և կաշառելով Իկոնիայի սուլթանին, իրեն հռչակում է կաթողիկոս։ Նորահռչակ կաթողիկոսության կենտրոնը դառնում է Սեբաստիայի Սբ. Նշան վանքը։ Անանիա Սեբաստացու իշխանությունը տարածվում էր Իկոնիայի սելջուկյան սուլթանության տիրապետության տակ գտնվող բոլոր հայերի վրա։ Այսպիսով` այդ ժամանակաշրջանում Հայոց եկեղեցում կային չորս կաթողիկոսներ` օրինական Կաթողիկոս Հովհաննես Զ Սսեցին և Անիի, Աղթամարի, Սեբաստիայի կաթողիկոսները։<br /> *Այդ նույն ժամանակ, ինչպես հաղորդում են Վարդան Արևելցին, Կիրակոս Գանձակեցին և Հեթում պատմիչները, Լևոն Բ-ն և Հովհաննես Զ Սսեցի հայրապետը գժտվում են։ Պատճառը Լևոն Բ-ի կողմից անհավատարմության մեղադրանքով Հովհաննես Զ Սսեցու քրոջորդի Կոստանդին Կամարտիաս իշխանի և նրա որդիների` Ճոսլինի և Պաղտինի բանտարկությունն էր։ Հովհաննես կաթողիկոսն իր ազգականներին ազատելու համար դիմում է Լևոն Բ-ին, սակայն մերժվում է։ Դրանից հետո կաթողիկոսը, Լևոն Բ-ի նկատմամբ թշնամական դիրք բռնելով, քաշվում է Հռոմկլա բերդ։<br /> *Գժտության պատճառով և Հովհաննես Զ Սսեցու` Հռոմկլայում փակվելուց դրդված Լևոն Բ-ն ձեռնամուխ է լինում նոր կաթողիկոս ընտրելու գործին։ Արդյունքում կաթողիկոս է ընտրվում Արքակաղնի վանքի վանահայր և Մամեստիայի արքեպիսկոպոս Դավիթը, որի նստավայրը դառնում է Սիսը։ Սակայն օրինական Հայրապետ շարունակում էր մնալ Հովհաննես Զ Սսեցին։<br /> *Հայոց կաթողիկոսության այս պառակտված իրավիճակը շարունակվեց մինչև 1211 թ, երբ Սսում մահացավ Դավիթ Արքակաղնեցին։ Լևոն Բ-ն և Հովհաննես Զ Սսեցի Հայրապետը հաշտվեցին և կաթողիկոսը սկսեց լիիրավ կերպով վարել իր իշխանությունը։ Մինչ այդ մահացել էին Անիի Բարսեղ (Զաքարե իշխանը ցանկանալով թուլացնել Արևելյան հոգևորականության դիրքերը Բարսեղի մահից հետո չէր թույլատրել նոր կաթողիկոս ընտրել) և Սեբաստիայի Անանիա կաթողիկոսները։<br /> *Լևոն Բ-ն իր մահից քիչ առաջ Հովհաննես Զ Սսեցուն նշանակել էր Կիլիկյան գահի թագաժառանգ, իր մանկահասակ դուստր Զապելի խնամակալներից մեկը։ 1221 թ. վախճանվում է Հովհաննես Զ Սսեցի Հայրապետը։<br /> *1204թ. հայոց իշխան, ամիրսպասալար Զաքարե Զաքարյանի խնդրանքով պարզաբանել է դավանաբանական որոշ խնդիրներ, մասնավորապես՝ վիրահայկական զորքի հայ ռազմիկների հաղորդությանն առնչվող միջոցների (շարժական սեղան, խորանաձև վրան) ձեռքբերման հետ կապված հարցեր:<br /> *1218թ. Լևոն Բ-ի խնդրանքով կաթողիկոսական աթոռը Հռոմկլայից տեղափոխել է Դրազարկի վանք:<br /> *Կաթողիկոսական գահին նրան հաջորդել է Կոստանդին Ա Բարձրբերդցին:<br /> *Ամփոփվել է Դրազարկի վանքում (Կիլիկիա):<br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> *[http://nakhshkaryan.blogspot.com/2013/08/1203-1221.html#.VQPK9StqM6U ՀԱՅՈՑ ՀԱՅՐԱՊԵՏԸ - Տ. Հովհաննես Զ Սսեցի (1203 - 1221):]<br /> <br /> [[Category:Կաթողիկոսներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D5%BD_%D4%B4_%D5%88%D5%BE%D5%A1%D5%B5%D5%A5%D6%81%D5%AB&diff=22879 2015-03-14T05:44:00Z

<p>AniZakaryan: Նոր էջ «{{Person | name-am = Հովհաննես Դ Ովայեցի | name-am-aliases = | name-ru = Ованнес Д Воваеци | name-ru-aliases = | name-lat ...»:</p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննես Դ Ովայեցի<br /> | name-am-aliases = <br /> | name-ru = Ованнес Д Воваеци<br /> | name-ru-aliases = <br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannes D Vovayeci<br /> | name-fr =<br /> | image = Boy.jpg<br /> | birth-date = <br /> | birth-place = Ովայք, Արևմտյան Հայաստան <br /> | death-date = 855<br /> | death-place = Սոդք գավառ<br /> | description = Ամենայն հայոց կաթողիկոս:<br /> }}<br /> =Կենսագրություն=<br /> Ծնվել է Արևմտյան Հայաստանի Այրարատ նահանգի Կոտայք գավառում:<br /> <br /> Մահացել է 855թ. Սոդք գավառում:<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *Եղել է Դվինի հայրապետանոցի ամենահեղինակավոր միաբաններից:<br /> *833թ.-ից՝ Ամենայն հայոց կաթողիկոս:<br /> <br /> ==Այլ==<br /> *Հաջորդել է Դավիթ Բ Կակաղեցուն:<br /> *Կաթողիկոս է ընտրվել Հայոց սպարապետ Սմբատ Բագրատունու հովանավորությամբ: Հովհաննես Դ Ովայեցու կաթողիկոս ընտրվելուն դեմ է եղել իշխանաց իշխան Բագարատ Բագրատունին, որը 841թ. հատուկ հրովարտակով հոգևորականներից պահանջել է կարգալույծ անել նրան և փոխարենը ընտրել ուրիշի:<br /> *Հակառակորդներին տեղի տալով` Հովհաննես Դ Ովայեցին հեռացել է Դվինից և առանձնացել Գեղարդավանքում` հրապարակավ նզովելով Բագարատ Բագրատունու առջև իրեն ամբաստանողներին:<br /> *841թ. սպարապետ Սմբատ Բագրատունու և Սյունիքի իշխան Գրիգոր Սուփանի նախաձեռնությամբ Դվինում գումարվել է նախարարների ու եպիսկոպոսների ժողով, որտեղ դատապարտվել են Հովհաննես Դ Ովայեցուն զրպարտողները, և նա վերստին հաստատվել է Հայոց կաթողիկոսի գահին: Աչքի է ընկել առաքինի, սրբասուն վարքով, եկեղեցական բարեկարգություններով: <br /> *Նրա օրոք` 851թ., Հայաստանն ասպատակվել է արաբ զորապետ Բուղայի հրոսակների կողմից, գերեվարվել են նախարարները, գրավվել է նաև կաթողիկոսանիստ Դվինը, որտեղ նույն զորապետի հրամանով 853թ. նոյեմբերի 17–ին նահատակվել են հավատուրացության առաջարկը մերժած Ատոմ Անձևացին և նրա ընկերները (նրանց հիշատակին Հովհաննես Դ Ովայեցին տոն է սահմանել): <br /> *Հովհաննես Դ Ովայեցուն գահակալման ութերորդ տարում գահազրկվել է Բագարատ-Բագրատունու կողմից և հաստատվել Այրիվանքում (Գեղարդավանք):<br /> *Սակայն նախարարների ժողովում վերահաստատվել է կաթողիկոսական գահին:<br /> *Կաթողիկոսական գահին նրան հաջորդել է Զաքարիա Ա Ձագեցին:<br /> *Ամփոփված է Մաքենացոց միաբանության գերեզմանատանը:<br /> *Հովհաննես Դ Ովայեցին, չնայած ծեր հասակին, շրջել է տառապակիր ժողովրդի մեջ և իր խրատներով հուսապնդել, հավատի զորությամբ հույս ներշնչել շատերին: Ստեղծված ծանր պայմաններում հիվանդացել և առանձնացել է Գեղարքունիք գավառի Մաքենոցաց վանքում, որտեղ էլ վախճանվել է:<br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> *http://nakhshkaryan.blogspot.com/2013/07/833-855.html#.VQPJditqM6U ՀԱՅՈՑ ՀԱՅՐԱՊԵՏԸ - Տ. Հովհաննես Դ Ովայեցի (833 - 855):<br /> <br /> [[Category:Կաթողիկոսներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D5%BD_%D4%B3%D6%80%D5%AB%D5%B9&diff=22878 2015-03-14T05:38:16Z

<p>AniZakaryan: Նոր էջ «{{Person | name-am = Հովհաննես Գրիչ | name-am-aliases = | name-ru = Оганес Грич | name-ru-aliases = | name-lat = | name-en ...»:</p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննես Գրիչ<br /> | name-am-aliases = <br /> | name-ru = Оганес Грич<br /> | name-ru-aliases = <br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannes Grich<br /> | name-fr =<br /> | image = Boy.jpg<br /> | birth-date = <br /> | birth-place = <br /> | death-date = <br /> | death-place = <br /> | description = 11-րդ դարի գրիչ:<br /> }}<br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *1069թ. Նարեկավանքում Անանիա Վարագացու համար ընդօրինակել է Մեսրոպ Մաշտոցի ձեռքով գրված մի Ավետարան (Մատենադարան, ձեռագիր համար 10434):<br /> <br /> ==Այլ==<br /> *Մեսրոպ Մաշտոցի Ավետարանն ընդօրինակելու միակ վկայությունն է:<br /> *Ձեռագիրը, որից ընդօրինակել է Հովհաննես Գրիչը, ժամանակին պատկանել է Նարեկավանքի առաջնորդ Անանիա Նարեկացուն, ապա՝ Գրիգոր Նարեկացումն:<br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> <br /> [[Category:Գրիչներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%AB%D5%BD%D5%B5%D5%A1%D5%B6_%D4%B1%D5%B7%D5%B8%D5%BF_%D4%B3%D5%A1%D6%80%D5%A5%D5%A3%D5%AB%D5%B6%D5%AB&diff=22877 2015-03-14T05:36:46Z

<p>AniZakaryan: </p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննիսյան Աշոտ Գարեգինի<br /> | name-am-aliases = <br /> | name-ru = Оганесян Ашот Гарегинович<br /> | name-ru-aliases = <br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannisyan Ashot<br /> | name-fr =<br /> | image = Ashot-hovhannisyan1.jpg<br /> | birth-date = 17.06.1887 <br /> | birth-place = Շուշի, Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետություն<br /> | death-date = 30.06.1972 <br /> | death-place = Երևան, Հայաստանի Հանրապետություն<br /> | description = Պատմաբան, կուսակցական, պետական գործիչ: <br /> }}<br /> =Կենսագրություն=<br /> Ծնվել է 1887թ. հունիսի 17-ին Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության Շուշի քաղաքում:<br /> <br /> Մահացել է 1972թ. հունիսի 30-ին Հայաստանի Հանրապետության մայրաքաղաք Երևանում:<br /> <br /> ==Կրթություն==<br /> *Ավարտել է Շուշիի ռեալական դպրոցը:<br /> *1906-1909թթ. ուսանել Ենայի, Հալեի համալսարաններում:<br /> *1913թ. ավարտել է Մյունխենի համալսարանը:<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *Դասավանդել է Շուշիի հոգևոր ճեմարանում:<br /> *1918-1919թթ.՝ Մոսկվայի Լազարյան ճեմարանի պրոֆեսոր:<br /> *Հայկական գործերի կոմիսարիատի հրատարակչական բաժնի վարիչ:<br /> *1920թ.՝ Բ. Լեգրանի առաքելության կազմում մասնակցել է ՀՀ (1918-1920) Կառավարության հետ բանակցություններին:<br /> *Եղել է ՀԽՍՀ առաջին լուսժողկոմը:<br /> *1921-1927թթ.՝ ՀԿԿ կենտկոմի առաջին քարտուղար:<br /> *1921-1926թթ. դասախոսել է ԵՊՀ-ում:<br /> <br /> ==Ձեռքբերումներ==<br /> *1960թ.՝ ՀԽՍՀ ԳԱ ակադեմիկոս:<br /> *1961թ.՝ ՀԽՍՀ գիտության վաստակավոր գործիչ:<br /> *1985թ.՝ ՀԽՍՀ Պետական մրցանակ:<br /> *1906թ.-ից՝ ՌՍԴԲԿ անդամ:<br /> <br /> ==Այլ==<br /> *1913թ. վերադարձել է Շուշի:<br /> *Հիմնական աշխատությունները վերաբերում են հայ ազատագրական մտքի, հայ-ռուսական հարաբերությունների պատմությանը:<br /> *1960-ական թթ. վերջին հրատարակել է մի շարք հոդվածներ, որոնք ամփոփված են «Ուրվագծեր 19-րդ դարի 2-րդ կեսի արևելահայ հասարակական հոսանքների և ազգային քաղաքական կուսակցությունների պատմության» չհրատարակած աշխատության մեջ:<br /> *Նա եղել է ՀԽՍՀ ԳԱ Պատմության ինստիտուտի հրատարակած «Հայ ժողովրդի պատմություն» բազմահատորյակի գլխավոր խմբագիրը և հեղինակներից կազմել և հրատարակել է (Վ. Հակոբյանի հետ) 17-րդ դարի հայ ձեռագրերի հիշատակարանների (հատոր 1-2, 1974-1977):<br /> *Խմբագրել է «Հայ-ռուսական հարաբերությունները 18-րդ դարի առաջին երեսնամյակին» փաստաթղթերի ժողովածուն:<br /> <br /> =Նկարներ=<br /> &lt;gallery&gt;<br /> Ashot-hovhannisyan.jpg<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> =Մատենագիտություն= <br /> *Հովհաննիսյան Ա. Գ., Դրվագներ հայ ազատագրական մտքի պատմության, ուսումնասիրություն, հատոր 1-2, 1957-1959:<br /> *Հովհաննիսյան Ա. Գ., Նալբանդյանը և նրա ժամանակը, ուսումնասիրություն, հատոր 1-2, 1955-1956:<br /> *Հովհաննիսյան Ա. Գ., Ֆրիկը պատմաքննական լույսի տակ, Երևան, 1955։<br /> *Հովհաննիսյան Ա. Գ., Հուշեր և բնութագրումներ, Երևան, 1969։<br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> *[http://www.azg.am/wap/?nl=AM&amp;id=2012100214&amp;Base_PUB=0 ԱԿԱԴԵՄԻԿՈՍ ԱՇՈՏ ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆԻ ԾՆՆԴՅԱՆ 125-ԱՄՅԱԿԻ ԱՌԹԻՎ:]<br /> *[http://lraber.asj-oa.am/576/1/2009-2__263_.pdf Աշոտ Հովհաննիսյանը՝ «Արարատ» ամսագրում:]<br /> *[http://www.sci.am/members.php?mid=76&amp;langid=2 Հայաստանի գիտույթունների ազգային ակադեմիա:]<br /> <br /> [[Category:Պատմաբաններ]] [[Category:Կուսակցական գործիչներ]] [[Category:Պետական գործիչներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:Ashot-hovhannisyan1.jpg&diff=22876 2015-03-14T05:36:14Z

<p>AniZakaryan: </p> <hr /> <div></div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:Ashot-hovhannisyan.jpg&diff=22875 2015-03-14T05:35:59Z

<p>AniZakaryan: </p> <hr /> <div></div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%AB%D5%BD%D5%B5%D5%A1%D5%B6_%D4%B1%D5%B7%D5%B8%D5%BF_%D4%B3%D5%A1%D6%80%D5%A5%D5%A3%D5%AB%D5%B6%D5%AB&diff=22874 2015-03-14T05:35:39Z

<p>AniZakaryan: Նոր էջ «{{Person | name-am = Հովհաննիսյան Աշոտ Գարեգինի | name-am-aliases = | name-ru = Оганесян Ашот Гарегинович | name-r...»:</p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննիսյան Աշոտ Գարեգինի<br /> | name-am-aliases = <br /> | name-ru = Оганесян Ашот Гарегинович<br /> | name-ru-aliases = <br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannisyan Ashot<br /> | name-fr =<br /> | image = Boy.jpg<br /> | birth-date = 17.06.1887 <br /> | birth-place = Շուշի, Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետություն<br /> | death-date = 30.06.1972 <br /> | death-place = Երևան, Հայաստանի Հանրապետություն<br /> | description = Պատմաբան, կուսակցական, պետական գործիչ: <br /> }}<br /> =Կենսագրություն=<br /> Ծնվել է 1887թ. հունիսի 17-ին Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության Շուշի քաղաքում:<br /> <br /> Մահացել է 1972թ. հունիսի 30-ին Հայաստանի Հանրապետության մայրաքաղաք Երևանում:<br /> <br /> ==Կրթություն==<br /> *Ավարտել է Շուշիի ռեալական դպրոցը:<br /> *1906-1909թթ. ուսանել Ենայի, Հալեի համալսարաններում:<br /> *1913թ. ավարտել է Մյունխենի համալսարանը:<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *Դասավանդել է Շուշիի հոգևոր ճեմարանում:<br /> *1918-1919թթ.՝ Մոսկվայի Լազարյան ճեմարանի պրոֆեսոր:<br /> *Հայկական գործերի կոմիսարիատի հրատարակչական բաժնի վարիչ:<br /> *1920թ.՝ Բ. Լեգրանի առաքելության կազմում մասնակցել է ՀՀ (1918-1920) Կառավարության հետ բանակցություններին:<br /> *Եղել է ՀԽՍՀ առաջին լուսժողկոմը:<br /> *1921-1927թթ.՝ ՀԿԿ կենտկոմի առաջին քարտուղար:<br /> *1921-1926թթ. դասախոսել է ԵՊՀ-ում:<br /> <br /> ==Ձեռքբերումներ==<br /> *1960թ.՝ ՀԽՍՀ ԳԱ ակադեմիկոս:<br /> *1961թ.՝ ՀԽՍՀ գիտության վաստակավոր գործիչ:<br /> *1985թ.՝ ՀԽՍՀ Պետական մրցանակ:<br /> *1906թ.-ից՝ ՌՍԴԲԿ անդամ:<br /> <br /> ==Այլ==<br /> *1913թ. վերադարձել է Շուշի:<br /> *Հիմնական աշխատությունները վերաբերում են հայ ազատագրական մտքի, հայ-ռուսական հարաբերությունների պատմությանը:<br /> *1960-ական թթ. վերջին հրատարակել է մի շարք հոդվածներ, որոնք ամփոփված են «Ուրվագծեր 19-րդ դարի 2-րդ կեսի արևելահայ հասարակական հոսանքների և ազգային քաղաքական կուսակցությունների պատմության» չհրատարակած աշխատության մեջ:<br /> *Նա եղել է ՀԽՍՀ ԳԱ Պատմության ինստիտուտի հրատարակած «Հայ ժողովրդի պատմություն» բազմահատորյակի գլխավոր խմբագիրը և հեղինակներից կազմել և հրատարակել է (Վ. Հակոբյանի հետ) 17-րդ դարի հայ ձեռագրերի հիշատակարանների (հատոր 1-2, 1974-1977):<br /> *Խմբագրել է «Հայ-ռուսական հարաբերությունները 18-րդ դարի առաջին երեսնամյակին» փաստաթղթերի ժողովածուն:<br /> <br /> =Նկարներ=<br /> &lt;gallery&gt;<br /> Պատկեր: HAYAZG ENCI.jpg|նկարի նկարագրության տեքստ<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> =Մատենագիտություն= <br /> *Հովհաննիսյան Ա. Գ., Դրվագներ հայ ազատագրական մտքի պատմության, ուսումնասիրություն, հատոր 1-2, 1957-1959:<br /> *Հովհաննիսյան Ա. Գ., Նալբանդյանը և նրա ժամանակը, ուսումնասիրություն, հատոր 1-2, 1955-1956:<br /> *Հովհաննիսյան Ա. Գ., Ֆրիկը պատմաքննական լույսի տակ, Երևան, 1955։<br /> *Հովհաննիսյան Ա. Գ., Հուշեր և բնութագրումներ, Երևան, 1969։<br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> *http://www.azg.am/wap/?nl=AM&amp;id=2012100214&amp;Base_PUB=0 ԱԿԱԴԵՄԻԿՈՍ ԱՇՈՏ ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆԻ ԾՆՆԴՅԱՆ 125-ԱՄՅԱԿԻ ԱՌԹԻՎ:<br /> *http://lraber.asj-oa.am/576/1/2009-2__263_.pdf Աշոտ Հովհաննիսյանը՝ «Արարատ» ամսագրում:<br /> *http://www.sci.am/members.php?mid=76&amp;langid=2 Հայաստանի գիտույթունների ազգային ակադեմիա:<br /> <br /> [[Category:Պատմաբաններ]] [[Category:Կուսակցական գործիչներ]] [[Category:Պետական գործիչներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%AB%D5%BD%D5%B5%D5%A1%D5%B6_%D5%90%D5%A1%D6%86%D6%86%D5%AB_%D5%8C%D5%AB%D5%B9%D5%A1%D6%80%D5%A4%D5%AB&diff=22809 2015-03-07T13:25:29Z

<p>AniZakaryan: /* Նկարներ */</p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննիսյան Րաֆֆի Ռիչարդի<br /> | name-am-aliases = <br /> | name-ru = Ованнисян Раффи Ричардович<br /> | name-ru-aliases = <br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannisyan Raffi<br /> | name-fr =<br /> | image = Raffi-hovhannisyan6.jpg<br /> | birth-date = 20.11.1959 <br /> | birth-place = Ֆրեզնո, Ամերիկա<br /> | death-date = <br /> | death-place = <br /> | description = Իրավաբան, քաղաքագետ:<br /> }}<br /> =Կենսագրություն=<br /> Ծնվել է 1959թ. նոյեմբերի 20-ին Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների Ֆրեզնո քաղաքում:<br /> <br /> ==Կրթություն==<br /> *1979-1980թթ. ավարտել է Կալիֆոռնիայի համալսարանի Լոս Անջելեսի մասնաճյուղը:<br /> *1982թ. ստացել է մագիստրոսի կոչում Մասաչուսեթս նահանգի Թաֆտս համալսարանի միջազգային օրենքի և դիվանագիտության Ֆլեչեր ինստիտուտում։<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *1981-1982թթ. աշխատել է Թաֆտս համալսարանում որպես հայոց պատմության դասախոս:<br /> *1985-1989թթ.՝ իրավաբան Լոս Անջելեսի միջազգային փաստաբանական գրասենյակներում:<br /> *1989թ.՝ Ամերիկայի հայ փաստաբանների միության հիմնադիր-տնօրեն:<br /> *1990թ.՝ Հայաստանում Ամերիկայի հայկական համագումարի գրասենյակի տնօրեն:<br /> *1991-1992թթ.՝ ՀՀ արտաքին գործերի նախարար:<br /> *1994թ.-ից ղեկավարում է իր հիմնադրած Ռազմավարական և ազգային հետազոտությունների հայկական կենտրոնը:<br /> *1998թ. ապրիլ-սեպտեմբերին՝ «Հայաստան» համահայկական հիմնադրամի գործադիր-տնօրեն:<br /> *2000թ. հիմնադրել է «Օրրան» բարեգործական հասարակական կազմակերպությունը:<br /> *2005թ.՝ «Ժառանգություն» կուսակցության հիմնադիր-նախագահ:<br /> *2010թ. հուլիսին ընտրվել է «Ժառանգություն» կուսակցության վարչության նախագահ։ <br /> *2007թ. համամասնական կարգով դարձավ ԱԺ պատգամավոր, «Ժառանգություն» պատգամավորական խմբակցության ղեկավար։<br /> <br /> ==Ձեռքբերումներ==<br /> *1985թ.՝ իրավագիտության դոկտոր:<br /> <br /> ==Այլ==<br /> *Ռ. Գ. Հովհաննիսյանի որդին:<br /> *1980-1982թթ. մասնագիտացել է միջազգային օրենքի և դիվանագիտության պատմության հարցերին, ստացել մագիստրոսի գիտական աստիճան:<br /> *1982թ.՝ եղբոր` Արմենի հետ ուղեւորվել է Արեւմտյան Հայաստան` գտնելով պապենական քարուքանդ ու հափշտակված օջախները:<br /> *Աշխատությունները նվիրված են ՀՀ (1918-1920) արտաքին քաղաքականությանը, 1921թ. Փետրվարյան ապստամբությանը, Հայոց ցեղասպանության ճանաչման իրավական խնդիրներին:<br /> *Հեղինակել է ուսումնասիրություններ, մենագրություններ ու հոդվածներ, որոնք լույս են տեսել հայկական, ամերիկյան, եվրոպական, ռուսական, միջինարեւելյան հրատարակչություններում ու պարբերական մամուլում:<br /> *Րաֆֆի Հովհաննիսյանի` անկախ Հայաստանի առաջին արտգործնախարար ծառայելու մեկ տարվա ընթացքում Հանրապետությունը դարձել է միջազգային մի շարք կազմակերպությունների, այդ թվում` Միավորված ազգերի եւ ԵԱՀԽ-ի անդամ, դիվանագիտական կապեր է հաստատել ավելի քան հարյուր երկրների հետ: <br /> *Նույն այդ տարում են դրվել Ղարաբաղյան հակամարտության խաղաղ կարգավորման գործընթացի սկիզբը, ինչպես նաեւ տարածաշրջանային դիրքորոշման հիմքերը: <br /> *Այժմ նա իր գործունեությունը շարունակում է միջազգային քաղաքագիտական եւ հետազոտական ուսումնասիրությունների ասպարեզում:<br /> <br /> ===2013 թվականին որպես ՀՀ նախագահի թեկնածու===<br /> *2013 թվականի փետրվարի 18-ի նախագահի ընտրություններին Րաֆֆի Հովհաննիսյանը ըստ պաշտոնական տվյալների հավաքեց 539 691 ձայն, իսկ գործող նախագահ Սերժ Սարգսյանը վերընտրվեց 861 155 ձայներով։ Այսինքն ընտրություններին մասնակցած քաղաքացիների 35 տոկոսից ավելին քվեարկել էին Րաֆֆիի օգտին։ <br /> *Հովհաննիսյանը չհամաձայնվեց արդյունքների հետ և սկսեց հետընտրական բողոքի ակցիաներ կազմակերպել, որոնք ստացան «Բարևի հեղափոխություն» անվանումը։<br /> *Այդ միջոցառումների շրջանակներում Րաֆֆի Հովհաննիսյանը մարտի 10-ին հայտարարեց անժամկետ հացադուլ՝ Ազատության հրապարակում։ Այդ օրը Հովհաննիսյան բավականին սկանդալային հայտարարություն կատարեց.«Եթե Սերժ Սարգսյանը ապրիլի 9-ին կեղծ երդում տա, Եթե Սերժ Սարգսյանը և Վեհափառը պղծեն Աստվածաշունչը, դա իրենք կանեն իմ դիակի վրա»։ Սակայն մարտի 31-ին ավարտեց հացադուլը։<br /> *Ապրիլի 9-ին գործող նախագահի երդմնակալության օրը Րաֆֆի Հովհաննիսյանն Ազատության հրապարակում ժամը 12-ին հանրահավաք կազմակերպեց, այդ օրը Հովհաննիսյանը երկու անգամ ցուցարարների հետ փորձեց մոտենալ ՀՀ նախագահի նստավայրին, սակայն ոստիկանական ուժերը թույլ չտվեցին։ Երկրորդ անգամը տեղի ունեցավ երեկոյան, երբ Հովհաննիսյանի գլխավորությամբ ցուցարարները Ազատության հրապարակից շարժվեցին Բաղրամյան պողոտա, որի սկզբնամասում տեղի ունեցան լոկալ բախումներ, որոնք ավարտվեցին Րաֆֆի Հովհաննիսյանի և ՀՀ ոստիկանապետ Վլադիմիր Գասպարյանի բանակցությունների արդյունքով, ըստ որի ցուցարարները Րաֆֆի Հովհաննիսյանի և Գասպարյանի գլխավորությամբ պետք է շարժվեին Ծիծեռնակաբերդ մոմավառության՝ Սարյան փողոցով, այլ ոչ թե Բաղրամյանով՝ նախագահի նստավայրի մոտով (նախատեսված տարբերակի համաձայն), սակայն ցուցարարների մի մասը նրանց չմիացավ։ <br /> *Նախագահի մեկ այլ թեկնածու Անդրիաս Ղուկասյանը, Բաղրամյանում մնացած մարդկանց կոչ արեց նստացույց իրականացնել, սակայն Ղուկասյանին բերման ենթարկեցին։ Ծիծեռնակաբերդից Հովհաննիսյանը վերադարձավ Բաղարամյանում մնացած ցուցարարների մոտ և ոստիկանների հետ կրկին բանակցությունների արդյունքում՝ ցուցարարներին թույլ տրվեց քայլերթով անցնել Բաղրամյանով, որից հետո արդեն փոքրաթիվ ցուցարարները վերադարձան Ազատության հրապարակ և Հովհաննիսյանը ավարտեց այդ օրվա բողոքի միջոցառումները։<br /> <br /> =Նկարներ=<br /> &lt;gallery&gt;<br /> Raffi-hovhannisyan.jpg<br /> Raffi-hovhannisyan1.jpg<br /> Raffi-hovhannisyan3.jpg<br /> Raffi-hovhannisyan4.jpg<br /> Raffi-hovhannisyan5.jpg<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> =Տեսանյութեր=<br /> *[http://www.a1plus.am/1369817.html Ես հուսահատ չեմ. Րաֆֆի Հովհաննիսյան:]<br /> *[https://www.youtube.com/watch?v=g0LyGoww6Ds Րաֆֆի Հովհաննիսյան &quot;հասունացել է միասնական պայքարի ժամանակը&quot;:]<br /> *[https://www.youtube.com/watch?v=-IpMJfnx5T8 Հույս ունեմ` մարտի 6-ին կլինի միացյալ հրապարակ. Րաֆֆի Հովհաննիսյան:]<br /> <br /> =Հրապարակումներ մամուլում=<br /> *[http://news.am/arm/news/143809.html Րաֆֆի Հովհաննիսյանը հացադուլ է սկսել Ազատության հրապարակում:]<br /> *[http://news.am/arm/news/149225.html Րաֆֆի Հովհաննիսյանի շտաբը ներկայացրել է ապրիլի 9-ին Երեւանում տեղի ունեցած դեպքը:]<br /> *[http://www.aravot.am/2015/02/27/546714/ Րաֆֆի Հովհաննիսյան. «Շարքային քաղաքացին իր պայքարը չպետք է զիջի»:]<br /> *[http://www.aravot.am/2015/02/27/546620/ Րաֆֆի Հովհաննիսյանը հյուրընկալվեց ԵՄ դեսպաններին:]<br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> *[http://www.mfa.am/hy/minister/9/www.mfa.am Հայաստանի Հանրապետության Արտաքին Գործերի Նախարարություն:]<br /> *[http://www.heritage.am/hy/raffi-hovannisian Ժառանգություն կուսակցություն:]<br /> <br /> [[Category:Իրավաբաններ]] [[Category:Քաղաքագետներ]] [[Category:Քաղաքական գործիչներ]] [[Category:Պետական գործիչներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%AB%D5%BD%D5%B5%D5%A1%D5%B6_%D5%90%D5%A1%D6%86%D6%86%D5%AB_%D5%8C%D5%AB%D5%B9%D5%A1%D6%80%D5%A4%D5%AB&diff=22808 2015-03-07T13:25:11Z

<p>AniZakaryan: </p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննիսյան Րաֆֆի Ռիչարդի<br /> | name-am-aliases = <br /> | name-ru = Ованнисян Раффи Ричардович<br /> | name-ru-aliases = <br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannisyan Raffi<br /> | name-fr =<br /> | image = Raffi-hovhannisyan6.jpg<br /> | birth-date = 20.11.1959 <br /> | birth-place = Ֆրեզնո, Ամերիկա<br /> | death-date = <br /> | death-place = <br /> | description = Իրավաբան, քաղաքագետ:<br /> }}<br /> =Կենսագրություն=<br /> Ծնվել է 1959թ. նոյեմբերի 20-ին Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների Ֆրեզնո քաղաքում:<br /> <br /> ==Կրթություն==<br /> *1979-1980թթ. ավարտել է Կալիֆոռնիայի համալսարանի Լոս Անջելեսի մասնաճյուղը:<br /> *1982թ. ստացել է մագիստրոսի կոչում Մասաչուսեթս նահանգի Թաֆտս համալսարանի միջազգային օրենքի և դիվանագիտության Ֆլեչեր ինստիտուտում։<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *1981-1982թթ. աշխատել է Թաֆտս համալսարանում որպես հայոց պատմության դասախոս:<br /> *1985-1989թթ.՝ իրավաբան Լոս Անջելեսի միջազգային փաստաբանական գրասենյակներում:<br /> *1989թ.՝ Ամերիկայի հայ փաստաբանների միության հիմնադիր-տնօրեն:<br /> *1990թ.՝ Հայաստանում Ամերիկայի հայկական համագումարի գրասենյակի տնօրեն:<br /> *1991-1992թթ.՝ ՀՀ արտաքին գործերի նախարար:<br /> *1994թ.-ից ղեկավարում է իր հիմնադրած Ռազմավարական և ազգային հետազոտությունների հայկական կենտրոնը:<br /> *1998թ. ապրիլ-սեպտեմբերին՝ «Հայաստան» համահայկական հիմնադրամի գործադիր-տնօրեն:<br /> *2000թ. հիմնադրել է «Օրրան» բարեգործական հասարակական կազմակերպությունը:<br /> *2005թ.՝ «Ժառանգություն» կուսակցության հիմնադիր-նախագահ:<br /> *2010թ. հուլիսին ընտրվել է «Ժառանգություն» կուսակցության վարչության նախագահ։ <br /> *2007թ. համամասնական կարգով դարձավ ԱԺ պատգամավոր, «Ժառանգություն» պատգամավորական խմբակցության ղեկավար։<br /> <br /> ==Ձեռքբերումներ==<br /> *1985թ.՝ իրավագիտության դոկտոր:<br /> <br /> ==Այլ==<br /> *Ռ. Գ. Հովհաննիսյանի որդին:<br /> *1980-1982թթ. մասնագիտացել է միջազգային օրենքի և դիվանագիտության պատմության հարցերին, ստացել մագիստրոսի գիտական աստիճան:<br /> *1982թ.՝ եղբոր` Արմենի հետ ուղեւորվել է Արեւմտյան Հայաստան` գտնելով պապենական քարուքանդ ու հափշտակված օջախները:<br /> *Աշխատությունները նվիրված են ՀՀ (1918-1920) արտաքին քաղաքականությանը, 1921թ. Փետրվարյան ապստամբությանը, Հայոց ցեղասպանության ճանաչման իրավական խնդիրներին:<br /> *Հեղինակել է ուսումնասիրություններ, մենագրություններ ու հոդվածներ, որոնք լույս են տեսել հայկական, ամերիկյան, եվրոպական, ռուսական, միջինարեւելյան հրատարակչություններում ու պարբերական մամուլում:<br /> *Րաֆֆի Հովհաննիսյանի` անկախ Հայաստանի առաջին արտգործնախարար ծառայելու մեկ տարվա ընթացքում Հանրապետությունը դարձել է միջազգային մի շարք կազմակերպությունների, այդ թվում` Միավորված ազգերի եւ ԵԱՀԽ-ի անդամ, դիվանագիտական կապեր է հաստատել ավելի քան հարյուր երկրների հետ: <br /> *Նույն այդ տարում են դրվել Ղարաբաղյան հակամարտության խաղաղ կարգավորման գործընթացի սկիզբը, ինչպես նաեւ տարածաշրջանային դիրքորոշման հիմքերը: <br /> *Այժմ նա իր գործունեությունը շարունակում է միջազգային քաղաքագիտական եւ հետազոտական ուսումնասիրությունների ասպարեզում:<br /> <br /> ===2013 թվականին որպես ՀՀ նախագահի թեկնածու===<br /> *2013 թվականի փետրվարի 18-ի նախագահի ընտրություններին Րաֆֆի Հովհաննիսյանը ըստ պաշտոնական տվյալների հավաքեց 539 691 ձայն, իսկ գործող նախագահ Սերժ Սարգսյանը վերընտրվեց 861 155 ձայներով։ Այսինքն ընտրություններին մասնակցած քաղաքացիների 35 տոկոսից ավելին քվեարկել էին Րաֆֆիի օգտին։ <br /> *Հովհաննիսյանը չհամաձայնվեց արդյունքների հետ և սկսեց հետընտրական բողոքի ակցիաներ կազմակերպել, որոնք ստացան «Բարևի հեղափոխություն» անվանումը։<br /> *Այդ միջոցառումների շրջանակներում Րաֆֆի Հովհաննիսյանը մարտի 10-ին հայտարարեց անժամկետ հացադուլ՝ Ազատության հրապարակում։ Այդ օրը Հովհաննիսյան բավականին սկանդալային հայտարարություն կատարեց.«Եթե Սերժ Սարգսյանը ապրիլի 9-ին կեղծ երդում տա, Եթե Սերժ Սարգսյանը և Վեհափառը պղծեն Աստվածաշունչը, դա իրենք կանեն իմ դիակի վրա»։ Սակայն մարտի 31-ին ավարտեց հացադուլը։<br /> *Ապրիլի 9-ին գործող նախագահի երդմնակալության օրը Րաֆֆի Հովհաննիսյանն Ազատության հրապարակում ժամը 12-ին հանրահավաք կազմակերպեց, այդ օրը Հովհաննիսյանը երկու անգամ ցուցարարների հետ փորձեց մոտենալ ՀՀ նախագահի նստավայրին, սակայն ոստիկանական ուժերը թույլ չտվեցին։ Երկրորդ անգամը տեղի ունեցավ երեկոյան, երբ Հովհաննիսյանի գլխավորությամբ ցուցարարները Ազատության հրապարակից շարժվեցին Բաղրամյան պողոտա, որի սկզբնամասում տեղի ունեցան լոկալ բախումներ, որոնք ավարտվեցին Րաֆֆի Հովհաննիսյանի և ՀՀ ոստիկանապետ Վլադիմիր Գասպարյանի բանակցությունների արդյունքով, ըստ որի ցուցարարները Րաֆֆի Հովհաննիսյանի և Գասպարյանի գլխավորությամբ պետք է շարժվեին Ծիծեռնակաբերդ մոմավառության՝ Սարյան փողոցով, այլ ոչ թե Բաղրամյանով՝ նախագահի նստավայրի մոտով (նախատեսված տարբերակի համաձայն), սակայն ցուցարարների մի մասը նրանց չմիացավ։ <br /> *Նախագահի մեկ այլ թեկնածու Անդրիաս Ղուկասյանը, Բաղրամյանում մնացած մարդկանց կոչ արեց նստացույց իրականացնել, սակայն Ղուկասյանին բերման ենթարկեցին։ Ծիծեռնակաբերդից Հովհաննիսյանը վերադարձավ Բաղարամյանում մնացած ցուցարարների մոտ և ոստիկանների հետ կրկին բանակցությունների արդյունքում՝ ցուցարարներին թույլ տրվեց քայլերթով անցնել Բաղրամյանով, որից հետո արդեն փոքրաթիվ ցուցարարները վերադարձան Ազատության հրապարակ և Հովհաննիսյանը ավարտեց այդ օրվա բողոքի միջոցառումները։<br /> <br /> =Նկարներ=<br /> &lt;gallery&gt;<br /> Raffi-hovhannisyan.jpg<br /> Raffi-hovhannisyan1.jpg<br /> Raffi-hovhannisyan2.jpg<br /> Raffi-hovhannisyan3.jpg<br /> Raffi-hovhannisyan4.jpg<br /> Raffi-hovhannisyan5.jpg<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> =Տեսանյութեր=<br /> *[http://www.a1plus.am/1369817.html Ես հուսահատ չեմ. Րաֆֆի Հովհաննիսյան:]<br /> *[https://www.youtube.com/watch?v=g0LyGoww6Ds Րաֆֆի Հովհաննիսյան &quot;հասունացել է միասնական պայքարի ժամանակը&quot;:]<br /> *[https://www.youtube.com/watch?v=-IpMJfnx5T8 Հույս ունեմ` մարտի 6-ին կլինի միացյալ հրապարակ. Րաֆֆի Հովհաննիսյան:]<br /> <br /> =Հրապարակումներ մամուլում=<br /> *[http://news.am/arm/news/143809.html Րաֆֆի Հովհաննիսյանը հացադուլ է սկսել Ազատության հրապարակում:]<br /> *[http://news.am/arm/news/149225.html Րաֆֆի Հովհաննիսյանի շտաբը ներկայացրել է ապրիլի 9-ին Երեւանում տեղի ունեցած դեպքը:]<br /> *[http://www.aravot.am/2015/02/27/546714/ Րաֆֆի Հովհաննիսյան. «Շարքային քաղաքացին իր պայքարը չպետք է զիջի»:]<br /> *[http://www.aravot.am/2015/02/27/546620/ Րաֆֆի Հովհաննիսյանը հյուրընկալվեց ԵՄ դեսպաններին:]<br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> *[http://www.mfa.am/hy/minister/9/www.mfa.am Հայաստանի Հանրապետության Արտաքին Գործերի Նախարարություն:]<br /> *[http://www.heritage.am/hy/raffi-hovannisian Ժառանգություն կուսակցություն:]<br /> <br /> [[Category:Իրավաբաններ]] [[Category:Քաղաքագետներ]] [[Category:Քաղաքական գործիչներ]] [[Category:Պետական գործիչներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:Raffi-hovhannisyan6.jpg&diff=22807 2015-03-07T13:24:03Z

<p>AniZakaryan: </p> <hr /> <div></div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:Raffi-hovhannisyan5.jpg&diff=22806 2015-03-07T13:23:23Z

<p>AniZakaryan: </p> <hr /> <div></div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:Raffi-hovhannisyan4.jpg&diff=22805 2015-03-07T13:23:13Z

<p>AniZakaryan: </p> <hr /> <div></div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:Raffi-hovhannisyan3.jpg&diff=22804 2015-03-07T13:22:42Z

<p>AniZakaryan: </p> <hr /> <div></div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:Raffi-hovhannisyan1.jpg&diff=22803 2015-03-07T13:22:31Z

<p>AniZakaryan: </p> <hr /> <div></div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%8A%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%A5%D6%80:Raffi-hovhannisyan.jpg&diff=22802 2015-03-07T13:22:18Z

<p>AniZakaryan: </p> <hr /> <div></div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%AB%D5%BD%D5%B5%D5%A1%D5%B6_%D5%90%D5%A1%D6%86%D6%86%D5%AB_%D5%8C%D5%AB%D5%B9%D5%A1%D6%80%D5%A4%D5%AB&diff=22801 2015-03-07T13:21:53Z

<p>AniZakaryan: Նոր էջ «{{Person | name-am = Հովհաննիսյան Րաֆֆի Ռիչարդի | name-am-aliases = | name-ru = Ованнисян Раффи Ричардович | name...»:</p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննիսյան Րաֆֆի Ռիչարդի<br /> | name-am-aliases = <br /> | name-ru = Ованнисян Раффи Ричардович<br /> | name-ru-aliases = <br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannisyan Raffi<br /> | name-fr =<br /> | image = Ованнисян Раффи.jpg<br /> | birth-date = 20.11.1959 <br /> | birth-place = Ֆրեզնո, Ամերիկա<br /> | death-date = <br /> | death-place = <br /> | description = Իրավաբան, քաղաքագետ:<br /> }}<br /> =Կենսագրություն=<br /> Ծնվել է 1959թ. նոյեմբերի 20-ին Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների Ֆրեզնո քաղաքում:<br /> <br /> ==Կրթություն==<br /> *1979-1980թթ. ավարտել է Կալիֆոռնիայի համալսարանի Լոս Անջելեսի մասնաճյուղը:<br /> *1982թ. ստացել է մագիստրոսի կոչում Մասաչուսեթս նահանգի Թաֆտս համալսարանի միջազգային օրենքի և դիվանագիտության Ֆլեչեր ինստիտուտում։<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *1981-1982թթ. աշխատել է Թաֆտս համալսարանում որպես հայոց պատմության դասախոս:<br /> *1985-1989թթ.՝ իրավաբան Լոս Անջելեսի միջազգային փաստաբանական գրասենյակներում:<br /> *1989թ.՝ Ամերիկայի հայ փաստաբանների միության հիմնադիր-տնօրեն:<br /> *1990թ.՝ Հայաստանում Ամերիկայի հայկական համագումարի գրասենյակի տնօրեն:<br /> *1991-1992թթ.՝ ՀՀ արտաքին գործերի նախարար:<br /> *1994թ.-ից ղեկավարում է իր հիմնադրած Ռազմավարական և ազգային հետազոտությունների հայկական կենտրոնը:<br /> *1998թ. ապրիլ-սեպտեմբերին՝ «Հայաստան» համահայկական հիմնադրամի գործադիր-տնօրեն:<br /> *2000թ. հիմնադրել է «Օրրան» բարեգործական հասարակական կազմակերպությունը:<br /> *2005թ.՝ «Ժառանգություն» կուսակցության հիմնադիր-նախագահ:<br /> *2010թ. հուլիսին ընտրվել է «Ժառանգություն» կուսակցության վարչության նախագահ։ <br /> *2007թ. համամասնական կարգով դարձավ ԱԺ պատգամավոր, «Ժառանգություն» պատգամավորական խմբակցության ղեկավար։<br /> <br /> ==Ձեռքբերումներ==<br /> *1985թ.՝ իրավագիտության դոկտոր:<br /> <br /> ==Այլ==<br /> *Ռ. Գ. Հովհաննիսյանի որդին:<br /> *1980-1982թթ. մասնագիտացել է միջազգային օրենքի և դիվանագիտության պատմության հարցերին, ստացել մագիստրոսի գիտական աստիճան:<br /> *1982թ.՝ եղբոր` Արմենի հետ ուղեւորվել է Արեւմտյան Հայաստան` գտնելով պապենական քարուքանդ ու հափշտակված օջախները:<br /> *Աշխատությունները նվիրված են ՀՀ (1918-1920) արտաքին քաղաքականությանը, 1921թ. Փետրվարյան ապստամբությանը, Հայոց ցեղասպանության ճանաչման իրավական խնդիրներին:<br /> *Հեղինակել է ուսումնասիրություններ, մենագրություններ ու հոդվածներ, որոնք լույս են տեսել հայկական, ամերիկյան, եվրոպական, ռուսական, միջինարեւելյան հրատարակչություններում ու պարբերական մամուլում:<br /> *Րաֆֆի Հովհաննիսյանի` անկախ Հայաստանի առաջին արտգործնախարար ծառայելու մեկ տարվա ընթացքում Հանրապետությունը դարձել է միջազգային մի շարք կազմակերպությունների, այդ թվում` Միավորված ազգերի եւ ԵԱՀԽ-ի անդամ, դիվանագիտական կապեր է հաստատել ավելի քան հարյուր երկրների հետ: <br /> *Նույն այդ տարում են դրվել Ղարաբաղյան հակամարտության խաղաղ կարգավորման գործընթացի սկիզբը, ինչպես նաեւ տարածաշրջանային դիրքորոշման հիմքերը: <br /> *Այժմ նա իր գործունեությունը շարունակում է միջազգային քաղաքագիտական եւ հետազոտական ուսումնասիրությունների ասպարեզում:<br /> <br /> ===2013 թվականին որպես ՀՀ նախագահի թեկնածու===<br /> *2013 թվականի փետրվարի 18-ի նախագահի ընտրություններին Րաֆֆի Հովհաննիսյանը ըստ պաշտոնական տվյալների հավաքեց 539 691 ձայն, իսկ գործող նախագահ Սերժ Սարգսյանը վերընտրվեց 861 155 ձայներով։ Այսինքն ընտրություններին մասնակցած քաղաքացիների 35 տոկոսից ավելին քվեարկել էին Րաֆֆիի օգտին։ <br /> *Հովհաննիսյանը չհամաձայնվեց արդյունքների հետ և սկսեց հետընտրական բողոքի ակցիաներ կազմակերպել, որոնք ստացան «Բարևի հեղափոխություն» անվանումը։<br /> *Այդ միջոցառումների շրջանակներում Րաֆֆի Հովհաննիսյանը մարտի 10-ին հայտարարեց անժամկետ հացադուլ՝ Ազատության հրապարակում։ Այդ օրը Հովհաննիսյան բավականին սկանդալային հայտարարություն կատարեց.«Եթե Սերժ Սարգսյանը ապրիլի 9-ին կեղծ երդում տա, Եթե Սերժ Սարգսյանը և Վեհափառը պղծեն Աստվածաշունչը, դա իրենք կանեն իմ դիակի վրա»։ Սակայն մարտի 31-ին ավարտեց հացադուլը։<br /> *Ապրիլի 9-ին գործող նախագահի երդմնակալության օրը Րաֆֆի Հովհաննիսյանն Ազատության հրապարակում ժամը 12-ին հանրահավաք կազմակերպեց, այդ օրը Հովհաննիսյանը երկու անգամ ցուցարարների հետ փորձեց մոտենալ ՀՀ նախագահի նստավայրին, սակայն ոստիկանական ուժերը թույլ չտվեցին։ Երկրորդ անգամը տեղի ունեցավ երեկոյան, երբ Հովհաննիսյանի գլխավորությամբ ցուցարարները Ազատության հրապարակից շարժվեցին Բաղրամյան պողոտա, որի սկզբնամասում տեղի ունեցան լոկալ բախումներ, որոնք ավարտվեցին Րաֆֆի Հովհաննիսյանի և ՀՀ ոստիկանապետ Վլադիմիր Գասպարյանի բանակցությունների արդյունքով, ըստ որի ցուցարարները Րաֆֆի Հովհաննիսյանի և Գասպարյանի գլխավորությամբ պետք է շարժվեին Ծիծեռնակաբերդ մոմավառության՝ Սարյան փողոցով, այլ ոչ թե Բաղրամյանով՝ նախագահի նստավայրի մոտով (նախատեսված տարբերակի համաձայն), սակայն ցուցարարների մի մասը նրանց չմիացավ։ <br /> *Նախագահի մեկ այլ թեկնածու Անդրիաս Ղուկասյանը, Բաղրամյանում մնացած մարդկանց կոչ արեց նստացույց իրականացնել, սակայն Ղուկասյանին բերման ենթարկեցին։ Ծիծեռնակաբերդից Հովհաննիսյանը վերադարձավ Բաղարամյանում մնացած ցուցարարների մոտ և ոստիկանների հետ կրկին բանակցությունների արդյունքում՝ ցուցարարներին թույլ տրվեց քայլերթով անցնել Բաղրամյանով, որից հետո արդեն փոքրաթիվ ցուցարարները վերադարձան Ազատության հրապարակ և Հովհաննիսյանը ավարտեց այդ օրվա բողոքի միջոցառումները։<br /> <br /> =Նկարներ=<br /> &lt;gallery&gt;<br /> Պատկեր: HAYAZG ENCI.jpg|նկարի նկարագրության տեքստ<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> =Տեսանյութեր=<br /> *[http://www.a1plus.am/1369817.html Ես հուսահատ չեմ. Րաֆֆի Հովհաննիսյան:]<br /> *[https://www.youtube.com/watch?v=g0LyGoww6Ds Րաֆֆի Հովհաննիսյան &quot;հասունացել է միասնական պայքարի ժամանակը&quot;:]<br /> *[https://www.youtube.com/watch?v=-IpMJfnx5T8 Հույս ունեմ` մարտի 6-ին կլինի միացյալ հրապարակ. Րաֆֆի Հովհաննիսյան:]<br /> <br /> =Հրապարակումներ մամուլում=<br /> *[http://news.am/arm/news/143809.html Րաֆֆի Հովհաննիսյանը հացադուլ է սկսել Ազատության հրապարակում:]<br /> *[http://news.am/arm/news/149225.html Րաֆֆի Հովհաննիսյանի շտաբը ներկայացրել է ապրիլի 9-ին Երեւանում տեղի ունեցած դեպքը:]<br /> *[http://www.aravot.am/2015/02/27/546714/ Րաֆֆի Հովհաննիսյան. «Շարքային քաղաքացին իր պայքարը չպետք է զիջի»:]<br /> *[http://www.aravot.am/2015/02/27/546620/ Րաֆֆի Հովհաննիսյանը հյուրընկալվեց ԵՄ դեսպաններին:]<br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> *[http://www.mfa.am/hy/minister/9/www.mfa.am Հայաստանի Հանրապետության Արտաքին Գործերի Նախարարություն:]<br /> *[http://www.heritage.am/hy/raffi-hovannisian Ժառանգություն կուսակցություն:]<br /> <br /> [[Category:Իրավաբաններ]] [[Category:Քաղաքագետներ]] [[Category:Քաղաքական գործիչներ]] [[Category:Պետական գործիչներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%AB%D5%BD%D5%B5%D5%A1%D5%B6_%D5%84%D5%AB%D6%84%D5%A1%D5%B5%D5%A5%D5%AC_%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D5%BD%D5%AB&diff=22800 2015-03-07T12:57:38Z

<p>AniZakaryan: Նոր էջ «{{Person | name-am = Հովհաննիսյան Միքայել Հովհաննեսի | name-am-aliases = | name-ru = Оганесян Микаэл Оганесов...»:</p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննիսյան Միքայել Հովհաննեսի<br /> | name-am-aliases = <br /> | name-ru = Оганесян Микаэл Оганесович<br /> | name-ru-aliases = <br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannisyan Mikayel<br /> | name-fr =<br /> | image = Boy.jpg<br /> | birth-date = 01.05.1910 <br /> | birth-place = Խարբերդ, Արևմտյան Հայաստան<br /> | death-date = 10.07.1994 <br /> | death-place = Վենետիկ, Իտալիա<br /> | description = Պատմաբան-բանասեր, աշխարհագրագետ:<br /> }}<br /> =Կենսագրություն=<br /> Ծնվել է 1910թ. մայիսի 1-ին Արևմտյան Հայաստանի Խարբերդ քաղաքում:<br /> <br /> Մահացել է 1994թ. հուլիսի 10-ին Իտալիայի Վենետիկ քաղաքում:<br /> <br /> ==Կրթություն==<br /> *1924-1930թթ. սովորել է Վենետիկի Սուրբ Ղազար վանքում:<br /> *Սովորել է Հռոմի համալսարանում:<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *1939-1949թթ. դասավանդել է Եգիպտոսի վարժարանում:<br /> *1949-1956թթ. դասավանդել է Հալեպի Մխիթարյան վարժարանում:<br /> *1970-1994թթ.՝ Վենետիկի Մուրադ-Ռափայելյան վարժարանում:<br /> <br /> =Մատենագիտություն= <br /> *Հովհաննիսյան Մ. Հ., Գարնան հովեր, բանաստեղծությունների ժողովածու, 1962:<br /> *Հովհաննիսյան Մ. Հ., Հայաստանի բերդեր, ուսումնասիրություն, 1970:<br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> <br /> [[Category:Պատմաբաններ]] [[Category:Բանասերներ]] [[Category:Աշխարհագրագետներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%AB%D5%BD%D5%B5%D5%A1%D5%B6_%D4%B5%D5%B2%D5%AB%D5%A1&diff=22799 2015-03-07T12:56:01Z

<p>AniZakaryan: Նոր էջ «{{Person | name-am = Հովհաննիսյան Եղիա | name-am-aliases = | name-ru = Оганесян Егия | name-ru-aliases = | name-lat = | name...»:</p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննիսյան Եղիա<br /> | name-am-aliases = <br /> | name-ru = Оганесян Егия<br /> | name-ru-aliases = <br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannes Eghia<br /> | name-fr =<br /> | image = Boy.jpg<br /> | birth-date = 1886 <br /> | birth-place = <br /> | death-date = 1949<br /> | death-place = <br /> | description = Հրապարակախոս, հայագետ:<br /> }}<br /> =Կենսագրություն=<br /> Ծնվել է 1886թ.:<br /> <br /> Մահացել է 1949թ.:<br /> <br /> ==Կրթություն==<br /> *Սովորել է Վենետիկի Մուրադ-Ռափայելյան վարժարանում:<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *Հունգարական Գյոդեոլեո քաղաքում հիմնել և խմբագրել է «Գյոդեոլեոյի լրագիր» թերթը:<br /> <br /> ==Ձեռքբերումներ==<br /> *Իրավաբանության դոկտոր:<br /> <br /> ==Այլ==<br /> *Աշխատությունները վերաբերում են հայ ժողովրդի ու նրա մշակույթի պատմությանը, հայերի դերին Մերձավոր Արևելքի և Եվրոպայի երկրներում:<br /> *«Ընտիր էջեր հայ գրականությունից» երկում ներկայացրել է 5-19-րդ դարերի հայ գրականության համառոտ պատմությունը:<br /> <br /> =Մատենագիտություն= <br /> *Հովհաննես Ե., Հայաստանի ժողովուրդը, 1934:<br /> *Հովհաննես Ե., Երկրի հայերը հայրենիքի պաշտպանության մեջ, 1940:<br /> *Հովհաննես Ե., Ընտիր էջեր հայ գրականությունից, 1942:<br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> <br /> [[Category:Հրապարակախոսներ]] [[Category:Հայագետներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D5%BD_%D5%8F%D5%A5%D6%80%D5%A6%D5%B6%D6%81%D5%AB&diff=22798 2015-03-07T12:53:33Z

<p>AniZakaryan: Նոր էջ «{{Person | name-am = Հովհաննես Տերզնցի | name-am-aliases = | name-ru = Ованес Терзнци | name-ru-aliases = | name-lat = | n...»:</p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննես Տերզնցի <br /> | name-am-aliases = <br /> | name-ru = Ованес Терзнци<br /> | name-ru-aliases = <br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannes Serzneci<br /> | name-fr =<br /> | image = Boy.jpg<br /> | birth-date = <br /> | birth-place = <br /> | death-date = <br /> | death-place = <br /> | description = Տպագրիչ, մատենագիր, քահանա։ <br /> <br /> }}<br /> =Կենսագրություն=<br /> Ծնվել է 1540-ական թվականներին Բաղեշի Սլանաձոր գավառում:<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *Թարգմանել է Գրիգոր XIII պապի մշակած նոր տոմարի ուղեցույցը:<br /> *1586-1587թթ. Վենետիկում պատվիրել է հայերեն նոր տպատառեր և Ջուան Ալբերտիի տպարանում լույս ընծայել Սաղմոսարան, որը հայ հին տպագրության կարևոր նմուշներից է (պատմական արժեքավոր աղբյուրներ են գրքի հիշատակարանները)։<br /> *1587թ. Մարսելում հայերենի է փոխադրել միջնադարյան Եվրոպայում տարածված «Պատմութիւն Փարէզի և Վիեննայի» (հրտարակվել է 1966թ.) ասպետական սիրավեպը։ <br /> <br /> ==Այլ==<br /> *Մինչև 1570-ական թթ․ վերջը բնակվել է Ամիդ քաղաքում, ապա որդու՝ Խաչատուրի հետ մեկնել Հռոմ։<br /> *1584թ. տպագրել է ուղեցույցը (որդու և Սուլթանշահ Աբգարյան Թոխաթեցու օգնությամբ) «Տօմար Գրիգորեան յաւիտենական» վերնագրով։ <br /> *Ենթադրվում է, որ նա կաթոլիկ գործիչ Ղոփուզենց Հովհաննես Տերզնո եպիսկոպոսն է։<br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> <br /> [[Category:Տպագրիչներ]] [[Category:Մատենագիրներ]] [[Category:Քահանաներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D5%BD_%D4%BF%D5%A1%D5%B4%D5%A5%D5%B6%D5%A1%D6%81%D5%AB&diff=22797 2015-03-07T12:36:28Z

<p>AniZakaryan: Նոր էջ «{{Person | name-am = Հովհաննես Կամենացի | name-am-aliases = | name-ru = Ованес Каменаци | name-ru-aliases = | name-lat = ...»:</p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննես Կամենացի<br /> | name-am-aliases = <br /> | name-ru = Ованес Каменаци<br /> | name-ru-aliases = <br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannes Kamenaci<br /> | name-fr =<br /> | image = Boy.jpg<br /> | birth-date = <br /> | birth-place = <br /> | death-date = <br /> | death-place = <br /> | description = 17-րդ դարի պատմիչ:<br /> }}<br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *Հոր՝ տեր Հակոբի հանձնարարությամբ շարադրել է «Պատմութիւն պատերազմին Խոթինու» երկը: <br /> <br /> ==Այլ==<br /> *Ապրել և գործել է Կամենեց-Պոդոլսկում (այժմ՝ Ուկրաինայում):<br /> *«Պատմութիւն պատերազմին Խոթինու» երկը արժեքավոր տեղեկություններ է պարունակում Խոթին քաղաքի մոտ թուրքական նվաճողների դեմ լեհ-ուկրաիանական զորքերի հաղթական ճակատամարտի (1621), զինադադարի կնքան, այլ իրադարձությունների մասին:<br /> *Վերջին գլխում նկարագրված է Օսման 2-րդ սուլթանի սպանությունը (1622) Կոստանդնուպոլսում:<br /> *Հովհաննես Կամենացին օգտվել է Օքսենտ Կամենացու հայատառ ղփչաղերեն «Ժամանակագրությունից» և այլ աղբյուրներից:<br /> *Մի շարք դեպքերի մասին գրել է որպես ականատես և ականջալուր հեղինակ:<br /> *Հովհաննես Կամենացու երկի ձեռագիրը (երրորդ ընդօրինակություն) հայտնաբերվել 1953թ. (Մատենադարան, ձեռագիր համար 2644):<br /> *Առաջին անգամ հրատարակվել է 1958թ. (ՊԲՀ համար 2):<br /> <br /> =Մատենագիտություն= <br /> *Հովհաննես Կ., Պատմութիւն պատերազմին Խոթինու, երկ:<br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> <br /> [[Category:Պատմիչներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D5%BD_%D4%BE%D5%A1%D6%80%D5%A5%D6%81%D5%AB&diff=22796 2015-03-07T12:33:26Z

<p>AniZakaryan: Նոր էջ «{{Person | name-am = Հովհաննես Ծարեցի | name-am-aliases = Հովհաննիսիկ Ծարեցի | name-ru = Ованес Цареци | name-ru-alias...»:</p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննես Ծարեցի<br /> | name-am-aliases = Հովհաննիսիկ Ծարեցի<br /> | name-ru = Ованес Цареци<br /> | name-ru-aliases = Ованнисик Цареци<br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannes Careci<br /> | name-fr =<br /> | image = Boy.jpg<br /> | birth-date = <br /> | birth-place = <br /> | death-date = 1560<br /> | death-place = <br /> | description = Ժամանակագիր:<br /> }}<br /> =Կենսագրություն=<br /> Մահացել է 1560թ.:<br /> <br /> ==Կրթություն==<br /> *Աշակերտել Ներսես Գնունեցուն։<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *Եղել է Արտազի Սուրբ Թադեի վանքի միաբան, կառուցել տվել Սյունյաց Սոդք գավառի Աղքիլիսա գյուղի Սուրբ Աստվածածին եկեղեցին:<br /> *Վարդապետական աստիճան ստանալուց հետո հավաքել, նորոգել, ընդօրինակել է տվել ձեռագրեր։<br /> <br /> ==Այլ==<br /> *Հովհաննես Ծարեցի «ժամանակագրությունն» ընդգրկում է 1572-1600թթ. անցքերը:<br /> *Ուշագրավ տեղեկություններ կան 1578թ. դեպի Կովկաս թուրքական արշավանքի ու ասպատակությունների, 1579թ. մեծ սովի և համաճարակի, օսմանական Թուրքիայի դեմ վրաց ժողովրդի՝ 1580-1590-ական թթ. ազատագրական պայքարի մասին:<br /> <br /> =Մատենագիտություն= <br /> *Հովհաննես Ծ., Ժամանակագրություն, երկ:<br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> <br /> [[Category:Ժամանակագիրներ]]</div>

AniZakaryan https://am.hayazg.info/index.php?title=%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D5%BD_%D4%B9%D5%B8%D6%82%D5%A9%D5%B8%D6%82%D5%B6%D5%BB%D5%AB&diff=22795 2015-03-07T11:00:26Z

<p>AniZakaryan: Նոր էջ «{{Person | name-am = Հովհաննես Թութունջի | name-am-aliases = Վանեցի, Արևելցի | name-ru = Ованес Тутунджи | name-ru-al...»:</p> <hr /> <div>{{Person<br /> | name-am = Հովհաննես Թութունջի<br /> | name-am-aliases = Վանեցի, Արևելցի<br /> | name-ru = Ованес Тутунджи<br /> | name-ru-aliases = Ванеци, Аревелци<br /> | name-lat = <br /> | name-en = Hovhannes Tutunji<br /> | name-fr =<br /> | image = Boy.jpg<br /> | birth-date = <br /> | birth-place = Վան, Արևմտյան Հայաստան<br /> | death-date = 1703<br /> | death-place = Տրապիզոն, Թուրքիա<br /> | description = Հայ ազգային-ազատագրական շարժման գործիչ:<br /> }}<br /> =Կենսագրություն=<br /> Ծնվել է Արևմտյան Հայաստանի Վան քաղաքում:<br /> <br /> Մահացել է 1703թ. Թուրքիայի Տրապիզոն քաղաքում:<br /> <br /> ==Աշխատանքային գործունեություն==<br /> *1663թ. և 1665-1667թթ.՝ Կոստանդնուպոլսի հայոց պատրիարք:<br /> *1670-1672թթ.՝ Աղթամարի կաթողիկոս:<br /> <br /> ==Այլ==<br /> *Գժտվելով Հակոբ Դ Ջուղայեցու հետ՝ հարել է նրա հակառակորդ Եղիազար Ա Այնթապցուն:<br /> *1664թ. հեռացել է պաշտոնից, այնուհետև ասպուրականում վարել Վարագի, Սալնապատի և Հոգյաց վանքերի առաջնորդությունը:<br /> *1666թ. կազմակերպել է Մահտեսի Մուրատ Բաղիշեցու առաքելությունը Ֆրանսիա:<br /> *1678-1680թթ. եղել է Եթովպիայում, հետագայում շարադրել իր ուղևորության նկարագրությունը:<br /> *1682-1683թթ. Փարիզում պաշտոնական տեսակցություններ է ունեցել Հայաստանի ազատագրության և Մարսելի հայոց տպարանին առնչվող հարցերով:<br /> <br /> =Տե՛ս նաև=<br /> *Ով ով է.հայեր(կենսագրական հանրագիտարան:Երկու հատորով),ՀՀ խմբ. հանձնաժողով՝ Հ. Մ. Այվազյան (գլխ. խմբագիր) և ուրիշներ,Երևան,Հայկական հանրագիտարան հրատ.,Հ.1,Աբալյան-Ղուշչյան,2005:<br /> <br /> [[Category:Հայ ազգային-ազատագրական շարժման գործիչներ]]</div>

AniZakaryan